Khi tỷ lệ sinh toàn cầu suy giảm và tuổi thọ trung bình không ngừng kéo dài, thế giới đang chứng kiến sự trỗi dậy của một khái niệm kinh tế mới: "nền kinh tế bạc" với toàn bộ hệ sinh thái sản phẩm, dịch vụ và ngành công nghiệp phục vụ nhóm dân số cao tuổi. Khắp nơi trên thế giới, các chính phủ đang chạy đua biến "gánh nặng nhân khẩu học" thành một động cơ tăng trưởng mới. Nhưng câu hỏi vẫn còn bỏ ngỏ: liệu đây có thực sự là trụ cột kinh tế của thế kỷ 21, hay chỉ là một phép thử đầy rủi ro trước một cuộc khủng hoảng dân số chưa từng có tiền lệ?
Nhật Bản vừa công bố kết quả điều tra cho thấy dân số nước này đã giảm hơn 3 triệu người chỉ trong vòng 5 năm - mức sụt giảm lớn nhất kể từ khi bắt đầu thống kê cách đây hơn một thế kỷ. Những con số mới nhất cho thấy cuộc khủng hoảng nhân khẩu học được cảnh báo trong nhiều thập niên qua không còn là nguy cơ, mà đã trở thành hiện thực với xứ sở Mặt trời mọc.
Chiều 24/4, dưới sự chỉ đạo của Bộ Y tế, Văn phòng Bộ Y tế, Báo Tuổi Trẻ cùng Sở Y tế TP Hồ Chí Minh đã công bố chương trình “Vì một Việt Nam khỏe mạnh” và tổ chức hội thảo “Kinh tế bạc thúc đẩy hệ sinh thái chăm sóc sức khỏe” nhằm góp phần nâng cao nhận thức về chăm sóc sức khỏe chủ động, thúc đẩy y tế dự phòng và thảo luận các giải pháp phát triển hệ sinh thái chăm sóc sức khỏe trong bối cảnh già hóa dân số.
Trong điều kiện Việt Nam hiện nay, phát triển "kinh tế bạc" càng trở nên cấp thiết. Việt Nam hiện nằm trong nhóm các quốc gia có tốc độ già hóa dân số nhanh ở châu Á. Theo dự báo, đến khoảng năm 2036, nước ta sẽ chính thức bước vào giai đoạn “xã hội già”, khi tỷ lệ người từ 60 tuổi trở lên chiếm trên 20% dân số.
Thủ tướng Chính phủ đề nghị các đại biểu trao đổi kinh nghiệm quốc tế về già hóa dân số, phát triển “kinh tế bạc”; trên cơ sở đó đúc rút ra bài học cho xây dựng chiến lược, chính sách với Việt Nam.
Ngày 23/12, Cục Thống kê chủ trì, phối hợp với Quỹ Dân số Liên hợp quốc (UNFPA) tổ chức Hội thảo công bố các kết quả nghiên cứu chuyên sâu được xây dựng từ kết quả Điều tra dân số và nhà ở giữa kỳ và Điều tra, thu thập thông tin thực trạng kinh tế – xã hội của 53 dân tộc thiểu số.
Việt Nam đang ở trong thời kỳ dân số vàng nhưng cũng đang ở giai đoạn già hóa nhanh. Để ngăn chặn nguy cơ “già trước khi giàu”, các chuyên gia cho rằng, cần cải thiện chính sách sử dụng hiệu quả nguồn cung lao động, đặc biệt là lao động lớn tuổi.
Chính phủ Nhật Bản đang phải đứng trước hàng loạt thách thức về kinh tế và an sinh xã hội, khi tỷ lệ trẻ em trên tổng dân số Nhật Bản giảm xuống còn 11,3%, chạm ngưỡng thấp nhất từ trước đến nay, Bloomberg ngày 5/5 đưa tin.
Dữ liệu được Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc công bố ngày 17/1 cho thấy tỷ lệ sinh tại nước này chạm mức thấp kỷ lục và xu thế này ngày càng gia tăng, theo Reuters.
Già hóa dân số , tỷ lệ sinh giảm kỷ lục đã trở thành một vấn đề tại những nền kinh tế lớn của châu Á. Các nước Hàn Quốc, Trung Quốc và Nhật Bản đều đang đối diện với bài toán khó này. Đây đều là các nước có tỷ lệ già hóa dân số cao nhất tại châu Á.