Trái đất đang hình thành một đại dương hoàn toàn mới?

Một nghiên cứu được công bố gần đây trên Tạp chí Khoa học Trái đất châu Phi (Journal of African Earth Sciences) tiết lộ, châu Phi - lục địa lớn thứ hai thế giới, đang dần bị tách ra thành hai mảng riêng biệt, manh nha hình thành một đại dương hoàn toàn mới. Phát hiện này thu hút sự quan tâm lớn của giới khoa học.

Trong nhiều thập kỷ qua, các nhà địa chất đã theo dõi sự phát triển của hệ thống rạn nứt Đông Phi (East African Rift System – EARS). Và mới đây, một nghiên cứu mới của Đại học Keele (Anh) công bố trên Tạp chí Khoa học Trái đất châu Phi đã chỉ ra rằng, châu lục này đang bị tách dần thành hai mảng và qúa trình đó đã bắt đầu từ hàng chục triệu năm nay. 

Các nhà khoa học đã sử dụng dữ liệu từ tính thu thập từ những năm 1968-1969 bằng các thiết bị hàng không. Nhờ đó, họ đã tái dựng được quá trình phân tách giữa châu Phi và bán đảo Arab - hai mảnh ghép từng khớp với nhau như trò xếp hình khổng lồ của địa cầu cổ đại.

Trái đất đang hình thành một đại dương hoàn toàn mới? -0
Khu vực được các nhà khoa học nghiên cứu là Afar - nơi Biển Đỏ gặp Vịnh Aden. Ảnh: Tạp chí Khoa học Trái đất châu Phi

Cụ thể, sự tách mảng được thúc đẩy bởi hoạt động địa chất bao gồm núi lửa và những cơn rung chấn dọc theo đới tách giãn Đông Phi. Hệ thống kéo dài hơn 6.400km, trung bình rộng 50-60km, chạy từ Jordan qua Ethiopia xuống Mozambique. Nhiều khu vực tại Ethiopia và Kenya từng xuất hiện các vết nứt khổng lồ do hoạt động kiến tạo bên dưới. Hồi năm 2005, một khe nứt dài 56km đã hình thành ở vùng Afar của Ethiopia chỉ trong vòng ba tuần, theo Cơ quan Vũ trụ châu Âu (ESA).

Các nhà khoa học thuộc Đại học Keele dự đoán, vết tách sẽ tiếp tục kéo dài, chia đôi những hồ nước khổng lồ như hồ Malawi và hồ Turkana - nơi được xem là điểm nóng của tiến trình đặc biệt này. Cuối cùng, châu Phi sẽ không còn là một khối thống nhất. Phần Tây lớn hơn sẽ bao gồm hầu hết các quốc gia như Ai Cập, Algeria, Nigeria, Ghana hay Namibia. Phần Đông nhỏ hơn sẽ gồm Somalia, Kenya, Tanzania, Mozambique và một phần lớn Ethiopia.

Theo Hiệp hội Địa chất London (Anh), khi quá trình tách giãn tiếp diễn, thung lũng tách giãn sẽ dần chìm xuống, đến lúc nào đó nước biển sẽ có thể tràn vào, nhưng có thể phải mất từ 5 - 10 triệu năm. Điều này tương tự như cách Biển Đỏ đã hình thành từ quá trình tách rạn trước đây.

Các nhà nghiên cứu lưu ý, không phải mọi quá trình rạn nứt đều dẫn tới đại dương mới. Bài phân tích trên Phys.org chỉ ra rằng một số rạn nứt có thể thất bại do lực kiến tạo không đủ mạnh. Tuy vậy, các chỉ số đo đạc tại Đông Phi hiện nay cho thấy xu hướng tách rời là liên tục và đáng kể.

Kim Ngọc

Các tin khác

Quyền Tổng thống Venezuela cảm ơn Việt Nam

Quyền Tổng thống Venezuela cảm ơn Việt Nam

Trên mạng xã hội X, quyền Tổng thống Venezuela Delcy Rodríguez gửi lời cảm ơn chân thành đến Việt Nam vì sự hỗ trợ kịp thời trong bối cảnh quốc gia Nam Mỹ này đang vật lộn để khắc phục hậu quả trận động đất kép kinh hoàng.

Peru lần đầu có nữ tổng thống dân cử

Peru lần đầu có nữ tổng thống dân cử

Bà Keiko Fujimori đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Peru năm 2026, trở thành nữ tổng thống đầu tiên được người dân nước này bầu trực tiếp. Kết quả đánh dấu cột mốc lịch sử đối với nền chính trị Peru, đồng thời đưa dòng họ Fujimori trở lại nắm quyền sau hơn hai thập kỷ.

Tổng thống Putin bác đề xuất ngừng không kích của Ukraine

Tổng thống Putin bác đề xuất ngừng không kích của Ukraine

Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 28/6 tuyên bố Moskva sẽ tiếp tục thúc đẩy mục tiêu trên chiến trường nhằm kiểm soát hoàn toàn 4 khu vực của Ukraine, đồng thời bác bỏ đề xuất mới từ Kiev về việc kiềm chế các cuộc không kích.

Phần Lan cho phép triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ

Phần Lan cho phép triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ

Sau ba năm kể từ khi Phần Lan từ bỏ chính sách trung lập quân sự và gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), nước này chính thức đã ký ban hành các sửa đổi đối với Luật Năng lượng Hạt nhân, cho phép triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ.

Giữa thảm họa động đất, nhiều người Venezuela kể được Google cảnh báo trước

Giữa thảm họa động đất, nhiều người Venezuela kể được Google cảnh báo trước

Khi mặt đất còn chưa rung chuyển, điện thoại của nhiều người dân Venezuela đã bất ngờ phát đi cảnh báo động đất. Chỉ vài chục giây ngắn ngủi ấy đủ để không ít người tìm chỗ trú an toàn. Trong bối cảnh số người thiệt mạng sau trận động đất kép đã vượt 1.400, câu chuyện về những cảnh báo sớm này đang thu hút sự chú ý.

Mỹ cân nhắc tái bố trí căn cứ vùng Vịnh sau đòn tấn công của Iran

Mỹ cân nhắc tái bố trí căn cứ vùng Vịnh sau đòn tấn công của Iran

Lầu Năm Góc mới đây được cho là đang đánh giá lại mạng lưới căn cứ quân sự của Mỹ tại vùng Vịnh, sau khi các cuộc tấn công của Iran cho thấy nhiều cơ sở được xây dựng từ nhiều thập niên trước không còn đủ khả năng chống chịu trước các loại tên lửa và máy bay không người lái (UAV) chính xác cao.

UAE cấp visa tại cửa khẩu với một bộ phận khách Việt Nam

UAE cấp visa tại cửa khẩu với một bộ phận khách Việt Nam

Chính phủ Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) vừa mở rộng chính sách cấp thị thực (visa) tại cửa khẩu đối với công dân của sáu quốc gia, trong đó có Việt Nam. Tuy nhiên, chính sách chỉ áp dụng cho những người đáp ứng điều kiện về thị thực hoặc giấy phép cư trú tại một số nước phát triển.

LHQ tạm dừng sáng kiến sơ tán tại eo biển Hormuz

LHQ tạm dừng sáng kiến sơ tán tại eo biển Hormuz

Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) thuộc Liên hợp quốc (LHQ) đã quyết định đình chỉ kế hoạch sơ tán tại eo biển Hormuz sau khi một tàu chở hàng bị tấn công tại Vịnh Oman. Động thái này diễn ra trong bối cảnh tình hình an ninh hàng hải tại khu vực vẫn còn nhiều bất ổn.

Những thảm họa địa chấn khốc liệt nhất lịch sử Mỹ Latinh

Những thảm họa địa chấn khốc liệt nhất lịch sử Mỹ Latinh

Hai trận động đất mạnh liên tiếp tấn công bờ biển phía bắc Venezuela và thủ đô Caracas vừa qua đã cướp đi sinh mạng của ít nhất 188 người. Giới chức trách lo ngại con số thương vong sẽ còn tiếp tục tăng lên khi các đội cứu hộ đang chạy đua với thời gian, nỗ lực đào bới đống đổ nát từ các tòa nhà bị sập.