Thủ đoạn tinh vi
Theo số liệu thống kê, từ năm 2021 đến nay, lực lượng Công an, Biên phòng, phát hiện, điều tra 477 vụ, với 1.239 đối tượng mua bán người qua bên kia biên giới, lừa bán 1.298 nạn nhân.
Các đối tượng lợi dụng mạng xã hội (Facebook, Zalo,...) lập các hội, nhóm đăng tải nội dung tuyển dụng nhân viên, dụ dỗ, lừa gạt bằng các thủ đoạn như xin việc làm, giúp đỡ tài chính hoặc hứa hẹn đưa đến thành phố tìm việc thu nhập cao… Song thực chất, nạn nhân bị ép làm việc tại các cơ sở kinh doanh dịch vụ karaoke, nhà hàng hoặc bị cưỡng bức lao động; bị các đối tượng ép viết giấy vay nợ, quản thúc, giám sát. Nếu nạn nhân phản ứng, không làm việc sẽ bị các đối tượng đánh đập, dọa bán ra nước ngoài, yêu cầu nạn nhân liên lạc với gia đình, người thân để đòi tiền chuộc hoặc bán nạn nhân sang cơ sở khác. Nếu nạn nhân giới thiệu, dụ dỗ hoặc lừa gạt được nạn nhân khác đến làm cùng thì sẽ được các đối tượng thưởng tiền.
Thậm chí khi bị lừa bán ra nước ngoài, các nạn nhân bị đưa vào các hang ổ lừa đảo trực trực tuyến, bị ép buộc phải làm việc liên tục từ 14 đến 16 tiếng mỗi ngày, bị áp chỉ tiêu doanh số, nếu không đạt chỉ tiêu hoặc có ý định phản kháng, bỏ trốn, họ lập tức bị tra tấn, đánh đập dã man, bỏ đói, giam giữ vào phòng biệt giam hoặc liên tục bị bán sang các chủ khác với giá cao hơn để tăng khoản nợ ảo. Muốn được giải thoát trở về nước, các đối tượng ép buộc người nhà nạn nhân phải chuyển những khoản tiền chuộc lên tới hàng trăm triệu đồng dưới danh nghĩa đền bù hợp đồng và chi phí phương tiện giao thông, ăn và nghỉ…
Tình hình hoạt động của loại tội phạm này ngày càng tinh vi. Đặc biệt, công tác phát hiện, triệt phá các đường dây mua bán người gặp nhiều khó khăn do đối tượng, địa điểm thực hiện hành vi phạm tội cả trong và ngoài nước, trong đó các đối tượng cầm đầu thường không lộ diện, chủ yếu thông qua điện thoại và các ứng dụng mạng xã hội để chỉ đạo, điều hành; phần lớn đối tượng đưa dẫn nạn nhân qua biên giới là người dân bản địa, rất thông thạo địa bàn, có kinh nghiệm lợi dụng địa hình hiểm trở ở khu vực biên giới để đưa nạn nhân vượt biên ra nước ngoài…
Chung tay đấu tranh hiệu quả với tội phạm xuyên biên giới
Xác định công tác tuyên truyền là bức tường ngăn chặn tội phạm từ sớm, từ xa, các đơn vị Công an, Biên phòng trên các tuyến biên giới, hải đảo đã chủ trì, phối hợp chặt chẽ với cấp ủy, chính quyền địa phương, các ban ngành đoàn thể triển khai đồng bộ, phong phú các hình thức tuyên truyền pháp luật cho nhân dân. Nhất là các địa bàn vùng sâu, vùng xa, khu vực biên giới; tập trung vào nhóm có nguy cơ cao bị mua bán, số phụ nữ, trẻ em, học sinh các trường học nội trú... Nội dung tuyên truyền đa dạng, hình thức linh hoạt hơn (tuyên truyền tại cộng đồng, tuyên truyền cá biệt và tuyên truyền ngay tại các cửa khẩu), tập trung nhóm có nguy cơ cao bị mua bán, nhóm có điều kiện, khả năng phạm tội mua bán người...
Kết quả, trong 5 năm qua, hai đơn vị đã tổ chức lồng ghép tuyên truyền tập trung được 58.084 buổi tuyên truyền tập trung tại các thôn, bản, cụm dân cư biên giới, thu hút 1.829.012 lượt người dân tham gia lắng nghe, nâng cao cảnh giác trước các thủ đoạn "việc nhẹ lương cao".
Tiến hành tổ chức tuyên truyền chuyên biệt, ký cam kết phòng chống tội phạm cho 70.520 phương tiện thủy hoạt động trên biển với tổng số 35.298 lượt thuyền viên, ngư phủ. Tận dụng tối đa hệ thống truyền thanh cơ sở và mô hình "Tiếng loa Biên phòng" để phát thanh lưu động tại các phiên chợ, khu dân cư, bến bãi được tổng cộng 37.778 giờ.
Trực tiếp biên soạn, cấp phát đến tận tay người dân 172.139 tờ rơi, tờ gấp, áp phích có nội dung cảnh báo ngắn gọn, dễ hiểu và 676 cuốn sách pháp luật về phòng chống mua bán người. Đồng thời, các đơn vị đã chủ động phối hợp với các cơ quan thông tấn, báo chí trung ương và địa phương xây dựng, đăng tải và phát sóng hơn 7.450 tin bài, phóng sự, chuyên mục phản ánh chân thực các phương thức phạm tội mới và các gương chiến đấu dũng cảm của lực lượng Biên phòng, Hình sự.
Các lực lượng cũng phối hợp tuần tra 910 lượt/4.023 lượt cán bộ, chiến sĩ tham gia; Chỉ đạo nghiệp vụ phối hợp điều tra, xử lý 29 vụ, 59 đối tượng, giải cứu 56 nạn nhân.
Phối hợp tiếp nhận 239 vụ gồm 4.488 công dân xuất nhập cảnh trái phép do Trung Quốc, Lào, Campuchia trao trả; phát hiện, ngăn chặn 995 vụ với 3.774 công dân xuất nhập cảnh trái phép. Qua rà soát, sàng lọc, phân loại công dân phát hiện 115 người nghi bị mua bán. -
Bên cạnh đó, lực lượng Cảnh sát hình sự và Bộ đội biên phòng các địa phương tích cực phối hợp trao đổi thông tin, nắm chắc tình hình, diễn biến hoạt động của tội phạm mua bán người và tội phạm nguồn của mua bán người; phân tích, đánh giá tình hình hoạt động của các đường dây, ổ nhóm tội phạm; chủ động nhận diện những vấn đề mới liên quan đến hoạt động của tội phạm mua bán người ở mỗi địa bàn, địa phương khác nhau nhằm chủ động phát hiện nguyên nhân, điều kiện phát sinh tội phạm, phương thức, thủ đoạn mới để kịp thời tham mưu, đề xuất cấp trên các giải pháp phòng ngừa, đấu tranh, ngăn chặn tội phạm mua bán người.
Nhờ phối hợp chặt chẽ trong công tác phòng ngừa, đấu tranh, mà từ năm 2021 đến nay, lực lượng Công an và BĐBP đã chủ trì xác lập và đấu tranh thành công 59 chuyên án, vụ án, bắt giữ, khởi tố 208 đối tượng phạm tội mua bán người; giải cứu, phối hợp giải cứu 162 nạn nhân. Điển hình như: Chuyên do Cục CSHS Bộ Công an chủ trì, phối hợp với Cục PCMT&TP và Công an các tỉnh: Hưng Yên, Phú Thọ xác lập, đấu tranh với đường dây mua bán người từ Việt Nam sang Myanmar, bắt 2 đối tượng, giải cứu 6 phụ nữ và 1 người dưới 16 tuổi.
Sự phối hợp chặt chẽ giữa Cục Cảnh sát hình sự, Bộ Công an và Cục Phòng, chống ma túy và tội phạm, Bộ đội Biên phòng trong thời gian qua đã góp phần phòng ngừa, đấu tranh hiệu quả với các loại tội phạm, giữ vững ANTT trên tuyến biên giới, bảo vệ cuộc sống bình yên của nhân dân.