Từ Hội sách mùa Thu 2016, nghĩ về “văn hóa đọc” của giới trẻ hiện nay

Sự bùng nổ của CNTT hiện đại đã tạo ra sức ảnh hưởng lớn đối với giới trẻ, gồm cả mặt tiêu cực và tích cực. Một trong những ảnh hưởng tiêu cực dễ thấy nhất đó chính là sự tình trạng xuống cấp trong văn hóa đọc của giới trẻ hiện nay.

Sáng ngày 9/9, Bộ Thông tin và Truyền thông đã chủ trì tổ chức khai mạc Hội sách mùa Thu 2016 tại công viên Thống Nhất, Hà Nội. Hội sách có sự tham gia của 60 đơn vị xuất bản, phát hành, bưu chính, giáo dục đào tạo, lực lượng vũ trang với khoảng gần 70 gian hàng, kéo dài cho đến ngày 13/9. Nhà xuất bản CAND cũng tổ chức một gian hàng sách rất có ấn tượng, phong phú thu hút đông đảo bạn đọc, khách hàng đến tham dự.

Đồng chí Phạm Văn Linh, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương cùng Đại tá, Nhà văn Nguyễn Hồng Thái, Giám đốc, Tổng Biên tập NXB CAND và cán bộ, chiến sĩ NXB CAND tại Hội sách Mùa thu 2016.

Đồng chí Phạm Văn Linh, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương cùng Đại tá, Nhà văn Nguyễn Hồng Thái, Giám đốc, Tổng Biên tập NXB CAND và cán bộ, chiến sĩ NXB CAND tại Hội sách Mùa thu 2016.

Đây là hoạt động có tính chất xã hội hóa đầu tiên do Bộ Thông tin- Truyền thông tổ chức nhằm tạo một điểm hẹn cho những người yêu sách với những người làm sách, từ đó nâng cao nhận thức và vai trò của văn hóa đọc, thu hút sự tham dự của đông đảo người dân Hà Nội.

Ngoài ra còn là dịp để kết nối và tôn vinh những người làm trong lĩnh vực sáng tác, in ấn, xuất bản, mở rộng cơ hội hợp tác giữa các đối tác trong nước và nước ngoài trong xu thế hội nhấp ASEAN và quốc tế.

Trước sự xuất hiện của những ý kiến cho rằng văn hóa đọc hiện đại đang ngày càng có dấu hiệu đi xuống, đặc biệt là ở giới trẻ thì việc tổ chức những hội sách thế này thu hút hàng vạn người tham gia. Đây là điều cần thiết để khẳng định giá trị tinh thần lớn lao của thói quen đọc sách.

“Văn hóa đọc” hiểu một cách khái quát, đó là ứng xử đọc, giá trị đọc và chuẩn mực đọc của mỗi cá nhân, của cộng đồng xã hội. Ngày nay, sự bùng nổ của công nghệ thông tin hiện đại đã tạo ra sức ảnh hưởng lớn đối với giới trẻ, gồm cả mặt tiêu cực và tích cực. Một trong những ảnh hưởng tiêu cực dễ thấy nhất đó chính là sự tình trạng xuống cấp trong văn hóa đọc của giới trẻ hiện nay.

Bộ trưởng Bộ Thông tin Truyền thông Trương Minh Tuấn thăm gian sách Nhà xuất bản CAND.
Bộ trưởng Bộ Thông tin Truyền thông Trương Minh Tuấn thăm gian sách Nhà xuất bản CAND.

Xưa nay, sách là phương tiện tốt nhất để có thể tiếp nhận cũng như chuyển tải thông tin từ thế hệ này sang thế hệ khác. Còn ở hiện tại, xã hội ngày càng phát triển, các sản phẩm phương tiện nghe nhìn hiện đại xuất hiện ngày càng nhiều và phổ biến, đáp ứng đầy đủ nhu cầu thông tin, giải trí nhanh nhất,tiện lợi nhất. 

Kênh nghe và nhìn có sức hấp dẫn hơn nhiều kênh đọc truyền thống là điều không ai có thể chối cãi được. Việc internet ra đời đã tạo ra cho con người một thiết bị có thể chứa được lượng kiến thức gần như vô tận, một chiếc máy tính chứa được lượng thông tin bằng hàng ngàn cuốn sách và có thể lưu giữ vĩnh viễn mà không sợ thời gian làm hư hỏng, mối mọt. 

Đồng hành cùng với cuộc sống hiện đại, tất yếu làm giảm đi thói quen đọc sách của mọi người. Bởi một chiếc smartphone vừa có thể nghe nhạc, xem phim, chơi game, đọc báo rõ ràng tối ưu hơn hẳn một cuốn sách cồng kềnh mà lại chỉ có duy nhất một nội dung không thay đổi. 

Đại tá, Nhà văn Nguyễn Hồng Thái Giám đốc, Tổng Biên tập NXB CAND giới thiệu sách của NXB CAND tới đồng chí Phạm Văn Linh, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương tại Hội sách Mùa thu 2016.

Đại tá, Nhà văn Nguyễn Hồng Thái Giám đốc, Tổng Biên tập NXB CAND giới thiệu sách của NXB CAND tới đồng chí Phạm Văn Linh, Phó Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương tại Hội sách Mùa thu 2016.

Người ta thường chỉ đọc sách vào thời gian rảnh, trong không gian yên tĩnh với sức tập trung cao độ. Điều này trở nên khó có thể thực hiện trong nhịp sống vội vã của xã hội hiện nay.

Nhưng nói như vậy không có nghĩa là giới trẻ đã lãng quên hoàn toàn những cuốn sách có giá trị cao về nội dung và nghệ thuật. Một lượng lớn người có mặt trong hội sách Việt Nam 2016 là những học sinh, sinh viên trẻ tuổi đã chứng minh điều đó.  

Ngoài việc sắm cho mình những cuốn sách phù hợp với độ tuổi, cũng có rất nhiều bạn chọn mua cho mình những cuốn sách vàng một thời như “Bố già”, “Cuốn theo chiều gió”, “Tiếng chim hót trong bụi mận gai”, “Chiến tranh và hòa bình”, cả Truyện Kiều, tác phẩm của các nhà văn Ma Văn Kháng, Lê Lựu, Ngôn Vĩnh và của nhiều nhà văn Việt Nam khác.

Một bạn đọc trẻ tuổi đã tâm sự với chúng tôi: Không quan trọng đọc gì, mà quan trọng là sau khi đọc, chúng ta đọng lại được những gì. Sách ngoài việc cung cấp kiến thức còn một chức năng khác, đó là giải trí. 

Thiết nghĩ tại Hội sách mùa thu này, cả những người trẻ, cả những người trung tuổi và các em thiếu nhi lựa chọn sách hợp với tuổi tác là điều đáng mừng, báo hiệu văn hóa đọc chưa phải trở nên “xuống cấp trầm trọng” như nhiều người lo lắng.

Hội sách đã thực sự là cơ hội góp phần cổ súy văn hóa đọc. Nhưng để phổ biến thói quen đọc sách và văn hóa đọc nói chung một cách bền vững hơn, có lẽ trước tiên cần phải chú trọng đến việc đọc sách trong nhà trường. 

Không ở đâu xa, những tác phẩm văn học trong sách giáo khoa vốn là kinh điển về nhiều mặt cần được giáo viên chú trọng vào phương pháp giảng dạy truyền cảm đến học sinh cái hay, cái đẹp của tiếng Việt, của văn chương để các thế hệ học sinh tự giác tìm về với sách như một thú vui, như một nhu cầu tự nhiên…

Không chỉ ở nhà trường, việc giáo dục về việc đọc sách trong gia đình cũng là một yếu tố vô cùng quan trọng, có thể nói là đầu tiên, trước khi các em cắp sách đến trường. Rất nên các bậc phụ huynh cần khuyến khích và định hướng con trẻ  từ khi còn nhỏ để có thể tạo cho con một thói quen, một tình yêu cùng sách, giáo dục cho con lòng đam mê đọc sách, rèn luyện kỹ năng đọc sách và đọc sách một cách có chọn lọc. Dần dần hướng cho các em một niềm vui “Chọn sách như chọn một người bạn tốt”.

Hi vọng qua Hội sách mùa thu 2016 lần này và ngày càng có nhiều hội sách tương tự được tổ chức mỗi năm nhân Ngày sách Việt Nam 21-4, giới trẻ sẽ được thêm cơ hội tiếp cận với kho tàng sách quý trong nước cũng như trên thế giới, để thẩm thấu hoàn thiện hơn trí tuệ và nhân cách của mình. Ngấm lại lời nhà bác học Lê Quý Đôn từng nói “Dẫu có bạc vàng trăm vạn lạng. Chẳng bằng kinh sử một vài pho” thật là chí lý.

Trần Hồng Hạnh

Các tin khác

Lâm Đồng chuẩn bị chu đáo cho Festival Hoa Đà Lạt năm 2026

Lâm Đồng chuẩn bị chu đáo cho Festival Hoa Đà Lạt năm 2026

Với quy mô ngày càng lớn, mang nhiều ý nghĩa về văn hóa, chính trị, xã hội, Festival Hoa Đà Lạt lần thứ XI năm 2026 đang được tỉnh Lâm Đồng tích cực chuẩn bị. Từ những tuyến đường hoa, không gian hoa đến các chương trình nghệ thuật, hội thảo, triển lãm..., tất cả đang từng bước được hình thành, với mong muốn tạo nên một Festival hoa giàu bản sắc.

Lần đầu tiên Khánh Hòa tổ chức Lễ hội Trung thu "Hải trình ánh trăng"

Lần đầu tiên Khánh Hòa tổ chức Lễ hội Trung thu "Hải trình ánh trăng"

Lễ hội Trung thu "Hải trình ánh trăng" lần đầu tiên được tổ chức tại Khánh Hòa là sự kiện văn hóa kết nối những nét đẹp truyền thống Tết Trung thu Việt Nam gắn với câu chuyện về vùng đất Khánh Hòa, tạo nên một điểm nhấn văn hóa - du lịch độc đáo bên bờ biển Nha Trang.

Giữ ánh trăng tuổi thơ trong nhịp sống hiện đại

Giữ ánh trăng tuổi thơ trong nhịp sống hiện đại

Hội tụ nhiều nghệ sĩ được đông đảo khán giả yêu mến, chương trình “Xứ sở Ánh Trăng” là quà tặng nghệ thuật đặc biệt dành tặng các em nhỏ và gia đình trong dịp Tết Trung thu năm nay. 

3.000 người diễu hành đường phố trong Ngày hội văn hóa dân tộc Mông

3.000 người diễu hành đường phố trong Ngày hội văn hóa dân tộc Mông

Ngày hội văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV tại tỉnh Điện Biên năm 2026 sẽ diễn ra từ ngày 9 - 11/10, với sự tham gia của các nghệ nhân, diễn viên, vận động viên quần chúng dân tộc Mông thuộc 11 tỉnh, gồm: Điện Biên, Tuyên Quang, Phú Thọ, Thái Nguyên, Sơn La, Cao Bằng, Lai Châu, Lào Cai, Thanh Hóa, Nghệ An, Đắk Lắk.

Ngày Văn hoá Việt Nam là dịp du khách tận hưởng giá trị văn hoá Việt

Ngày Văn hoá Việt Nam là dịp du khách tận hưởng giá trị văn hoá Việt

Văn phòng Chính phủ vừa có văn bản truyền đạt ý kiến của Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà về công tác triển khai kế hoạch tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam. Các bộ ngành, địa phương cũng đã tích cực chuẩn bị rất nhiều hoạt động cho dịp này. Trao đổi với chúng tôi, TS Hà Văn Siêu, Phó Cục trưởng Cục Du lịch quốc gia Việt Nam khẳng định, đây là cơ hội để du khách tận hưởng giá trị văn hoá Việt.

Hà Nội rộn ràng đón Trung thu sớm

Hà Nội rộn ràng đón Trung thu sớm

Tối 23/9, hàng loạt hoạt động biểu diễn nghệ thuật, trưng bày mâm cỗ Trung thu, múa Lân… đã diễn ra tại Trung tâm Triển lãm Văn hoá nghệ thuật Việt Nam, Hà Nội, mở đầu cho Lễ hội Trung thu 2026 do Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch chỉ đạo tổ chức.

Khai mạc Tuần phim “Hiền tài và Hào khí Thăng Long” kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám

Khai mạc Tuần phim “Hiền tài và Hào khí Thăng Long” kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám

15 tác phẩm điện ảnh về đạo học, lịch sử, tuổi trẻ và ký ức Thăng Long - Hà Nội, cùng 6 phim ngắn đoạt giải từ cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay” được giới thiệu đến khán giả trong Tuần phim “Hiền tài và Hào khí Thăng Long” từ ngày 23 - 28/9 tại Trung tâm Chiếu phim Quốc gia và Rạp Ngọc Khánh, Hà Nội.

Xúc động chương trình nghệ thuật tri ân người có công tại Cần Thơ

Xúc động chương trình nghệ thuật tri ân người có công tại Cần Thơ

Tối 23/9, tại Trung tâm Văn hóa - Nghệ thuật TP Cần Thơ đã diễn ra Chương trình Kỷ niệm 81 năm Ngày Nam Bộ kháng chiến và 63 năm Ngày thành lập Trung đoàn 1 - U Minh, tri ân Mẹ Việt Nam Anh hùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, liệt sĩ, thương binh và người có công với cách mạng.

“Đường chúng ta đi” – Lan tỏa di sản âm nhạc vô giá của Đại tá, nhạc sĩ Huy Du

“Đường chúng ta đi” – Lan tỏa di sản âm nhạc vô giá của Đại tá, nhạc sĩ Huy Du

Nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Đại tá, nhạc sĩ Huy Du (1926–2026), Hội Nhạc sĩ Việt Nam cùng gia đình nhạc sĩ thực hiện chương trình nghệ thuật đặc biệt “100 năm Nhạc sĩ Huy Du – Đường chúng ta đi” nhằm tưởng nhớ, tôn vinh cuộc đời và sự nghiệp của một trong những nhạc sĩ tiêu biểu của nền âm nhạc cách mạng Việt Nam.

Việt Nam đăng cai hội nghị Đối thoại châu Á - Thái Bình Dương

Việt Nam đăng cai hội nghị Đối thoại châu Á - Thái Bình Dương

Hội nghị Đối thoại châu Á - Thái Bình Dương về Di sản và Tính xác thực sẽ diễn ra từ ngày 27/9 - 1/10 tại Hà Nội và Ninh Bình. Hội nghị quy tụ khoảng 250 đại biểu trong và ngoài khu vực, gồm đại diện các cơ quan chính phủ, chuyên gia di sản, đơn vị quản lý di sản, nhà nghiên cứu, đại diện cộng đồng, chủ thể nắm giữ tri thức và thanh niên.

Dấu ấn MSB trong từng thanh âm vượt thời gian

Dấu ấn MSB trong từng thanh âm vượt thời gian

Đồng hành cùng đêm nhạc “Timeless Masterpieces - Những kiệt tác vượt thời gian” tại Nhà hát Hồ Gươm vừa qua, MSB tiếp tục mang đến một điểm chạm nghệ thuật tinh tế, đưa những thanh âm kinh điển từ Bach, Bruch, Godard đến Tchaikovsky hòa nhịp vào đời sống văn hóa đương đại của thủ đô.