Vụ tội phạm sử dụng súng gây án nghiêm trọng nhất trong tuần là tên Trần Quốc Tuấn (22 tuổi, trú tại phường Hố Nai, Biên Hoà, Đồng Nai) cùng băng nhóm gây ra các vụ cướp tài sản, giết người, làm một chiến sĩ Công an hi sinh. Hung thủ bị tiêu diệt tại chỗ.
Ngoài ra, nhiều vụ án tội phạm sử dụng súng gây án trong tuần cho thấy tính chất phạm tội rất nguy hiểm: hành động côn đồ, ngang nhiên nổ súng vào người khác với lý do rất đơn giản: tên Tuấn nổ súng vào tổ công tác khi bị yêu cầu kiểm tra vi phạm giao thông (không đội mũ bảo hiểm); tên trộm Nguyễn Trần Hiệp (39 tuổi, trú tại Định Công, Hà Nội) nổ súng vào Công an khi trộm cắp bị phát hiện, truy đuổi; tên Nguyễn Đình Đông cùng đồng bọn đi ôtô và xe máy đến khách sạn thuê phòng, chỉ vì nghi ngờ nhân viên khách sạn nói dối hết phòng không cho thuê, Đông ngang nhiên nổ súng. Mặc dù hậu quả chết người trong vụ nổ súng tại khách sạn chưa xảy ra nhưng hành động của các đối tượng cho thấy sự ngang ngược, coi thường pháp luật.
Bóp cò cũng xử cùng như tàng trữ?
Theo Điều 230 - Bộ luật Hình sự năm 1999 (BLHS) đã được sửa đổi bổ sung năm 2009, tội "chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí quân dụng, phương tiện kỹ thuật quân sự" có khung hình phạt cơ bản từ 1 đến 7 năm tù. Khung tăng nặng có thể lên tới tù chung thân nếu gây hậu quả đặc biệt nghiêm trọng. Tuy nhiên, điều luật này gộp cả 5 hành vi: chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán để áp dụng cùng một chế tài.
Việc gộp 5 hành vi vào một điều luật do thực tế các vụ án khó làm rõ trong trường hợp nào là mua bán, trường hợp nào tàng trữ, trường hợp nào vận chuyển, điều này cũng giống như quy định gộp nhiều hành vi ở tội "tàng trữ, vận chuyển, mua bán hoặc chiếm đoạt trái phép chất ma tuý".
Thực tế, tính chất phạm pháp ở mỗi hành vi là khác nhau. Người chế tạo, tàng trữ súng trái phép khác với sử dụng súng trái phép. Chẳng hạn, một cán bộ Kiểm lâm sau khi nghỉ hưu vẫn cất giấu một khẩu súng làm kỷ niệm, để vào tủ quần áo. Bản thân cán bộ Kiểm lâm này khi cất giấu súng không có ý sẽ sử dụng trả thù, đe dọa ai.
Tuy nhiên, người em của Kiểm lâm này biết được, tìm cách lấy trộm khẩu súng và mang đi gây án, bắn chết người. Trong trường hợp đó, hành vi cất súng trong tủ quần áo của Kiểm lâm là tàng trữ trái phép, tính chất, mức độ phạm tội không nghiêm trọng như việc sử dụng khẩu súng đó để gây án.
Ở hành vi sử dụng súng hay các loại vũ khí quân dụng trái phép, cơ quan tiến hành tố tụng thường căn cứ hậu quả thực tế xảy ra. Ví dụ, một vụ án nếu đối tượng sử dụng súng bắn chết người thì đồng thời khởi tố tội giết người và tội tàng trữ trái phép vũ khí quân dụng. Ngoài ra có thể khởi tố thêm các tội danh khác nếu hành vi đủ yếu tố cấu thành. Trong trường hợp đối tượng sử dụng súng bắn gây thương tích thì khởi tố tội "cố ý gây thương tích" và "sử dụng trái phép vũ khí quân dụng".
Tuy nhiên, nếu không có hậu quả chết người, không có thương tích xảy ra thì thủ phạm chỉ bị khởi tố tội "chế tạo, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng, mua bán trái phép hoặc chiếm đoạt vũ khí quân dụng, phương tiện kỹ thuật quân sự".
Như vậy, một kẻ côn đồ, hung hãn dùng súng bắn uy hiếp người khác vì những mâu thuẫn nhỏ nhặt, nếu hậu quả chết người chưa xảy ra, thủ phạm lại chỉ bị xử lý như đối với người tàng trữ súng trái phép. Tức là giữa hành vi tàng trữ như cất giấu súng trái phép trong tủ quần áo, lại bị xử như đối với kẻ cầm súng bắn hăm dọa người khác, kể cả trong trường hợp bắn trượt, chưa gây hậu quả chết người.
