Thủ tướng Canada Mark Carney ngày 27/3 đưa ra một trong những tuyên bố thẳng thắn nhất, nhấn mạnh rằng động thái của Tổng thống Mỹ báo hiệu sự kết thúc của mối quan hệ chặt chẽ giữa hai nước. “Mối quan hệ cũ mà chúng ta có với Mỹ, dựa trên sự hội nhập sâu sắc của nền kinh tế và hợp tác chặt chẽ về an ninh và quân sự, đã kết thúc”, Thủ tướng Canada nói.
Ngoài ra, ông Carney cũng kêu gọi “giảm đáng kể sự phụ thuộc Mỹ”. “Chúng ta sẽ cần phải xoay trục các mối quan hệ thương mại của mình sang nơi khác. Và chúng ta sẽ cần phải làm những điều trước đây được cho là không thể, với tốc độ chưa từng thấy trong nhiều thế hệ”, ông Carney khẳng định.
Những phát biểu này của Thủ tướng Canada được đưa ra sau khi chính quyền ông Trump tuyên bố áp dụng mức thuế 25% đối với tất cả ô tô sản xuất ở nước ngoài nhập khẩu vào Mỹ, bắt đầu từ ngày 2/4.
Các quan chức ở cả Canada và Mexico đều lên án chiến dịch áp thuế của Tổng thống Mỹ là vi phạm thỏa thuận thương mại tự do mà ba nước đã ký vào năm 2019, trong nhiệm kỳ đầu tiên của chính ông Trump.
Dù vậy, United Auto Workers (UAW), một trong những công đoàn lao động có ảnh hưởng nhất tại Mỹ, lại ca ngợi quyết định của ông Trump là một chiến thắng cho người lao động trong nước. “Chúng tôi hoan nghênh chính quyền Tổng thống Trump đã hành động để chấm dứt thảm họa thương mại tự do đã tàn phá cộng đồng lao động trong nhiều thập kỷ”, Chủ tịch UAW Shawn Fain tuyên bố. Ông này cũng cho rằng các hiệp định thương mại tự do đã chuyển việc làm của Mỹ sang các thị trường rẻ hơn ở nước ngoài.
“Những mức thuế quan này là một bước tiến lớn theo đúng hướng đối với những người làm nghề ô tô và cộng đồng lao động chân tay trên khắp đất nước, và giờ đây là các nhà sản xuất ô tô, từ Big Three đến Volkswagen và nhiều hãng khác”, ông Fain nhấn mạnh.
Trái lại, những người chỉ trích cảnh báo rằng mức thuế quan sẽ không có tác động ngay lập tức đến việc tạo việc làm cho người Mỹ, vì sẽ mất thời gian để xây dựng các dây chuyền sản xuất mới.
Một số chuyên gia trong ngành thậm chí còn dự đoán rằng gánh nặng thuế quan có thể khiến ngành sản xuất ô tô gặp nhiều trở ngại hơn.
Flavio Volpe, Chủ tịch Hiệp hội sản xuất phụ tùng ô tô của Canada, cho biết khoảng 2 triệu ô tô được lắp ráp tại Canada là để dành cho các nhà máy tại Mỹ. Trong khi đó, những nhà máy tại Canada lại lấy hơn một nửa số phụ tùng và nguyên liệu thô từ Mỹ. Điều này cho thấy sự gắn kết chặt chẽ của ngành công nghiệp ô tô quốc tế.
“Bất cứ điều gì Nhà Trắng cố gắng làm với Canada đều sẽ ảnh hưởng trực tiếp đến những công ty xe ô tô hàng đầu của Mỹ. Ngành công nghiệp ô tô có khả năng phải đóng cửa ở cả hai bên biên giới”, ông Volpe nhấn mạnh.
Kể từ khi mức thuế 25% được công bố, nhà sản xuất ô tô General Motors của Mỹ đã chứng kiến cổ phiếu của mình giảm mạnh. Công ty được coi là một trong “Big Three - Ba nhà sản xuất ô tô lớn” tại Mỹ, cùng với Ford và Stellantis.
Tại một hội nghị đầu tư vào tháng 2, Tổng giám đốc điều hành Ford Jim Farley cho biết thuế quan xuyên biên giới có thể sẽ “làm thủng một lỗ hổng trong ngành công nghiệp của Mỹ trong thời gian dài”.
Các đối tác thương mại của Mỹ cũng đã chuẩn bị trả đũa thuế quan, làm leo thang cuộc chiến thương mại.
Thủ tướng Đức Olaf Scholz mới đây cho biết: “Mỹ đã chọn một con đường mà kết cục không ai giành chiến thắng, vì thuế quan và sự cô lập gây tổn hại đến sự thịnh vượng của tất cả các nước”.
Trong khi đó, Thủ tướng Canada Carney cũng ám chỉ đến những hậu quả tiêu cực đối với nền kinh tế toàn cầu cũng như phản ứng cứng rắn từ Ottawa.
Thẩm phán yêu cầu chính quyền ông Trump không xóa tin nhắn trên Signal 
Ông Trump tuyên bố áp thuế các loại ô tô nhập khẩu từ 2,5% lên 25% 
Ông Trump tuyên bố áp thuế với bất kỳ nước nào nhập dầu khí của Venezuela 
