Nhạc sĩ Thao Giang, người hồi sinh nghệ thuật hát xẩm qua đời ở tuổi 75

Thông tin với PV Báo CAND sáng 25/10, nhạc sĩ, nhà nghiên cứu phê bình âm nhạc Nguyễn Quang Long cho biết, nhạc sĩ Thao Giang, nguyên Giám đốc Trung tâm Phát triển Nghệ thuật Âm nhạc Việt Nam (thuộc Hội Nhạc sĩ Việt Nam) qua đời tối 24/10.

Nhạc sĩ Nguyễn Quang Long khẳng định, nhạc sĩ Thao Giang là một tên tuổi lớn của nghệ thuật đàn nhị chuyên nghiệp Việt Nam thế kỷ 20, một tên tuổi gắn liền với âm nhạc truyền thống dân tộc. Ông chính là người khởi xướng hồi sinh nghệ thuật hát xẩm, có công tạo nên hát xẩm trong diện mạo đa dạng như ngày hôm nay.

Nhạc sĩ Thao Giang, người hồi sinh nghệ thuật hát xẩm qua đời ở tuổi 75 -0
Nhạc sĩ Thao Giang (1948-2023).

Theo nhạc sĩ Nguyễn Quang Long, ngay từ đầu những năm 2000, đau đáu về một nghệ thuật ca hát dân gian đặc sắc của dân tộc sẽ sớm bị tắt khi nghệ thuật hát xẩm chỉ còn hiện hữu một nghệ nhân Hà Thị Cầu đang ngày một cao tuổi, nhạc sĩ Thao Giang đã tập hợp nhiều nghệ sĩ uy tín trong lĩnh vực âm nhạc, nghệ thuật dân tộc như: GS.TS.NGND Phạm Minh Khang, NSND Xuân Hoạch, NSƯT Văn Ty, nhạc sĩ Hạnh Nhân, NSND Thanh Ngoan, NSND Đoàn Thanh Bình, NSND Thúy Ngần, nghệ sĩ Tự Cường… Giới trẻ khi đó có Mai Tuyết Hoa, Nguyễn Quang Long và Khương Cường.

“Tất cả đã đồng lòng chung sức hồi sinh nhiều điệu/bài bản hát xẩm đã thất truyền của Hà Nội, Hải Phòng, của các tỉnh đồng bằng Bắc Bộ. Giờ đây những bài này đã trở nên quen thuộc với công chúng. Nhạc sĩ Thao Giang cũng chính là người cùng với NSND Thanh Ngoan, Mai Tuyết Hoa và Nguyễn Quang Long có những nỗ lực không ngừng nghỉ, quyết tâm thực hiện cho bằng được các kế hoạch cho xẩm, như: Vận động để thực hiện CD “Xẩm Hà Nội”, vận động thành lập Trung tâm Phát triển Nghệ thuật Âm nhạc Việt Nam, vận động để ra đời sân khấu âm nhạc dân gian “Hà Nội 36 phố phường” (từ năm 2006), tái hiện lễ giỗ tổ nghề hát xẩm (2008)...”, nhạc sĩ Nguyễn Quang Long chia sẻ.

Cũng là học trò của nhạc sĩ Thao Giang, Thượng tá, NSƯT Văn Hà, nguyên Phó Giám đốc Nhà hát CAND nhận xét: “Nhạc sĩ Thao Giang là người “đấu tranh” không mệt mỏi để xẩm có vị trí như ca trù, cải lương, chèo… và thực tế hiện nay xẩm đã được biểu diễn ở nhiều nơi, thậm chí được đưa vào sân khấu Nhà hát Lớn Hà Nội. Đó là công lao, là nỗ lực, quyết tâm rất lớn của nhạc sĩ Thao Giang. Riêng trong lĩnh vực sáng tác, nhạc sĩ Thao Giang có 2 tác phẩm “Kể chuyện ngày mùa” và “Tình quê hương” – 2 tác phẩm được trao Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật năm 2023, được sử dụng nhiều trong nhà trường, trong các chương trình biểu diễn chuyên nghiệp”.

Nhạc sĩ Thao Giang tên thật là Nguyễn Văn Vĩnh, sinh năm 1948 tại Thanh Oai (Hà Nội). Bén duyên với cây đàn nhị từ khi còn nhỏ, nhạc sĩ Thao Giang theo học tại Trường Âm nhạc Việt Nam (nay là Học viện Âm nhạc Quốc gia Việt Nam) từ rất sớm. Năm 1967 ông tốt nghiệp hệ trung cấp đàn nhị và được giữ lại trường làm giảng viên.

Ngô Khiêm

Các tin khác

Lâm Đồng chuẩn bị chu đáo cho Festival Hoa Đà Lạt năm 2026

Lâm Đồng chuẩn bị chu đáo cho Festival Hoa Đà Lạt năm 2026

Với quy mô ngày càng lớn, mang nhiều ý nghĩa về văn hóa, chính trị, xã hội, Festival Hoa Đà Lạt lần thứ XI năm 2026 đang được tỉnh Lâm Đồng tích cực chuẩn bị. Từ những tuyến đường hoa, không gian hoa đến các chương trình nghệ thuật, hội thảo, triển lãm..., tất cả đang từng bước được hình thành, với mong muốn tạo nên một Festival hoa giàu bản sắc.

Lần đầu tiên Khánh Hòa tổ chức Lễ hội Trung thu "Hải trình ánh trăng"

Lần đầu tiên Khánh Hòa tổ chức Lễ hội Trung thu "Hải trình ánh trăng"

Lễ hội Trung thu "Hải trình ánh trăng" lần đầu tiên được tổ chức tại Khánh Hòa là sự kiện văn hóa kết nối những nét đẹp truyền thống Tết Trung thu Việt Nam gắn với câu chuyện về vùng đất Khánh Hòa, tạo nên một điểm nhấn văn hóa - du lịch độc đáo bên bờ biển Nha Trang.

Giữ ánh trăng tuổi thơ trong nhịp sống hiện đại

Giữ ánh trăng tuổi thơ trong nhịp sống hiện đại

Hội tụ nhiều nghệ sĩ được đông đảo khán giả yêu mến, chương trình “Xứ sở Ánh Trăng” là quà tặng nghệ thuật đặc biệt dành tặng các em nhỏ và gia đình trong dịp Tết Trung thu năm nay. 

3.000 người diễu hành đường phố trong Ngày hội văn hóa dân tộc Mông

3.000 người diễu hành đường phố trong Ngày hội văn hóa dân tộc Mông

Ngày hội văn hóa dân tộc Mông lần thứ IV tại tỉnh Điện Biên năm 2026 sẽ diễn ra từ ngày 9 - 11/10, với sự tham gia của các nghệ nhân, diễn viên, vận động viên quần chúng dân tộc Mông thuộc 11 tỉnh, gồm: Điện Biên, Tuyên Quang, Phú Thọ, Thái Nguyên, Sơn La, Cao Bằng, Lai Châu, Lào Cai, Thanh Hóa, Nghệ An, Đắk Lắk.

Ngày Văn hoá Việt Nam là dịp du khách tận hưởng giá trị văn hoá Việt

Ngày Văn hoá Việt Nam là dịp du khách tận hưởng giá trị văn hoá Việt

Văn phòng Chính phủ vừa có văn bản truyền đạt ý kiến của Phó Thủ tướng Phạm Thị Thanh Trà về công tác triển khai kế hoạch tổ chức Ngày Văn hóa Việt Nam. Các bộ ngành, địa phương cũng đã tích cực chuẩn bị rất nhiều hoạt động cho dịp này. Trao đổi với chúng tôi, TS Hà Văn Siêu, Phó Cục trưởng Cục Du lịch quốc gia Việt Nam khẳng định, đây là cơ hội để du khách tận hưởng giá trị văn hoá Việt.

Hà Nội rộn ràng đón Trung thu sớm

Hà Nội rộn ràng đón Trung thu sớm

Tối 23/9, hàng loạt hoạt động biểu diễn nghệ thuật, trưng bày mâm cỗ Trung thu, múa Lân… đã diễn ra tại Trung tâm Triển lãm Văn hoá nghệ thuật Việt Nam, Hà Nội, mở đầu cho Lễ hội Trung thu 2026 do Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch chỉ đạo tổ chức.

Khai mạc Tuần phim “Hiền tài và Hào khí Thăng Long” kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám

Khai mạc Tuần phim “Hiền tài và Hào khí Thăng Long” kỷ niệm 950 năm Quốc Tử Giám

15 tác phẩm điện ảnh về đạo học, lịch sử, tuổi trẻ và ký ức Thăng Long - Hà Nội, cùng 6 phim ngắn đoạt giải từ cuộc thi phim ngắn “Hiền tài hôm nay” được giới thiệu đến khán giả trong Tuần phim “Hiền tài và Hào khí Thăng Long” từ ngày 23 - 28/9 tại Trung tâm Chiếu phim Quốc gia và Rạp Ngọc Khánh, Hà Nội.

Xúc động chương trình nghệ thuật tri ân người có công tại Cần Thơ

Xúc động chương trình nghệ thuật tri ân người có công tại Cần Thơ

Tối 23/9, tại Trung tâm Văn hóa - Nghệ thuật TP Cần Thơ đã diễn ra Chương trình Kỷ niệm 81 năm Ngày Nam Bộ kháng chiến và 63 năm Ngày thành lập Trung đoàn 1 - U Minh, tri ân Mẹ Việt Nam Anh hùng, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân, liệt sĩ, thương binh và người có công với cách mạng.

“Đường chúng ta đi” – Lan tỏa di sản âm nhạc vô giá của Đại tá, nhạc sĩ Huy Du

“Đường chúng ta đi” – Lan tỏa di sản âm nhạc vô giá của Đại tá, nhạc sĩ Huy Du

Nhân kỷ niệm 100 năm ngày sinh của Đại tá, nhạc sĩ Huy Du (1926–2026), Hội Nhạc sĩ Việt Nam cùng gia đình nhạc sĩ thực hiện chương trình nghệ thuật đặc biệt “100 năm Nhạc sĩ Huy Du – Đường chúng ta đi” nhằm tưởng nhớ, tôn vinh cuộc đời và sự nghiệp của một trong những nhạc sĩ tiêu biểu của nền âm nhạc cách mạng Việt Nam.

Việt Nam đăng cai hội nghị Đối thoại châu Á - Thái Bình Dương

Việt Nam đăng cai hội nghị Đối thoại châu Á - Thái Bình Dương

Hội nghị Đối thoại châu Á - Thái Bình Dương về Di sản và Tính xác thực sẽ diễn ra từ ngày 27/9 - 1/10 tại Hà Nội và Ninh Bình. Hội nghị quy tụ khoảng 250 đại biểu trong và ngoài khu vực, gồm đại diện các cơ quan chính phủ, chuyên gia di sản, đơn vị quản lý di sản, nhà nghiên cứu, đại diện cộng đồng, chủ thể nắm giữ tri thức và thanh niên.

Dấu ấn MSB trong từng thanh âm vượt thời gian

Dấu ấn MSB trong từng thanh âm vượt thời gian

Đồng hành cùng đêm nhạc “Timeless Masterpieces - Những kiệt tác vượt thời gian” tại Nhà hát Hồ Gươm vừa qua, MSB tiếp tục mang đến một điểm chạm nghệ thuật tinh tế, đưa những thanh âm kinh điển từ Bach, Bruch, Godard đến Tchaikovsky hòa nhịp vào đời sống văn hóa đương đại của thủ đô.