Hội thảo khoa học quốc tế về Nguyễn Du:

Tầm cao tư tưởng và chiều sâu chủ nghĩa nhân đạo

Ngày 8/8, tại Hà Nội, hội thảo khoa học quốc tế “Đại thi hào dân tộc, Danh nhân văn hóa thế giới Nguyễn Du: Di sản và các giá trị xuyên thời đại” do Viện Hàn lâm Khoa học xã hội Việt Nam phối hợp UBND tỉnh Hà Tĩnh tổ chức nhân kỷ niệm 250 năm Ngày sinh Đại thi hào Nguyễn Du (1765-2015) đã diễn ra tại Hà Nội.

Đồng chí Đinh Thế Huynh, Ủy viên Bộ Chính trị, Bí thư Trung ương Đảng, Trưởng ban Tuyên giáo Trung ương cùng đại diện nhiều bộ, ban, ngành và hơn 100 các nhà khoa học Việt Nam và quốc tế đã tham dự.

Phát biểu tại hội thảo, đồng chí Đinh Thế Huynh khẳng định: Di sản văn hóa của Nguyễn Du là sản phẩm kết tinh trí tuệ, tâm hồn, vẻ đẹp văn hóa dân tộc Việt Nam qua tài năng trác tuyệt của ông và cùng với thời gian, di sản ấy đã trở thành một phần tinh hoa văn hóa nhân loại. Di sản văn hóa của Nguyễn Du thuộc về hiện tại và tương lai. Di sản ấy đang góp phần làm giàu thêm đời sống tinh thần của dân tộc, của mỗi người dân hôm nay.

Đặc biệt, Truyện Kiều không ngừng lan tỏa và được khám phá trên nhiều phương diện. Nhiều nguyên thủ quốc gia khi đến Việt Nam đã mượn hình thức lẩy Kiều như một sự thể hiện coi trọng văn hóa, coi văn hóa là cầu nối để xây đắp tình hòa hiếu, hướng tới tương lai. Vì thế, mong muốn các nhà khoa học làm sáng tỏ hơn những giá trị to lớn trong di sản văn hóa của Nguyễn Du. Đặc biệt, có những kiến giải mới về chiều sâu tư tưởng, giá trị nhân đạo và tinh thần khoan dung văn hóa, khát vọng tự do, cắt nghĩa sâu xa của Nguyễn Du từ tầm nhìn hiện đại và nhãn quan khoa học.

Ấn bản của Truyện Kiều được phát hành trong dịp này. Ảnh: Lan Nguyên.
Ấn bản của Truyện Kiều được phát hành trong dịp này. Ảnh: Lan Nguyên.

Theo GS.TS Nguyễn Xuân Thắng, Chủ tịch Viện Hàn lâm KHXH Việt Nam, ngoài việc khẳng định, tôn vinh tài năng và những đóng góp to lớn của Đại thi hào Nguyễn Du đối với nền văn học, văn hóa Việt Nam và nhân loại, hội thảo còn là nơi gặp gỡ của các nhà Kiều học và Nguyễn Du học, nơi thể hiện những tiếng nói đồng cảm, đồng lòng, đồng vọng về những giá trị tinh thần mà Nguyễn Du trao gửi cho hậu thế, là dịp mở rộng giao lưu, quảng bá các giá trị tinh hoa của văn học cổ điển Việt Nam, văn hóa Việt Nam đến bạn bè quốc tế. Nguyễn Du là tác giả đỉnh cao của văn học Việt Nam truyền thống, mang tinh thần nhân văn vượt biên giới và vượt thời đại, là hiện tượng có ý nghĩa lớn của giao tiếp văn hóa.

Hơn 100 tham luận của các học giả ở trong và ngoài nước, như Pháp, Nhật Bản, Trung Quốc, Nga, Hàn Quốc, Cộng hòa Séc… đã làm sáng tỏ những vấn đề liên quan đến 2 chủ đề lớn là cuộc đời, sự nghiệp, thơ chữ Hán Nguyễn Du và kiệt tác Truyện Kiều. Hành trình sáng tạo của Nguyễn Du là vấn đề được đặt ra trước tiên và được nghiên cứu sâu, nhất là những sự kiện liên quan đến chuyến đi sứ của Nguyễn Du.

Trong một giả thiết về cuộc hành trình năm 1813-1814, tác giả Mohira Munchiro (Nhật) cho rằng, Nguyễn Du đã viết “Nhạc vũ mục huỳnh” ở Hà Nam chứ không phải ở Lâm Am như nhiều người vẫn nghĩ. Với 20 bài thơ trong “Bắc hành tạp lục”, tác giả Hoàng Khôi giả định: Nguyễn Du còn một hành trình khác ngoài hành trình đi sứ mà chúng ta chưa phát hiện được.

Đại biểu CH Séc đọc tham luận về việc dịch Kiều ra tiếng Séc. Ảnh: Lan Nguyên.
Đại biểu CH Séc đọc tham luận về việc dịch Kiều ra tiếng Séc. Ảnh: Lan Nguyên.

Phát hiện ý nghĩa của các nhà khoa học tại hội thảo lần này là, Nguyễn Du đã hiện lên rõ nét hơn trong tư cách một nhà tư tưởng, một nhà lý luận: Nguyễn Du có nhiều nhận thức mới mẻ so với thời đại ông, đặc biệt là “vấn đề nhận thức và giải ảo Trung Hoa”, khi “Nguyễn Du không coi cuộc đi sứ là một vinh hạnh, mà chỉ là một cuộc đi về phía Bắc... Việc phát hiện ra thực tại khốn khổ, tang thương ở Trung Hoa trong những lần đi sứ đã giúp Nguyễn Du có cái nhìn tỉnh táo, giải thiêng chế độ phong kiến mạt kỳ”.

Thanh Hằng

Các tin khác

Hơn 100 tài năng của châu Á tỏa sáng trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm

Hơn 100 tài năng của châu Á tỏa sáng trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm

Trong 2 đêm 12 – 13/8, tại Nhà hát Hồ Gươm, Dàn nhạc Giao hưởng Trẻ châu Á (AYO) với hơn 100 nghệ sĩ trẻ tài năng đến từ nhiều quốc gia và vùng lãnh thổ châu Á, mang đến công chúng Thủ đô hai chương trình hòa nhạc đặc sắc với những kiệt tác của Wagner, Tchaikovsky, Sibelius, Prokofiev và Shostakovich.

Đến Dinh Độc Lập trải nghiệm “xuyên không thời gian” xem Bác Hồ đọc Tuyên ngôn độc lập

Đến Dinh Độc Lập trải nghiệm “xuyên không thời gian” xem Bác Hồ đọc Tuyên ngôn độc lập

Từ ngày 19 - 21/8, tại Dinh Độc Lập (TP Hồ Chí Minh), thông qua công nghệ thực tế ảo, công chúng sẽ được “xuyên không thời gian” trở về Quảng trường Ba Đình chứng kiến thời khắc Chủ tịch Hồ Chí Minh đọc Tuyên ngôn độc lập, khai sinh ra nước Việt Nam Dân chủ Cộng hoà vào chiều 2/9/1945.

Sao Nhập Ngũ 2026: Hành trình tôi luyện trí bền nơi đầu sóng

Sao Nhập Ngũ 2026: Hành trình tôi luyện trí bền nơi đầu sóng

Lần đầu tiên sau 16 mùa phát sóng, hành trình của Sao Nhập Ngũ vươn ra quần đảo Trường Sa. Giữa biển trời thiêng liêng của Tổ quốc, tám nghệ sĩ không chỉ đối diện với những thử thách trong môi trường quân ngũ mà còn có cơ hội sống, rèn luyện và cảm nhận sâu sắc hơn sự hy sinh thầm lặng của những người lính nơi đầu sóng.

Nhân rộng giáo dục nghệ thuật trong trường học qua sân khấu học đường

Nhân rộng giáo dục nghệ thuật trong trường học qua sân khấu học đường

Chỉ sau một học kỳ hè, hàng loạt các câu chuyện, nhân vật chỉ hiện diện trên trang sách được hàng trăm học sinh của các trường trên địa bàn thành phố Hà Nội chuyển tải sinh động trên sân khấu. Trên 600 giáo viên, học sinh được học, trải nghiệm, thực hành, biểu diễn, thay vì chỉ tiếp cận nghệ thuật ở góc độ thưởng thức, đồng thời khơi dậy tình yêu nghệ thuật trong học đường.

Nhận diện giá trị nổi bật của Cổ Loa để đề cử Di sản thế giới

Nhận diện giá trị nổi bật của Cổ Loa để đề cử Di sản thế giới

Với những giá trị nổi bật về lịch sử, văn hoá, khảo cổ, quân sự, Khu di tích Cổ Loa từng được khuyến nghị xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận Di sản thế giới trước cả Trung tâm Hoàng thành Thăng Long. Đây là chia sẻ của nhiều nhà khoa học tại Hội thảo khoa học “Nhận diện giá trị nổi bật toàn cầu của Khu di tích Cổ Loa”.

Tuyển Việt Nam trước thử thách Malaysia

Tuyển Việt Nam trước thử thách Malaysia

Đội tuyển Việt Nam được đánh giá cao hơn Malaysia tại bán kết ASEAN Cup 2026, nhưng những vấn đề bộc lộ ở vòng bảng đòi hỏi thầy trò HLV Kim Sang Sik phải thận trọng.