Không còn nỗi lo đường xa đến lớp
Lễ khai giảng năm nay với em Hà Thu Hương (học sinh lớp 5, xã Sơn Thuỷ) khác hẳn những năm học trước. Em chính thức trở thành học sinh Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Sơn Thủy, nơi em sẽ ăn, ở, học tập và sinh hoạt cùng thầy cô, bạn bè. Trước đây, mỗi ngày Hương phải vượt khoảng 5km đường rừng đến điểm trường lẻ, buổi trưa em phải đi bộ về nhà ăn cơm rồi quay trở lại lớp học buổi chiều. Những hôm mưa lớn, nước sông dâng cao, đường bị chia cắt, em phải nghỉ học… Với cô bé người Thái, những quãng đường ấy từng là trở ngại thường trực trên hành trình đến lớp.
Hà Thu Hương là học sinh có hoàn cảnh đặc biệt khó khăn, bố mất khi em mới 2 tuổi, mẹ đi làm ăn xa, hai anh em sống cùng bà ngoại. Trước ngày khai giảng, bà Vi Thị Chừng, bà ngoại Hương đã dậy từ sáng sớm nấu xôi cho cháu ăn rồi sang nhà hàng xóm nhờ chở Hương tới trường bởi ngôi trường mới cách nhà ở của bà cháu Hương khoảng 15km. Dù vậy, bà Chừng vẫn vui mừng vì từ nay cháu bà được học tập, ăn ở trong môi trường tốt hơn, gia đình cũng giảm được nhiều khoản lo toan, nhất là điều kiện ăn ở, học tập.
Cô Hoàng Thị Hà, giáo viên tại Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Sơn Thủy cho biết, trước đây, học sinh ở những điểm trường lẻ, nhất là các em ở xa gặp không ít khó khăn trong quá trình đi học. Từ năm nay các em được chuyển về học tại trường mới và ở nội trú, nhà trường lo việc ăn, ở, sinh hoạt nên các gia đình và các em học sinh sẽ đỡ vất vả hơn nhiều.
Tại lễ khai giảng năm nay, Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Sơn Thủy được tỉnh Thanh Hóa lựa chọn làm điểm cầu chính của tỉnh, kết nối với điểm cầu trung tâm đặt tại Trường Phổ thông nội trú Mường Khương, xã Mường Khương, tỉnh Lào Cai. Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Doãn Anh dự chương trình tại điểm cầu Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Sơn Thủy.
Anh Thao Văn Chứ, 35 tuổi, ở bản Mùa Xuân, cách trường hơn 10km cho biết, trước đây đường đến trường của học sinh trong bản rất gian nan, nhiều em phải bỏ học sớm. “Cung đường rừng núi cao, hiểm trở, đi lại, ăn ở khó khăn, nhiều cháu bỏ học sớm. Nhưng từ nay, các em có trường mới khang trang, được ăn, học tại chỗ, điều kiện đầy đủ, chúng tôi rất vui và an tâm, hy vọng con mình học tốt, trở thành người có ích cho xã hội”, anh Chứ chia sẻ.
Trong bộ váy áo dân tộc Mông rực rỡ, Thao Y Chiểng, học sinh lớp 8, ở bản Mùa Xuân cũng không giấu được niềm vui. “Em rất háo hức được đến trường mới. Chưa bao giờ em được học trong ngôi trường đẹp như thế này. Em sẽ cố gắng chăm chỉ học tập để không phụ lòng thầy cô và bố mẹ”, Chiểng nói. Với Sùng Thị Dua, học sinh lớp 9A ở bản Xía Nọi, ngôi trường mới mở ra thêm cơ hội để em tiếp tục con đường học tập. Gia đình khó khăn, từng nhiều lần có ý định cho em nghỉ học để ở nhà phụ giúp bố mẹ làm nương nhưng từ ngày có trường mới, điều kiện ăn ở, học tốt hơn, Dua không còn nỗi lo phải nghỉ học.
Đầu tư cho giáo dục vùng khó
Ông Phạm Văn Thành, Hiệu trưởng Trường Phổ thông nội trú Tiểu học và THCS Sơn Thủy cho biết, trường được xây dựng với quy mô 30 lớp, đáp ứng khoảng 750 học sinh, tổng mức đầu tư 115 tỷ đồng. Năm học 2026 - 2027, trường có 667 học sinh, trong đó, 248 học sinh từ lớp 4 đến lớp 9 được tổ chức học tập nội trú; 419 học sinh các khối lớp còn lại học bán trú.
Ông Mạc Văn Tới, Chủ tịch UBND xã Sơn Thủy, cho hay, trường nội trú liên cấp có ý nghĩa thiết thực đối với việc nâng cao chất lượng giáo dục tại khu vực biên giới. Mô hình nội trú, bán trú giúp học sinh ở những địa bàn xa xôi có điều kiện học tập ổn định hơn, giảm trở ngại do khoảng cách địa lý, đồng thời tạo môi trường để các em được rèn luyện, sinh hoạt và phát triển toàn diện.
Cùng với Sơn Thủy, sáng 5/9, Thanh Hóa tổ chức khánh thành và khai giảng tại 5 trường phổ thông nội trú liên cấp ở các xã biên giới gồm Bát Mọt, Na Mèo, Tam Lư, Tam Thanh và Yên Khương.
Theo báo cáo của Sở Giáo dục và Đào tạo Thanh Hóa, tỉnh đã triển khai 6 dự án trường nội trú liên cấp tiểu học và trung học cơ sở tại 6 xã biên giới, nằm trong danh mục 100 trường khởi công năm 2025 trên cả nước, thực hiện Thông báo Kết luận số 81 của Bộ Chính trị. Tổng mức đầu tư của 6 dự án khoảng 739 tỷ đồng. Đến tháng 7/2026, 6 xã biên giới đã thành lập 6 trường phổ thông nội trú Tiểu học và THCS. Các trường đã tuyển hơn 4.000 học sinh cho năm học mới.
Thời gian tới, trên cơ sở rà soát thực trạng và yêu cầu từ Bộ Giáo dục và Đào tạo, UBND tỉnh Thanh Hóa tiếp tục xây dựng kế hoạch đầu tư 10 dự án trường phổ thông dân tộc nội trú liên cấp tại các xã biên giới còn lại trong năm 2026, với tổng kinh phí 2.132 tỷ đồng. Trong đó, ngân sách địa phương chủ động bố trí 20,5 tỷ đồng cho công tác giải phóng mặt bằng.
Từ những điểm trường nhỏ bé giữa bản làng đến những ngôi trường nội trú, bán trú khang trang hôm nay là một bước chuyển quan trọng đối với giáo dục vùng biên Thanh Hóa. Những mái trường mới giúp rút ngắn hành trình đến lớp, tạo điều kiện để học sinh được học tập, sinh hoạt trong môi trường ổn định và quan trọng hơn, tiếp thêm niềm tin để các em tiếp tục con đường học tập.
