Thay đổi để hoàn thiện…!

Khi áp lực được trút bỏ

3 trận đầu ra quân gặp toàn kèo dưới, nhưng U.23 Việt Nam lại đá như gà mắc tóc. "Mắc" từ nhịp 1 với hàng loạt cơ hội bị bỏ lỡ trong trận đánh với Philippines, "mắc" tiếp ở nhip 2 với 90 phút công thành toàn diện nhưng không tìm nổi dù chỉ một cơ hội phá lưới Myanmar và "mắc" ở nhịp 3 với một trận đấu khó trên khó dưới cùng Đông Timor. Cái "mắc" mà khi lý giải về nó, ông thầy Đức Falko Goetz cho rằng các cầu thủ bị áp lực.

Ông Goetz nói đúng, U.23 Việt Nam bị áp lực của một đội bóng được nhận diện như là một trong những ứng cử viên số 1 cho ngôi vô địch SEA Games. Họ tiếp tục bị áp lực khi các quan chức Liên đoàn cùng một số ông bầu treo khoản thưởng kỷ lục lên tới 1 triệu USD cho ngôi vô địch. Và họ lại áp lực hơn nữa sau những khởi đầu chệch choạc, bị dư luận tổng công kích từ nhiều phía.

Áp lực lớn tới độ, trong những cuộc "tâm sự cá nhân" với người viết, nhiều cầu thủ đã nài nỉ báo chí đừng "đánh" ĐT. Họ thậm chí còn dặn nhau không vào mạng, không đọc báo để không xem những gì truyền thông phê phán mình. Ở đây vấn đề không phải là áp lực đã làm hại các cầu thủ, mà là cầu thủ Việt Nam tiếng là cầu thủ chuyên nghiệp nhưng lại chưa học được kỹ năng ứng xử với áp lực - cái kỹ năng mà bất cứ một cầu thủ chuyên nghiệp nào trong thế giới bóng đá này cũng phải nằm lòng.

Trong một bối cảnh các cầu thủ không thắng được cái áp lực ghê gớm đang đè lên vai mình thì HLV trưởng phải là người cởi bỏ áp lực cho cầu thủ. Nhưng chính HLV trưởng Falko Goetz cũng bị áp lực như thừa nhận của chính ông. Có lẽ cái điều khoản "phải giúp U.23 Việt Nam đoạt vàng SEA Games" mà ông Goetz đã cam kết trong hợp đồng với VFF khiến ông bị áp lực ngay từ lúc chưa vào trận. Đến khi đã vào trận, khi các cầu thủ đá không như ý thì ông Goetz hết đá tung bịch nước, lại đến chắp tay vái các trợ lý, đuổi các nhà báo, rồi cãi nhau với cả trợ lý HLV đội bạn.

Phải đến sau trận đấu với Đông Timor - một trận đấu mà chúng ta đã may mắn giành chiến thắng nhờ việc Đông Timor bị đuổi người từ rất sớm thì cả một núi áp lực mới được trút bỏ. Và khi áp lực đã được trút bỏ thì U.23 Việt Nam lập tức trở lại là mình.

Bằng chứng là 90 phút hôm qua với Brunei các cầu thủ đã khống chế bóng một cách thanh thoát, triển khai tấn công một cách nhịp nhàng, và nhả đạn một cách gọn gàng chuẩn xác. Hôm qua cứ nhìn cú đánh đầu mở điểm của Văn Quyết hay cú vuốt bóng thành bàn từ khoảng cách 40m của Văn Bình là đủ thấy U.23 Việt Nam đã thi đấu với một cái đầu nhẹ nhõm nhường nào.

Tất nhiên, ai cũng hiểu U.23 Brunei quá yếu, nhưng cái chính không phải là "đối thủ yếu" (bởi những trận trước đối thủ cũng yếu, nhưng chúng ta vẫn "mắc"), mà là U.23 Việt Nam đã bỏ được những áp lực ghê gớm vốn cứ "ám" lấy mình.

Khi ông Falko Goetz cầu thị

Có một sự thật mà Báo CAND đã đề cập một cách hệ thống, đó là trong 3 trận đấu đầu tiên của ĐT tại SEA Games, HLV trưởng Falko Goetz đều có những chỉ đạo thái quá từ đường piste. Với những cầu thủ lão làng, hoặc dạn dày kinh nghiệm như Thành Lương, Trọng Hoàng, những chỉ đạo như vậy không làm họ chùn chân, nhưng với những cầu thủ còn non nớt như Văn Thắng, Văn Quyết, Hoàng Thiên, Xuân Hiếu… thì những chỉ đạo đó lại gây tác dụng ngược. Nhiều cầu thủ thừa nhận với chúng tôi rằng họ vừa đá vừa nơm nớp sợ mình bị thầy mắng. Thêm vào đó, ông Goetz thực hiện chính sách quản quân 24/24h theo đúng tinh thần Đức, lại bắt các cầu thủ giã từ gần như tất cả những đồ ăn khoái khẩu lâu nay của mình.

Ở đây, chúng tôi không nghĩ là ông Goetz áp dụng một chính sách huấn luyện sai, nhưng vấn đề là cầu thủ Việt Nam chưa quen với kiểu huấn luyện đó. Trong một bối cảnh không thể đòi hỏi cầu thủ thay đổi thói quen trong một sớm một chiều thì nhất thiết HLV trưởng phải là đối tượng thay đổi. Và rất may, ông Goetz đã chịu thay đổi, chứ không "cứng" một cách thái quá như những gì người ta lo sợ.

Bằng chứng là sau trận đấu với Myanmar ông đã chấp nhận phá nguyên tắc để cho các cầu thủ tự do đi shopping, rồi sau trận đấu với Đông Timor ông cũng chấp nhận cho các cầu thủ ăn những thứ đồ ăn mà trước đó mình cấm tiệt. Ngay cả một vấn đề tưởng là khó thay đổi nhất - phương pháp chỉ đạo trận đấu ông Goetz cũng đã thay đổi.

Theo thông tin chúng tôi có được thì đội trưởng Thành Lương cùng BHL người Việt Nam đã nói thẳng với ông Goetz là cách chỉ đạo mạnh mẽ của ông đã tạo ra những phản ứng ngược với các cầu thủ trẻ, và ngay lập tức trận Việt Nam - Brunei hôm qua ông đã không còn hò hét như trước nữa.

Ông Goetz thậm chí đã chấp nhận phương án nhường quyền chỉ đạo cầu thủ cho trợ lý Nguyễn Văn Sỹ - một người nhẹ nhàng, mềm mỏng hơn mình, cũng là người hiểu các cầu thủ hơn mình. Nhờ có "cánh tay nối dài" Nguyễn Văn Sỹ mà ông sẽ chỉ trực tiếp đứng lên khi thấy thực sự cần thiết mà thôi. Ngay lập tức các cầu thủ hoan nghênh sự thay đổi này, và hiệu quả của nó ra sao thì cơn mưa gôn vào lưới U.23 Brunei ngày hôm qua đã chứng minh tất cả.

Hy vọng nào ở bán kết?

Như đã phân tích, tính đến thời điểm này U.23 Việt Nam đã cởi bỏ được rất nhiều áp lực và thuyền trưởng Falko Goetz cũng đã thay đổi thói quen quản quân cùng thói quen huấn luyện của mình theo hướng phù hợp với tâm lý cầu thủ Việt Nam hơn. Và đấy là hai lý do chính yếu giúp U.23 Việt Nam chơi bóng thật sự thanh thoát. Tuy nhiên vẫn cần phải có những thay đổi tiếp theo để U.23 Việt Nam được "nâng tầm" hơn nữa.

Trao đổi với các cầu thủ, chúng tôi "bắt sóng" được rằng thay đổi cần nhất bây giờ nằm ở những phương án tấn công. Ông Goetz đến từ châu Âu và là một tín đồ trung thành của thứ bóng đá dãn biên - tạt bổng theo kiểu châu Âu. Nhưng với những cầu thủ thấp bé nhẹ cân như U.23 Việt Nam thì thứ bóng đá đó không thật phù hợp. Thực tế là khi bị buộc phải chơi dãn biên, cầu thủ Việt Nam nhiều lúc vẫn "xé bài" để quay ra đánh trung lộ, và chính những khoảnh khắc "xé bài" như thế đã giúp chúng ta có được 2 bàn thắng trong trận đấu quan trọng với Đông Timor.

Ông Goetz hiển nhiên nhìn ra điều này, nên đã không còn phê phán việc các cầu thủ "xé bài" như ở VFF Cup trước đó. Tuy nhiên, mọi thứ chỉ dừng lại ở việc "không phê phán" chứ chưa phát triển đến mức biến nó - những khoảnh khắc "xé bài" hiệu quả kia thành một ý đồ chơi bóng rõ rệt.

Nên nhớ rằng các đối thủ của chúng ta ở bán kết sẽ là Indoneisa hoặc Malaysia (hai đội bóng có đến 80% khả năng chiếm 2 vị trí dẫn đầu bảng A) - những đối thủ ở một đẳng cấp cao hơn hẳn so với Đông Timor, Myanmar hay Philippines . Khi phải đấu với những đối thủ như vậy, U.23 Việt Nam chỉ có khả năng giành chiến thắng nếu được chơi đúng sở trường trung lộ, thay vì cứ phải đá bằng cái bài dãn biên vốn là sở đoản. Hơn nữa, ngay cả khi muốn đánh biên chúng ta cũng khó có thể đánh biên hiệu quả trước những đối thủ có thể hình, thể lực dồi dào. Chính vì thế nhu cầu thay đổi phương án chơi bóng chính là nhu cầu bức thiết nhất vào thời điểm này.

Tính từ đầu giải tới giờ, ông Goetz đã thay đổi rất nhiều, và bản thân U.23 Việt Nam cũng thay đổi rất nhiều - sự thay đổi mà ở đó mỗi lúc chúng ta lại chơi bóng hiệu quả hơn. Vậy thì không có lý do gì để chúng ta không tiếp tục thay đổi, qua đó giúp ĐT được nâng tầm hơn nữa.

Chúng tôi tin một khi mọi thứ đi đúng hướng, và một khi U.23 Việt Nam chịu thay đổi để trở lại là mình thì khả năng giành chiến thắng trước Indonesia hay Malaysia ở bán kết là hoàn toàn có thể, cho dù đấy sẽ là một chiến thắng cực kỳ khó khăn.