Iran tuyên bố dừng thực thi một phần thỏa thuận hạt nhân

Iran tuyên bố dừng thực thi một số điều khoản của thỏa thuận hạt nhân kí năm 2015, đồng thời thông báo về khả năng xé bỏ văn kiện này nếu không nhận được sự đảm bảo từ các cường quốc trước loạt biện pháp trừng phạt của Mỹ.

Tổng thống Iran Hassan Rouhani ngày 8-5 chính thức thông báo quyết định của Hội đồng An ninh Tối cao nước này về việc dừng tuân thủ một số điều khoản của thỏa thuận hạt nhân kí năm 2015 với các cường quốc P5+1 (gồm Mỹ, Nga, Pháp, Anh, Trung Quốc và Đức), còn được biết đến với tên gọi Kế hoạch Hành động Chung Toàn diện (JCPOA). 

Tổng thống Iran Hassan Rouhani. Ảnh: Reuters
Tổng thống Iran Hassan Rouhani. Ảnh: Reuters

Theo lời Tổng thống Rouhani, động thái mới của Iran là để đáp trả tương xứng việc Mỹ rút khỏi JCPOA ngày 8-5-2018 rồi tái áp đặt các biện pháp trừng phạt hà khắc nhằm vào Tehran. 

Ông Rouhani cho biết chuỗi hành động cứng rắn của Iran “sẽ được tiếp nối bằng các biện pháp tương tự trong vòng 60 ngày”, tức rút hoàn toàn khỏi JCPOA, trừ khi các bên còn lại trong thỏa thuận, gồm Nga, Pháp, Anh, Trung Quốc và Đức cùng với Liên minh châu Âu (EU) tuân thủ cam kết hỗ trợ Iran trong lĩnh vực bán dầu và hoạt động ngân hàng, vốn đang ngày càng bị siết chặt bởi lệnh cấm vận đơn phương từ Washington. 

“Hôm nay chưa phải là hồi kết của thỏa thuận hạt nhân”, Tổng thống Iran nói, song nhấn mạnh “hồi kết” sẽ sớm đến nếu các thành viên còn lại của JCPOA không có hành động thuyết phục để cứu vãn thỏa thuận.

Cùng ngày, Ngoại trưởng Iran Javad Zarif đã giải thích rằng các cam kết trong JCPOA mà Iran tam thời dừng thực thi là những “cam kết tự nguyện”, tức không có tính ràng buộc mà nhằm tăng cường lòng tin giữa các bên kí thỏa thuận. 

Ông Zarif nói việc Tehran tiến hành bước đi trên như một phản ứng trước việc EU không mạnh mẽ chống đỡ sức ép của Mỹ nhằm cô lập Iran về kinh tế và chính trị.

JCPOA được ký năm 2015 dưới thời cựu Tổng thống Mỹ Barack Obama, quy định việc dỡ bỏ các lệnh cấm vận đơn phương cũng như quốc tế áp đặt lên Iran, đổi lại Iran tình nguyện hạn chế chương trình hạt nhân. JCPOA là kết quả của 15 năm đàm phán ngoại giao, được chính quyền Obama mô tả là một chiến thắng lịch sử. 

Tuy nhiên, JCPOA lại bị Tổng thống Donald Trump coi là một thoả thuận “bỏ đi”. Ngày 8-5-2018, Tổng thống Trump chính thức rút Mỹ khỏi thỏa thuận này và rục rịch áp đặt trở lại các biện pháp trừng phạt đơn phương chống lại Iran, kéo theo các tuyên bố qua lại cứng rắn suốt một năm qua. 

Gần đây, căng thẳng giữa hai bên đã leo thang qua ngưỡng “khẩu chiến” mà thành “hành động”, với việc Mỹ xếp nhánh quân đội Lực lượng Vệ binh Cách mạng (IRGC) của Iran vào danh sách khủng bố. Để đáp trả, Iran gọi Bộ Chỉ huy Trung tâm (CENTCOM) chịu trách nhiệm hoạt động quân sự Mỹ ở Trung Đông là tổ chức tài trợ chủ nghĩa cực đoan.

Tuần trước, Lầu Năm Góc cũng thông báo đang triển khai một nhóm tấn công tàu sân bay và một số máy bay ném bom B-52 tới khu vực, trong khi Cố vấn An ninh Quốc gia John Bolton cảnh báo Washington sẽ đáp trả "không thương xót" bất kỳ cuộc tấn công nào của Tehran.

Thiện Minh

Các tin khác

Hàn Quốc có nữ Thủ tướng

Hàn Quốc có nữ Thủ tướng

Quốc hội Hàn Quốc phê chuẩn bà Han Seong-sook giữ chức Thủ tướng, giúp bà trở thành nữ Thủ tướng thứ hai trong lịch sử đất nước.

Quyền Tổng thống Venezuela cảm ơn Việt Nam

Quyền Tổng thống Venezuela cảm ơn Việt Nam

Trên mạng xã hội X, quyền Tổng thống Venezuela Delcy Rodríguez gửi lời cảm ơn chân thành đến Việt Nam vì sự hỗ trợ kịp thời trong bối cảnh quốc gia Nam Mỹ này đang vật lộn để khắc phục hậu quả trận động đất kép kinh hoàng.

Peru lần đầu có nữ tổng thống dân cử

Peru lần đầu có nữ tổng thống dân cử

Bà Keiko Fujimori đã giành chiến thắng trong cuộc bầu cử tổng thống Peru năm 2026, trở thành nữ tổng thống đầu tiên được người dân nước này bầu trực tiếp. Kết quả đánh dấu cột mốc lịch sử đối với nền chính trị Peru, đồng thời đưa dòng họ Fujimori trở lại nắm quyền sau hơn hai thập kỷ.

Tổng thống Putin bác đề xuất ngừng không kích của Ukraine

Tổng thống Putin bác đề xuất ngừng không kích của Ukraine

Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 28/6 tuyên bố Moskva sẽ tiếp tục thúc đẩy mục tiêu trên chiến trường nhằm kiểm soát hoàn toàn 4 khu vực của Ukraine, đồng thời bác bỏ đề xuất mới từ Kiev về việc kiềm chế các cuộc không kích.

Phần Lan cho phép triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ

Phần Lan cho phép triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ

Sau ba năm kể từ khi Phần Lan từ bỏ chính sách trung lập quân sự và gia nhập Tổ chức Hiệp ước Bắc Đại Tây Dương (NATO), nước này chính thức đã ký ban hành các sửa đổi đối với Luật Năng lượng Hạt nhân, cho phép triển khai vũ khí hạt nhân trên lãnh thổ.

Giữa thảm họa động đất, nhiều người Venezuela kể được Google cảnh báo trước

Giữa thảm họa động đất, nhiều người Venezuela kể được Google cảnh báo trước

Khi mặt đất còn chưa rung chuyển, điện thoại của nhiều người dân Venezuela đã bất ngờ phát đi cảnh báo động đất. Chỉ vài chục giây ngắn ngủi ấy đủ để không ít người tìm chỗ trú an toàn. Trong bối cảnh số người thiệt mạng sau trận động đất kép đã vượt 1.400, câu chuyện về những cảnh báo sớm này đang thu hút sự chú ý.

Mỹ cân nhắc tái bố trí căn cứ vùng Vịnh sau đòn tấn công của Iran

Mỹ cân nhắc tái bố trí căn cứ vùng Vịnh sau đòn tấn công của Iran

Lầu Năm Góc mới đây được cho là đang đánh giá lại mạng lưới căn cứ quân sự của Mỹ tại vùng Vịnh, sau khi các cuộc tấn công của Iran cho thấy nhiều cơ sở được xây dựng từ nhiều thập niên trước không còn đủ khả năng chống chịu trước các loại tên lửa và máy bay không người lái (UAV) chính xác cao.

UAE cấp visa tại cửa khẩu với một bộ phận khách Việt Nam

UAE cấp visa tại cửa khẩu với một bộ phận khách Việt Nam

Chính phủ Các Tiểu vương quốc Arab Thống nhất (UAE) vừa mở rộng chính sách cấp thị thực (visa) tại cửa khẩu đối với công dân của sáu quốc gia, trong đó có Việt Nam. Tuy nhiên, chính sách chỉ áp dụng cho những người đáp ứng điều kiện về thị thực hoặc giấy phép cư trú tại một số nước phát triển.

LHQ tạm dừng sáng kiến sơ tán tại eo biển Hormuz

LHQ tạm dừng sáng kiến sơ tán tại eo biển Hormuz

Tổ chức Hàng hải Quốc tế (IMO) thuộc Liên hợp quốc (LHQ) đã quyết định đình chỉ kế hoạch sơ tán tại eo biển Hormuz sau khi một tàu chở hàng bị tấn công tại Vịnh Oman. Động thái này diễn ra trong bối cảnh tình hình an ninh hàng hải tại khu vực vẫn còn nhiều bất ổn.