Trong nhiều năm sau khi Chiến tranh Lạnh kết thúc, câu hỏi thường trực đối với Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO) có lẽ vẫn luôn là: Liên minh này có còn lý do để tồn tại? Thực tế thách thức lớn nhất hiện nay với một tổ chức an ninh phòng thủ 77 tuổi đời là có thể thích nghi với một thế giới nơi cạnh tranh giữa các cường quốc trở thành trạng thái thường trực, hàng loạt cuộc khủng hoảng phủ bóng không gian an ninh châu Âu - Đại Tây Dương, và thậm chí là cả sức ép từ những tranh luận về chia sẻ gánh nặng quốc phòng hay các phát biểu gây tranh cãi của Tổng thống Mỹ Donald Trump.
Từ những hợp đồng quốc phòng trị giá hàng chục tỷ USD đến các cuộc thảo luận về Ukraine, Iran và an ninh hàng hải, Thượng đỉnh NATO 2026 cho thấy liên minh đang chuyển trọng tâm từ những cam kết lớn sang bài toán thực hiện, trong một môi trường an ninh ngày càng phức tạp.
Trước những biến động an ninh toàn cầu, NATO tiếp tục củng cố cơ chế phòng thủ tập thể, đồng thời thúc đẩy chia sẻ trách nhiệm và nâng cao năng lực răn đe, nhằm bảo đảm sự gắn kết cũng như hiệu quả hoạt động của liên minh.
Trước lệnh cắt đứt, trao đổi thương mại giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Israel năm 2023 đạt khoảng 7 tỷ USD. Israel nhập khẩu từ Ankara nhiều mặt hàng như sắt thép, xi măng và hóa chất. Giới phân tích cho rằng nền kinh tế Thổ Nhĩ Kỳ, vốn đang đối mặt với lạm phát cao và đồng lira mất giá, có thể chịu ảnh hưởng rõ rệt sau quyết định này.
Ngày 1/8, gần chục chiếc máy bay không mang số hiệu thương mại xuất phát từ nhiều nơi trên thế giới đã đáp xuống sân bay ở thủ đô Ankara, Thổ Nhĩ Kỳ rồi vội vã rời đi, đưa 26 người công dân Nga, Mỹ và các nước phương Tây trở về với gia đình sau nhiều tháng bị giam cầm. Đằng sau cuộc trao đổi chóng vánh này là một cuộc đấu trí Đông-Tây gay cấn cùng những thông điệp không dễ đoán.
Bộ trưởng Nội vụ Thổ Nhĩ Kỳ Ali Yerlikaya ngày 1/10 cho biết một trong hai kẻ tấn công liều chết đã đánh bom tự sát trước tòa nhà trụ sở của Bộ này ở Ankara.
Không ít luồng ý kiến trong giới quan sát quốc tế, suốt 3 tháng qua, nhận định: Chiến dịch quân sự đặc biệt mà nước Nga tiến hành tại Ukraine đã và đang đóng vai trò như một chất xúc tác củng cố lại những mối dây liên kết nội tại khối Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO).
Cuộc họp cấp cao của Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Recep Tayyip Erdogan với các nhà lãnh đạo Liên minh châu ÂU (EU) tại Ankara hôm 6-4 đang trở thành tâm điểm của báo giới khi bị gọi với cái tên “Bê bối sofa”. Nguyên do là vì trong lúc hội đàm, Chủ tịch Ủy ban châu Âu Ursula von der Leyen không hiểu sao lại không ngồi cùng với các nhà lãnh đạo khác mà phải ngồi một mình trên một chiếc sofa, đối diện với Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu.
Bộ Tài chính Mỹ ngày 14/12 đã áp trừng phạt với 4 quan chức và Cơ quan Công nghiệp Quốc phòng (SSB) Thổ Nhĩ Kỳ, một cơ quan chính phủ chịu trách nhiệm tăng cường an ninh quốc gia và quản lý việc cung cấp công nghệ quân sự, do Ankara mua hệ thống tên lửa S-400 của Nga.
Phát ngôn viên Lầu Năm Góc Jonathan Rath Hoffman ngày 23/10 cho biết, việc Thổ Nhĩ Kỳ thử nghiệm hệ thống phòng không S-400 có thể gây ra những hậu quả nghiêm trọng cho mối quan hệ của Ankara với Washington.
Euronews ngày 2/10 đưa tin, Phát ngôn viên Chính phủ Hy Lạp cho biết, nước này bác bỏ kế hoạch về việc Hội nghị Thượng đỉnh EU không đề cập đến lệnh trừng phạt với Thổ Nhĩ Kỳ sau những "hành động khiêu khích" của Ankara vừa qua ở Địa Trung Hải.
Euronews ngày 26/8 đưa tin, mối quan hệ căng thẳng giữa Thổ Nhĩ Kỳ và Hy Lạp mới đây đã bị đẩy lên một nấc thang mới, khi cả hai nước đều công bố kế hoạch tiến hành các cuộc tập trận riêng tại phía Đông Địa Trung Hải. Giới quan sát đánh giá, động thái trên từ hai bên không đơn thuần là hành động đáp trả lẫn nhau liên quan tới hoạt động khảo sát dầu khí ở vùng biển tranh chấp, mà còn tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng sâu sắc tới quan hệ giữa Liên minh châu Âu (EU) và Ankara, dẫn tới hậu quả nghiêm trọng.
Sputnik ngày 23-11 đưa tin, Ngoại trưởng Thổ Nhĩ Kỳ Mevlut Cavusoglu lo ngại rằng những phát ngôn "bênh" Arab Saudi gần đây của Tổng thống Donald Trump là một dấu hiệu cho thấy Washington có thể phớt lờ vụ việc sát hại nhà báo Jamal Khashoggi.
Tờ Sabah của Thổ Nhĩ Kỳ ngày 10-11 dẫn một nguồn tin thân cận cho biết, phía các nhà điều tra Ankara đã tìm thấy dấu vết đáng ngờ trong các mẫu vật thu thập được từ cống nước, thuộc Lãnh sự quán Saudi Arabia tại Istanbul.
Liên quan đến việc Thổ Nhĩ Kỳ yêu cầu Riyadh dẫn độ 18 nghi phạm vụ sát hại nhà báo Khashoggi để Ankara xét xử, ngày 27-10, Ngoại trưởng Saudi Arabia Adel al-Jubeir đã chính thức lên tiếng.
Xuất hiện lần đầu tiên trên kênh truyền hình Haberturk hôm 26-10, vợ chưa cưới của nhà báo bị sát hại Jamal Khashoggi là Hatice Cengiz cho biết, bà đã từ chối lời mời đến Mỹ của Tổng thống Donald Trump vì cho rằng Washington đưa ra đề nghị này để "lấy lòng" truyền thông.
Sau khi hủy một loạt các chuyến công tác của nhiều quan chức cấp cao nước này sang Saudi Arabia sau vụ nhà báo Jamal Khashoggi bị sát hại, Thủ tướng Đức ngày 21-10 (giờ địa phương) tuyên bố tạm ngừng xuất khẩu vũ khí sang Riyadh cho tới khi sự việc được "phơi bày".
Reuters ngày 22-10 cho biết, trước những thông tin nhiều chiều được báo chí thế giới đăng tải về vụ nhà báo người Saudi Arabia Jamal Khashoggi mất tích bí ẩn từ hôm 2-10, Tổng thống Thổ Nhĩ Kỳ Tayyip Erdogan đã lên tiếng về vụ việc này.
Aljazeera ngày 17-10 đưa tin, một nhóm các nhà điều tra của Thổ Nhĩ Kỳ trong vụ nhà báo Jamal Khashoggi mất tích đã rời khỏi nhà riêng của ông Mohammed al-Otaibi, Tổng lãnh sự Saudi Arabia tại Istanbul sau 12 giờ khám xét và thu thập các mẫu ADN khác nhau.
Trong khi Saudi Arabia gọi việc Thổ Nhĩ Kỳ cáo buộc sự mất tích của nhà báo Jamal Khashoggi có liên quan đến lãnh sự quán của nước này tại Istanbul là "sự dối trá" thì ngày 13-10, nhật báo Sabah của Thổ Nhĩ Kỳ đã hé lộ về một chiếc đồng hồ của Khashoggi được cho là đã ghi lại và truyền ra ngoài bằng chứng cho thấy ông bị sát hại.
