Đến thời điểm này, "danh phận" di tích Hoành Sơn Quan nằm trên đỉnh đèo Ngang vẫn bị "treo" trong suốt hàng thập niên qua và chưa chốt định được một cách rõ ràng với một tâm thế hoàn toàn mới. Vì vậy, đã đến lúc phải có "trọng tài" thiết lập cơ chế đồng quản lý, phát huy giá trị di tích.
Nằm trên đỉnh Đèo Ngang, Hoành Sơn Quan là một di tích lịch sử có “số phận” kỳ lạ khi cả hai tỉnh Quảng Bình và Hà Tĩnh cùng... công nhận là di tích lịch sử - văn hóa cấp tỉnh. Tuy nhiên, khi hai tỉnh đang tranh cãi về việc Hoành Sơn Quan thuộc về địa phương nào thì di tích có giá trị lịch sử đặc biệt này đang bị xâm hại, xuống cấp.
Vốn là một địa danh lịch sử nổi tiếng, thế nhưng bây giờ nơi này xuống cấp, nằm hiu hắt trên con đường thiên lý Bắc - Nam. Hoành Sơn Quan đang chờ một cái “bắt tay lịch sử” để đổi thay thân phận bị bỏ rơi của mình.
