Nâng cao hiệu quả công tác phòng ngừa, ngăn chặn tội phạm giết người xuất phát từ mâu thuẫn tình ái

Cục Cảnh sát hình sự cho biết, thời gian qua, tình hình tội phạm xâm phạm TTXH đã có nhiều chuyển biến tích cực, hoạt động của nhiều loại tội phạm được kiềm chế, kéo giảm. Năm 2025, tội phạm giết người xảy ra 975 vụ, chiếm 2,02% tổng số vụ phạm tội về TTXH; giảm 119 vụ = 10,88% so với năm 2024; thu giữ nhiều vũ khí, hung khí là công cụ gây án.

Tuy nhiên, theo Cục Cảnh sát hình sự, tội phạm giết người tuy được kéo giảm về số vụ nhưng vẫn còn diễn biến phức tạp, nhất là xảy ra nhiều vụ có tính chất thảm án…  Bên cạnh đó, tội phạm giết người tuy chiếm tỷ lệ thấp trong cơ cấu tội phạm xâm phạm TTXH nhưng để lại hậu quả, thiệt hại lớn cho xã hội, gây bức xúc, tạo sự bất an, hoang mang trong quần chúng nhân dân. Trong đó nổi lên những vụ án giết người thân, giết người do mâu thuẫn tình ái.

Đối với vụ án giết người thân xuất phát từ mâu thuẫn gia đình, xảy ra 140vụ/143 đối tượng, chiếm 14,36% tổng số vụ giết người. Đơn cử, ngày 17/8/2025, tại nhà trọ Phong Trận 3, thuộc ấp Bình Tả 2, xã Đức Hòa, tỉnh Tây Ninh. Do mâu thuẫn gia đình (vợ, chồng), đối tượng Cao Trần Kim Đạt (SN 1988), dùng 5 lít xăng đổ lên người vợ là chị Nguyễn Thị Hương (SN 1993), và 2 con tên Cao Nguyễn Quỳnh Giang (SN 2012), Cao Nguyễn Bảo Long (SN 2020) rồi bật lửa đốt, làm  cả 4 người bị bỏng nặng. Hậu quả làm Đạt và chị Hương tử vong, 2 cháu Giang và Long vẫn đang điều trị trong tình trạng bỏng nặng.

Xuất phát từ mâu thuẫn ghen tuông tình ái, đã xảy ra 127 vụ, chiếm tỉ lệ 13,02% tổng số vụ giết người, so với năm 2024 tăng 32 vụ = 33,68%. Điển hình, ngày 26/9/2025, Vũ Phương Nhung, (SN 1987), trú tại khu 3, xã Liên Minh, tỉnh Phú Thọ sử dụng dao nhọn đâm tử vong anh Nguyễn Văn Nghĩa (SN 1988), trú tại thôn An Hòa, xã Bình Ca, tỉnh Tuyên Quang và Cao Thị Yến (SN 1996),  trú tại khu 3, xã Liên Minh (Phú Thọ) tại đường nội khu trong KCN Phú Hà thuộc phường Phong Châu (Phú Thọ). Sau đó, Nhung tiếp tục sử dụng con dao trên đâm tử vong anh Nguyễn Tiến Đạt (SN1985), trú tại khu 9, xã Thanh Ba (Phú Thọ).

Ngoài ra, do đối tượng có những vấn đề về bệnh lý thần kinh thực hiện vì không kiểm soát được hành vi (xảy ra 35 vụ, chiếm 3,59% tổng số vụ giết người)…

Nhận định về vấn đề này trong thời gian tới, Cục Cảnh sát hình sự xác định, những mâu thuẫn trong nhân dân còn diễn biến phức tạp, nhất là những mâu thuẫn liên quan đến tranh chấp đất đai; mâu thuẫn lợi ích kinh tế, mâu thuẫn tình ái, tình cảm. Đặc biệt là những tháng cuối năm, các công ty, doanh nghiệp tổng kết, tổ chức liên hoan; các gia đình tổ chức hiếu, hỷ; các vấn đề về  đòi nợ vay mượn tiền bạc, làm ăn kinh tế... Từ đó rất dễ phát sinh mâu thuẫn có thể dẫn đến hành vi giết người.

Để chủ động trong công tác phòng ngừa tội phạm giết người, nhất là mâu thuẫn gia đình, mẫu thuẫn tình ái trong thời gian tới, lực lượng Cảnh sát hình sự toàn quốc tiếp tục  thực hiện một số nhiệm vụ, giải pháp, trong đó, căn cứ chỉ đạo của Thủ tướng Chính phủ tại Công văn số 1676 về tăng cường các biện pháp phòng ngừa tội phạm giết người; Kế hoạch số 41 của Bộ Công an và các Báo cáo sơ kết hàng năm của Ban Chỉ đạo 138/CP về thực hiện Công văn 1676. 

Đồng thời, trên cơ sở tình hình thực tế của địa phương, lực lượng Công an tham mưu cho cấp ủy Đảng, chính quyền địa phương xây dựng kế hoạch triển khai thực hiện, rõ người, rõ trách nhiệm, đặc biệt là phát huy vai trò, trách nhiệm của người đứng đầu từng lực lượng, ban, ngành, đoàn thể trong chỉ đạo và triển khai thực hiện. Có chế tài xử lý trách nhiệm đối với người đứng đầu, cán bộ thực hiện công tác phòng chống tội phạm có thái độ bỏ mặc, thờ ơ hoặc thiếu trách nhiệm với các mâu thuẫn âm ỉ, lâu ngày hoặc không giải quyết triệt để như: mâu thuẫn về tranh chấp đất đai, vay mượn tài sản, mâu thuẫn tình cảm gia đình... dẫn đến xảy ra các vụ án giết người.

Phối hợp với các ban, ngành ở địa phương đẩy mạnh công tác tuyên truyền, nâng cao nhận thức pháp luật cho nhân dân; đổi mới nội dung, hình thức tuyên truyền phù hợp từng nhóm đối tượng, nhất là nhóm đối tượng có nhận thức pháp luật còn hạn chế, dễ bị kích động, lôi kéo như học sinh, thanh thiếu niên. Chú trọng xây dựng phong trào toàn dân bảo vệ ANTQ trong tình hình mới (chính quyền 2 cấp), xây dựng gia đình văn hoá, dòng họ, khu dân cư, xã, phường an toàn về ANTT; củng cố và nâng cao chất lượng các hình thức tự quản, tự phòng, tự bảo vệ, tự hòa giải từ gia đình, dòng họ đến cộng đồng dân cư, cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp, cơ sở giáo dục, nhất là ở địa bàn trọng điểm, phức tạp về trật tự xã hội.

Tăng cường năng lực cho lực lượng Công an cấp xã trong tình hình mới để chủ động nắm, kịp thời phát hiện, giải quyết sớm các mâu thuẫn trong nội bộ nhân dân, nhất là mâu thuẫn về tranh chấp đất đai, vay mượn tài sản, mâu thuẫn tình cảm gia đình... không để xảy ra các mâu thuẫn bức xúc, kéo dài mà không có phương án hòa giải kịp thời, hiệu quả dẫn đến giải quyết mâu thuẫn bằng bạo lực; bảo đảm tổ chức thực hiện tốt các hoạt động phòng ngừa tội phạm từ cơ sở. 

Đẩy mạnh thực hiện công tác nghiệp vụ cơ bản; tăng cường công tác quản lý, giáo dục đối tượng ở địa bàn cơ sở, nhất là nhóm đối tượng có nguy cơ phạm tội (như đối tượng sử dụng ma túy có biểu hiện loạn thần “ngáo đá”; đối tượng có vấn đề về sức khỏe tâm thần…) hoặc tái phạm (đối tượng có tiền án, tiền sự, tù tha)…; nâng cao hiệu quả công tác phối hợp, trao đổi thông tin giữa  lực lượng Cảnh sát hình sự và đơn vị liên quan, Công an cấp xã, lực lượng Công an làm công tác phong trào bảo vệ ANTQ… trong phòng ngừa, ngăn chặn tội phạm giết người; trú trọng công tác phòng ngừa tại các khu công nghiệp, khu chế xuất, kinh doanh nhà trọ, nhà nghỉ, nơi tập trung đông công nhân làm việc, cư trú có thể xảy ra nhiều mâu thuẫn, nhất là mâu thuẫn liên quan đến tình ái.

Đẩy nhanh tiến độ điều tra, xử lý các vụ án xâm phạm tính mạng, sức khỏe, nhất là các vụ việc chết người chưa rõ nguyên nhân có dấu hiệu bất thường để kết luận, đưa ra xét xử, tạo sự răn đe, trấn áp tội phạm...