Nhà thơ Tố Hữu – Trăm năm nhìn lại

Ngày 20/10, tại Hà Nội, Hội Nhà văn Việt Nam đã tổ chức kỷ niệm 100 năm ngày sinh nhà thơ Tố Hữu (1920 – 2020).

Nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam; Thứ trưởng Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, ông Tạ Quang Đông… cùng đông đảo các nhà văn, nhà thơ, nhà nghiên cứu đã dự buổi lễ.

Phát biểu tại lễ kỷ niệm, nhà thơ Hữu Thỉnh, Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Nghệ thuật Việt Nam, Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam khẳng định: Kỷ niệm 100 ngày sinh của nhà thơ Tố Hữu là một sự kiện văn hóa lớn. Lớn vì ông đã tham gia quá nhiều vào cuộc đời của chúng ta. Lớn vì chúng ta đã quá quen có Tố Hữu trong mỗi chặng đường, mỗi dấu mốc của lịch sử cách mạng. Lớn là vì Tố Hữu không chỉ cần thiết cho quá khứ mà còn rất cần thiết cho hiện tại và tương lai. Thơ của ông là tiếng hát thiết tha, nóng bỏng và ngọt ngào vì độc lập tự do, hạnh phúc của con người.

Cũng theo nhà thơ Hữu Thỉnh: Năm 1938, Tố Hữu công bố bài thơ “Từ ấy”. Lúc đó Thơ Mới đang lên, cuốn hút những tài năng lớn nhất của thơ ca tiền chiến, tạo nên một thi đàn tráng lệ trước sự chiêm ngưỡng, trầm trồ, sung sướng của hàng vạn trí thức và lớp thanh niên đang miệt mài Âu hóa. Ây vậy mà Tố Hữu, và chỉ có một Tố Hữu, lặng lẽ và can đảm rẽ sang một lối khác, quyết liệt làm nên một thế giới khác, một vẻ đẹp khác, một sức mạnh khác.

 Ông đọc kỹ Thơ Mới, đọc vượt lên tận cái nguồn của Thơ Mới là thơ ca lãng mạn Pháp, và ông còn đọc rộng ra thêm nữa. Với tất cả cái vốn ấy, đủ làm ông tự tin để tách hẳn quỹ đạo Thơ Mới, làm nên một quỹ đạo thơ khác, khác hẳn, đó là thơ cách mạng, một nền thơ chưa từng có. Một sự bổ sung vinh quang cho thơ ca Việt, giữa cuộc tiếp xúc hai chân trời Âu – Á… 

Tố Hữu kéo vương miện của thơ ca làm chiếc nón nơi cày cuốc cày cuốc, làm vành mũ nơi chiến trường. “Từ ấy” là một tập thơ “nội dung một trăm phần trăm và nghệ thuật một trăm phần trăm” như ý của cố Thủ tướng Phạm Văn Đồng. Chỉ riêng một “Từ ấy” đã đủ làm nên một sự nghiệp thơ ca lớn của Tố Hữu. Và nền thơ cách mạng có thể tự hào xem “Từ ấy” là pháo đài vinh quang, là trận thắng mở màn của thơ ca cách mạng.

Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức kỷ niệm 100 năm ngày sinh của nhà thơ Tố Hữu
Hội Nhà văn Việt Nam tổ chức kỷ niệm 100 năm ngày sinh của nhà thơ Tố Hữu

“Thơ Tố Hữu là một pho sử thi rộng lớn về đất nước và con người Việt Nam trong hai cuộc kháng chiến vĩ đại và công cuộc tái thiết sau chiến tranh. Mọi sự kiện của đất nước đều trỏ thành sự kiện của tâm hồn ông, kết đọng trong những trang thơ vừa lay động vừa khái quát. Đó là một kỳ tích mà không một thi sĩ nào cùng thời có thể đạt tới được.

 Không một thi sĩ nào có khả năng bao quát cục diện đất nước với cái nhìn toàn cảnh rộng lớn và sâu sắc bằng Tố Hữu. Nhà thơ nắm bắt tài tình xu thế của lịch sử, dòng chủ lưu của đời sống đến các sự kiện có tính cắm mốc cho từng giai đoạn. Với Tố Hữu, sông núi đã hóa thành văn, biết bao tên đất tên người đã trở nên bất tử. Đó là một tài năng hiếm có về tình cảm hóa lịch sử, tình cảm hóa chính trị. Đất nướ trong một con người, nhân trong một thi sĩ. Đó là Tố Hữu”. 

“Tố Hữu là người hướng dẫn tinh thần, người tổ chức, người tiên phong của nền thơ cách mạng. Sự phát triển của mỗi tài năng, mỗi nhà thơ có phong cách, giọng điệu riêng của mình. Nhưng vai trò và ảnh hưởng của Tố Hữu không ai có thể phủ nhận được. Một trăm năm, Tố Hữu như một ngọn núi lớn, thời gian càng lùi xa càng thấy cao. Ông là một sự kết tinh đẹp đẽ của nên thơ ca cách mạng với những tố chất truyền thống và hiện đại, dân tộc và nhân văn. Tố Hữu đã đi vào lịch sử văn học Việt Nam như một tinh hoa văn hóa kết tinh những phẩm chất cao đẹp của dân tộc và thời đại”. Nhà thơ Hữu Thỉnh nhấn mạnh.

Dịp này, các nhà văn, nhà thơ, nhà nghiên cứu chia sẻ nhiều nghiên cứu mới, nhiều kỷ niệm sâu sắc về nhà thơ Tố Hữu. Nhớ về ông, nhà thơ Trần Đăng Khoa, Phó Chủ tịch Hội Nhà văn Việt Nam cho biết: “Từ thủa nhỏ, mới chừng 8-9 tuổi, tôi đã thuộc lòng nhiều bài thơ Tố Hữu. Có bài chỉ đọc hai, ba lần là thuộc lòng ngay và nhớ đến tận bây giờ. Thơ Tố Hữu đã lặng lẽ dẫn đường cho tôi học tập và làm thơ, đặc biệt, đã góp phần rất quan trọng để dạy tôi làm người, trước hết là một người lính, biết bảo vệ Tổ quốc, đồng thời với biết bảo vệ những giá trị chân chính và nhân văn, trước sự xâm lăng của cái ác, cái xấu, của thói lưu manh và sự vô trách nhiệm, biết thương mẹ và thương những người mẹ chiến sĩ: “Con đi đánh giặc mười năm/ Không bằng vất cả đời bầm sáu mươi…”. 

Tố Hữu là một người thắm thiết yêu quê hương, chỉ cần hai câu thơ thôi: “Nỗi niềm chi rứa, Huế ơi/ Mà mưa xối xả trắng trời Thừa Thiên…” mãi mãi làm rung động biết bao nhiêu lòng người, bao nhiêu hồn người, đâu phải chỉ là người xứ Huế. Thơ Tố Hữu là thế, luôn dạy tôi biết yêu nước, thương dân, biết gắn bó cuộc đời mình với thơ ca và với cách mạng. Cái giá trị cốt lõi của thơ Tố Hữu, theo tôi chính là ở điều này.”

Giáo sư Phong Lê thì khẳng định: “Tố Hữu, đó là một sự nghiệp thơ gắn bó và song hành với sự nghiệp cách mạng của dân tộc. Cũng có thể nói, Tố Hữu là ca sĩ sớm nhất và lớn nhất, có thanh âm vang ngân nhất trong bản hợp ca cách mạng của nhân dân”...

Ngọc Nguyễn

Các tin khác

Nhân rộng giáo dục nghệ thuật trong trường học qua sân khấu học đường

Nhân rộng giáo dục nghệ thuật trong trường học qua sân khấu học đường

Chỉ sau một học kỳ hè, hàng loạt các câu chuyện, nhân vật chỉ hiện diện trên trang sách được hàng trăm học sinh của các trường trên địa bàn thành phố Hà Nội chuyển tải sinh động trên sân khấu. Trên 600 giáo viên, học sinh được học, trải nghiệm, thực hành, biểu diễn, thay vì chỉ tiếp cận nghệ thuật ở góc độ thưởng thức, đồng thời khơi dậy tình yêu nghệ thuật trong học đường.

Nhận diện giá trị nổi bật của Cổ Loa để đề cử Di sản thế giới

Nhận diện giá trị nổi bật của Cổ Loa để đề cử Di sản thế giới

Với những giá trị nổi bật về lịch sử, văn hoá, khảo cổ, quân sự, Khu di tích Cổ Loa từng được khuyến nghị xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận Di sản thế giới trước cả Trung tâm Hoàng thành Thăng Long. Đây là chia sẻ của nhiều nhà khoa học tại Hội thảo khoa học “Nhận diện giá trị nổi bật toàn cầu của Khu di tích Cổ Loa”.

Khởi động xét chọn Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh 2026

Khởi động xét chọn Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh 2026

Ban Tổ chức triển khai Cuộc vận động “Xây dựng văn hóa doanh nghiệp Việt Nam”, Hiệp hội Phát triển Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam (VNABC) phối hợp Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Công Thương chính thức khởi động Chương trình xét chọn “Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam” năm 2026 trên phạm vi cả nước.

Tôn vinh những đóng góp to lớn của Danh nhân văn hoá Lê Quý Đôn

Tôn vinh những đóng góp to lớn của Danh nhân văn hoá Lê Quý Đôn

Lễ kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, đón nhận Nghị quyết của UNESCO và chương trình nghệ thuật đặc biệt "Rạng rỡ văn hiến Việt Nam" sẽ diễn ra vào tối 31/7 tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên, truyền hình trực tiếp trên kênh VTV1.

Kiệt tác La Traviata chuẩn phong cách Ý trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm

Kiệt tác La Traviata chuẩn phong cách Ý trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm

Tối 30/7, trên 100 nghệ sĩ của Nhà hát Opera Giuseppe Verdi Trieste (Ý) đã có đêm biểu diễn thành công rực rỡ trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm khi mang đến cho khán giả Việt Nam kiệt tác opera của nhà soạn nhạc Giuseppe Verdi với hơn 170 năm lịch sử - La Traviata với phiên bản chuẩn phong cách Ý.

Nghệ sĩ nhà hát hơn 200 tuổi của Ý gửi trọn tình yêu opera đến khán giả Việt

Nghệ sĩ nhà hát hơn 200 tuổi của Ý gửi trọn tình yêu opera đến khán giả Việt

Tối 30/7, các nghệ sĩ của Nhà hát Giuseppe Verdi di Trieste – biểu tượng nghệ thuật của nước Ý sẽ có buổi trình diễn La Traviata đầu tiên tại Nhà hát Hồ Gươm. Cùng với kiệt tác này, các nghệ sĩ còn mang theo niềm tự hào về nghệ thuật opera Ý, sự trân trọng dành cho khán giả Việt Nam và kỳ vọng mở ra những nhịp cầu hợp tác văn hóa bền chặt giữa hai quốc gia.

Cuộc thi ảnh online “Khoảnh khắc đẹp Hội thao Công an nhân dân năm 2026”

Cuộc thi ảnh online “Khoảnh khắc đẹp Hội thao Công an nhân dân năm 2026”

Nhằm lan tỏa hình ảnh đẹp của người chiến sĩ Công an nhân dân và ghi lại những khoảnh khắc ấn tượng tại Vòng chung kết Hội thao Quân sự, Võ thuật và Thể thao Công an nhân dân năm 2026 diễn ra tại TP Đà Nẵng, Công an TP Đà Nẵng chính thức phát động cuộc thi ảnh online “Khoảnh khắc đẹp Hội thao Công an nhân dân năm 2026”, dành cho cán bộ, chiến sĩ, các nhiếp ảnh gia và đông đảo người dân, yêu nhiếp ảnh trên cả nước.

Người có công, người cao tuổi, học sinh, sinh viên được giảm 50% giá vé show “Đất Nước Thiên Hùng Ca”

Người có công, người cao tuổi, học sinh, sinh viên được giảm 50% giá vé show “Đất Nước Thiên Hùng Ca”

Nhằm tri ân người có công với đất nước, động viên người cao tuổi và lan tỏa lòng tự hào dân tộc tới học sinh, sinh viên, Tập đoàn Vingroup đã triển khai tặng 50% giá vé chương trình nghệ thuật “Đất Nước Thiên Hùng Ca” cho các khán giả trên từ ngày 10/7/2026 đến ngày 31/8/2026.