Theo ông Nguyễn Thành Long, dự án Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 1 và 2 là công trình trọng điểm quốc gia với tiến độ rất cấp bách, thời gian triển khai thực hiện hoàn thành trong vòng 5 năm, do đó công tác di dân tái định cư để thực hiện dự án luôn được Trung ương đặc biệt quan tâm chỉ đạo, hỗ trợ áp dụng hai chính sách đặc biệt đã được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 189/2025/QH15 ngày 19/2/2025, tạo sự đồng thuận cao của người dân trong khu vực thực hiện dự án.
Bên cạnh thuận lợi đó còn có không ít khó khăn đặt ra đối với tỉnh Ninh Thuận, đó là diện tích đất phải thu hồi để phục vụ thi công xây dựng hai Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 1 và 2 rất lớn, gần 1.500 hộ gia đình phải di dời, tái định cư; trong khi "cuộc đua" về thời gian hoàn thành giải phóng mặt bằng trong năm 2025. UBND huyện Ninh Hải và UBND huyện Thuận Nam ráo riết tập trung chỉ đạo huy động nhân lực, thiết bị kỹ thuật tiến hành kiểm kê đất đai, tài sản, vật kiến trúc, hoa màu… đảm bảo đúng quy định pháp luật.
Ban Quản lý dự án ĐTXD-PTQĐ tỉnh Ninh Thuận cũng đang phối hợp các sở, ngành, đơn vị, địa phương liên quan nỗ lực rà soát, cập nhật, điều chỉnh quy hoạch các khu dân cư, các dự án thành phần trong dự án di dân tái định cư để có căn cứ trình Quốc hội phê duyệt điều chỉnh chủ trương đầu tư trong tháng 5/2025.
Tại huyện Thuận Nam, tổng diện tích đất phải thu hồi để thực hiện dự án Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 1 và các dự án thành phần hơn 494,49ha. Trong đó, khu vực xây dựng nhà máy hơn 418ha, khu tái định cư 64,85ha; khu nghĩa trang 10,82ha và hệ thống cấp nước 0,34ha. Tổng số gia đình phải di dời để xây dựng nhà máy là 617 hộ gồm 2.910 người dân.
Tại huyện Ninh Hải, tổng diện tích đất phải thu hồi để thực hiện dự án Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 2 và các dự án thành phần hơn 464,32ha. Trong đó, khu vực xây dựng nhà máy 381ha, khu tái định cư 54,39ha, khu chỉnh trang dân cư hiện hữu 7,37ha, khu tái định canh 21,36 ha và trạm bơm tăng áp 0,2ha. Tổng số gia đình phải di dời để xây dựng nhà máy là 844 hộ, gồm 2.319 người dân.
Nói về công tác bồi thường, hỗ trợ do thu hồi đất để thực hiện dự án, ông Nguyễn Thành Long cho biết, tổng dự toán bồi thường, hỗ trợ thu hồi đất để thực hiện dự án Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 1 và các dự án thành phần hơn 5.280 tỷ đồng. Trong đó có hơn 624 tỷ đồng bồi thường về đất, hơn 672 tỷ đồng bồi thường vật kiến trúc, di dời mộ táng, 4,82 tỷ đồng bồi thường cây cối, hoa màu, hơn 3.403 tỷ đồng hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp kết hợp các khoản hỗ trợ khác và 576 tỷ đồng chi phí phục vụ giải phóng mặt bằng, dự phòng chi.
Tổng dự toán bồi thường, hỗ trợ thu hồi đất để thực hiện dự án Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 2 và các dự án thành phần hơn 4.747 tỷ đồng. Trong đó có hơn 981,63 tỷ đồng bồi thường về đất, hơn gần 420,5 tỷ đồng bồi thường vật kiến trúc, di dời mộ táng, 787,4 tỷ đồng bồi thường cây cối, hoa màu, gần 1.887 tỷ đồng hỗ trợ chuyển đổi nghề nghiệp kết hợp các khoản hỗ trợ khác và 696,79 tỷ đồng chi phí phục vụ giải phóng mặt bằng, dự phòng chi.
Đến thời điểm này, các địa phương vẫn còn đang kiểm kê thực địa, nhưng kết quả khảo sát bước đầu cho thấy, ước tính có khoảng 1.153 hộ gia đình cần phải được bố trí đất tái định cư. Theo đó, khu tái định cư Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 1 tại thôn Vĩnh Trường, xã Phước Dinh, huyện Thuận Nam có tổng diện tích 64,85ha, được phân chia 601 lô đất xây dựng nhà ở. Còn khu tái định cư Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 2 tại thôn Thái An, xã Vĩnh Hải, huyện Ninh Hải có tổng diện tích 54,4ha, được phân chia 628 lô đất xây dựng nhà ở.
Không riêng ông Nguyễn Hàn, Trưởng thôn Thái An, xã Vĩnh Hải, huyện Ninh Hải - nơi có dự án Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 2, mà đông đảo người dân ở đây đều bày tỏ sự đồng thuận khi nhà nước thu hồi đất để xây dựng công trình trọng điểm quốc gia, phát triển kinh tế - xã hội của đất nước và địa phương.
Trao đổi với PV Báo CAND, Thiếu tá Phạm Văn Dựng, Trưởng Công an xã Vĩnh Hải cho biết, chính quyền cùng các cơ quan chức trách đang tập trung kiểm kê đất đai, tài sản, cây cối, hoa màu… trên thực địa, người dân địa phương rất thiện chí hợp tác. Công an xã Vĩnh Hải cũng sẽ nỗ lực bảo đảm ổn định an ninh, trật tự để công tác giải phóng mặt bằng phục vụ thi công dự án Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 2 đảm bảo đúng tiến độ.
Những ngày này, Ban Quản lý dự án ĐTXD-PTQĐ tỉnh Ninh Thuận đang phối hợp UBND huyện Ninh Hải, UBND huyện Thuận Nam và các sở, ngành, đơn vị liên quan tập trung rút ngắn thời gian kiểm kê đất đai, tài sản, cây cối, hoa màu… của người dân tại hai dự án Nhà máy ĐHN Ninh Thuận 1 và 2, để đảm bảo hoàn thành giải phóng mặt bằng trong năm 2025.
Trong đó, công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư luôn được chú trọng thực hiện cơ chế chính sách đặc biệt đã được Quốc hội thông qua tại Nghị quyết số 189/2025/QH15 ngày 19/2/2025, đảm bảo công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư kịp thời, thỏa đáng, đúng quy định pháp luật và người dân sớm ổn định đời sống ở nơi tái định cư" - ông Nguyễn Thành Long chia sẻ thêm.
Xây dựng Nhà máy điện hạt nhân Ninh Thuận hướng đến xuất khẩu năng lượng sạch 
Đề xuất chỉ định thầu gói thầu chìa khóa trao tay thực hiện Dự án điện hạt nhân Ninh Thuận 
