Những ngày này, Trại giam Tân Lập (Bộ Công an) đang tất bật chuẩn bị cho lễ công bố đặc xá sắp đến gần. Gần 2 tháng nay, kể từ ngày 9/4 – khi Chủ tịch nước công bố Quyết định đặc xá năm 2026 đối với các phạm nhân đang chấp hành án phạt tù, đơn vị đã khẩn trương triển khai đồng bộ nhiều biện pháp, bảo đảm công tác xét, đề nghị đặc xá diễn ra đúng quy định, khách quan, chặt chẽ và nhân văn.
Ngay sau khi tiếp nhận các văn bản chỉ đạo của Bộ Công an và Hội đồng tư vấn đặc xá Trung ương, Đảng ủy, Ban Giám thị Trại giam Tân Lập đã tổ chức quán triệt đến toàn thể cán bộ, chiến sĩ về mục đích, ý nghĩa, yêu cầu của công tác đặc xá Trên tinh thần đó, các đội nghiệp vụ được phân công nhiệm vụ cụ thể, triển khai rà soát hồ sơ phạm nhân một cách thận trọng, bảo đảm đúng đối tượng, đúng tiêu chuẩn.
Đơn vị đã niêm yết công khai Quyết định đặc xá của Chủ tịch nước và hướng dẫn của Hội đồng tư vấn đặc xá tại hội trường cán bộ, hội trường học tâp của phạm nhân, các buồng giam, nhà giam, nhà thăm gặp, bệnh xá, thư viện...; đồng thời, phát trên hệ thống loa truyền thanh để phạm nhân biết, tìm hiểu và đối chiếu các điều kiện, tiêu chuẩn xem bản thân có đủ điều kiện được đề nghị đặc xá hay không. Các quản giáo đã tổ chức họp đội phạm nhân, phổ biến đầy đủ điều kiện, tiêu chuẩn xét đặc xá; đồng thời, hướng dẫn phạm nhân tham gia bình xét công khai, dân chủ đối với từng trường hợp đủ điều kiện và chưa đủ điều kiện được đề nghị đặc xá. Trên cơ sở đó, phạm nhân tiến hành bỏ phiếu kín để bình bầu, bảo đảm khách quan, công bằng, phản ánh đúng quá trình chấp hành án, ý thức cải tạo của từng người.
Thượng tá Trần Đức Thiện, Phó Giám thị Trại giam Tân Lập cho biết, nhận thức được tầm quan trọng đặc biệt của công tác đặc xá, cũng như sự quan tâm của Đảng, Nhà nước, đặc biệt là Chủ tịch nước đối với việc tạo điều kiện cho những người lầm lỗi có cơ hội sửa chữa, làm lại cuộc đời, nên chúng tôi đã quán triệt, triển khai nghiêm túc các quy định, hướng dẫn về công tác đặc xá đến toàn thể cán bộ, chiến sĩ và phạm nhân; bảo đảm việc xét, đề nghị đặc xá được thực hiện công khai, minh bạch, đúng đối tượng, đúng điều kiện theo quy định của pháp luật.
Kết quả, Trại giam Tân Lập có 195 phạm nhân đủ điều kiện đặc xá. Từ ngày 25 đến 26/4, Tổ thẩm định liên ngành số 1 đã thẩm định và nhất trí đề nghị đặc xá cho 195 phạm nhân. Tổng số phạm nhân đủ điều kiện đặc xá thực hiện hình phạt bổ sung là phạt tiền, án phí, bồi thường thiệt hại là hơn 14 tỷ đồng.
Có tên trong danh sách được đề nghị đặc xá lần này, phạm nhân Ma Duy Phi Hùng, nguyên Bí thư Đảng ủy xã Xuân Lạc, huyện Chợ Đồn, tỉnh Bắc Kạn (nay là xã Nam Cường, tỉnh Thái Nguyên), phạm tội lợi dụng chức vụ trong khi thi hành công vụ, hiện đã chấp hành được gần 2/3 bản án tại Trại giam Tân Lập. “Nếu được đặc xá lần này, tôi sẽ được về trước 1 năm 8 tháng. Tôi thật sự biết ơn Đảng, Nhà nước đã có chính sách khoan hồng đối với những người lầm lỗi như tôi. Tôi hứa sẽ cố gắng làm ăn lương thiện, sống có ích cho xã hội”, phạm nhân Hùng cho biết.
Từng là Bí thư Đảng ủy xã, trong giai đoạn từ năm 2019 đến 2021, Hùng cùng các cán bộ cấp dưới đã lợi dụng chức vụ để lập khống hồ sơ và chi tiêu sai quy định nguồn kinh phí chi trả dịch vụ môi trường rừng được cấp. Hành vi này gây thiệt hại trực tiếp đến lợi ích hợp pháp của UBND xã Xuân Lạc (chủ rừng) với tổng số tiền hơn 700 triệu đồng.
Bị bắt, Hùng suy sụp vì bản thân là người có học, có uy tín nhưng lại sa vào con đường phạm tội. Được cán bộ Trại giam Tân Lập động viên, giáo dục, Hùng dần lấy lại thăng bằng, nghiêm túc chấp hành nội quy, tích cực lao động, học tập cải tạo và thi hành xong nghĩa vụ bồi thường thiệt hại. Nhờ quá trình cải tạo tiến bộ, nhiều năm liên tiếp được xếp loại khá, tốt nên Hùng đã đủ điều kiện được đề nghị đặc xá lần này.
Cũng có tên trong danh sách đề nghị đặc xá lần này, phạm nhân Hoàng Hà, hiện đang chấp hành án tại đội 14, phân trại số 1, Trại giam Tân Lập xúc động chia sẻ: “Sau khi được cán bộ hướng dẫn và tự tìm hiểu các quy định về đặc xá năm 2026, tôi thấy mình có đủ điều kiện nên đã viết đơn xin đặc xá. Qua các lần xét duyệt, hiện nay tôi đã có tên trong danh sách đề nghị đặc xá của trại. Tôi cảm thấy rất may mắn, hồi hộp khi nhận được chính sách khoan hồng của Đảng, Nhà nước. Trong thời gian chấp hành án tại Trại giam Tân Lập, tôi luôn nỗ lực, cố gắng hoàn thành các nhiệm vụ được cán bộ giao; tích cực học tập, rèn luyện, sửa chữa lỗi lầm, đồng thời tích lũy kiến thức để khi trở về với xã hội không bị bỡ ngỡ. Trong trại, tôi được cán bộ giúp đỡ cả về tinh thần, vật chất; được hướng dẫn trong lao động, học tập và học nghề thủ công. Nghề này khá phù hợp, dễ làm, khi trở về địa phương tôi sẽ sử dụng để có thêm thu nhập, ổn định cuộc sống”, phạm nhân nói.
Từ kinh nghiệm của mình, Hoàng Hà đề nghị các phạm nhân chưa được đặc xá lần này hãy nỗ lực hơn nữa để đạt kết quả cải tạo tốt, khá và sẽ được hưởng đặc xá đợt sau hoặc các chính sách khoan hồng khác.
Chưa được đề nghị đặc xá lần này nhưng phạm nhân Vũ Hồng Quang, SN 1977, trú ở phường Láng, Hà Nội vẫn tích cực giúp cán bộ hỗ trợ các phạm nhân mới đến trại, kịp thời nắm bắt tâm tư, tình cảm, động viên và hướng dẫn họ ổn định chấp hành nội quy. Đồng thời, chủ động báo cáo với cán bộ quản giáo khi phát hiện những diễn biến tư tưởng bất thường, giúp đơn vị quản lý nắm chắc tình hình.
Được biết, Vũ Hồng Quang là đối tượng trong vụ án "chuyến bay giải cứu", bị tuyên án 7 năm 6 tháng tù với 2 tội "đưa và nhận hối lộ" trong 2 giai đoạn khác nhau của vụ án. Hiện Quang đã thi hành được 3 năm 6 tháng tù.
Để đảm bảo cho các phạm nhân khi trở về cộng đồng có kỹ năng sống, có công ăn việc làm ổn định cuộc sống, Trại giam Tân Lập đã tổ chức lớp tái hoà nhập cộng đồng cho các phạm nhân được đề nghị đặc xá. Theo đó, các phạm nhân được học các nội dung cơ bản nhất là nội dung về quyền, nghĩa vụ của người được đặc xá, quy định về xoá án tích, các quy định về tái hoà nhập cộng đồng… Đặc biệt là Quyết định của Thủ tướng Chính phủ về cho người chấp hành xong án phạt tù vay vốn. Đây cũng là quy định được nhiều phạm nhân quan tâm, tìm hiểu.
Đến thời điểm này, công tác chuẩn bị cho lễ công bố đặc xá đã cơ bản hoàn tất. Các phương án tổ chức, bảo đảm an ninh, an toàn được xây dựng chi tiết; các điều kiện cần thiết để phạm nhân được đặc xá trở về địa phương cũng đã được chuẩn bị chu đáo. Công tác tư vấn, định hướng, hỗ trợ tái hòa nhập cộng đồng tiếp tục được đẩy mạnh, giúp những người được đặc xá có thêm niềm tin, động lực làm lại cuộc đời. Với sự chuẩn bị nghiêm túc, trách nhiệm, Trại giam Tân Lập quyết tâm tổ chức thành công lễ công bố đặc xá năm 2026, góp phần lan tỏa chính sách nhân đạo, khoan hồng của Đảng, Nhà nước, đồng thời bảo đảm an ninh, trật tự, an toàn xã hội.