Xóm Hương Đồng (Lộc Yên - Hương Khê) chỉ còn lại những mái nhà xơ xác, trống huơ hoác. Trận lũ vừa qua, Lộc Yên là một trong những xã bị ngập sâu nhất. Cái nghèo, cái khổ hiện diện ngay trước mắt. Trong túp lều tàn tạ, em Ngô Tuấn Anh - lớp 3 Trường Tiểu học Lộc Yên sống cùng bà ngoại và người cậu mắc bệnh tâm thần. Em mồ côi cả cha lẫn mẹ từ khi mới học lớp 1. Mọi gánh nặng gia đình dồn lên bà ngoại đã 71 tuổi.
Kinh tế vốn đã khó khăn, lại thêm trận lũ vừa qua thì càng trở nên bi đát. Suốt nhiều ngày, nước lũ ngập tới nóc nhà, hai bà cháu phải dỡ ngói trèo lên nóc, chờ người đi thuyền tới tiếp ứng đồ ăn. Lũ rút, mọi đồ đạc trong nhà đều bị cuốn sạch. "Em được cho nhiều sách vở lắm, cả quần áo đẹp nữa. Mùa đông không còn rét vì thiếu áo ấm như trước. Bây giờ, bà cháu em vẫn ăn mì tôm cứu trợ, còn gạo thì để dành. Đi học, cô giáo thương nên em cũng không phải đóng tiền" - Tuấn Anh khoe.
Ngày đầu tiên được cắp sách tới trường, em Cao Thị Huyền, dân tộc Mường (Hưng Trạch - Hương Khê) về nhà nói với mẹ: "Mẹ ơi, bao giờ mẹ bắt con phải nghỉ học?". Sống trong hoàn cảnh bố mất khi mới 5 tuổi, nhà có 5 chị em, thương mẹ vất vả, Huyền chỉ còn biết cách học thật giỏi. 9 năm liên tiếp, Huyền đều đạt danh hiệu học sinh tiên tiến. Chuẩn bị bước vào lớp 10, phải xuống huyện học xa nhà, Huyền lại xin mẹ: "Mẹ ơi, đừng bắt con phải nghỉ học. Con muốn làm bác sĩ".
Tập đoàn VNPT trao học bổng "Chắp cánh tài năng Việt" cho những học sinh nghèo vùng lũ Hà Tĩnh.
14 tuổi nhưng nhìn Nguyễn Viết Cường (thôn 13, xã Hòa Hải, huyện Hương Khê) gày còm, tí hon nhiều so với tuổi. Đầu vẫn chít khăn tang trắng. Mẹ mất năm Cường mới học mẫu giáo. Bố mất trước trận lũ lịch sử ít ngày vì bệnh tim. Mồ côi cha mẹ, 6 chị em Cường côi cút nuôi nhau với 5 sào ruộng lúc được mùa, lúc mất. Nước lũ đi qua, ngôi nhà trú chân duy nhất của 6 mảnh đời bất hạnh cũng bị kéo sập. Không quen nói chuyện với người lạ, nên khi ngồi đối diện với tôi, em chỉ cúi mặt e thẹn: "Các chị em bỏ học hết rồi. Chị thứ hai được học nhiều nhất, cũng chỉ tới lớp 10. Chắc em cũng phải bỏ học sớm thôi. Năm nào cũng thế, nhà em chỉ đủ ăn được 4 tháng, muốn không đói thì phải đi làm thuê. Ở đây, tuổi em đã có thể được trả công tới 30 ngàn/ngày".
"Bỏ học sau lũ" - cái cụm từ đắng lòng nhưng vẫn phải nhắc đến ở mỗi nơi cơn lũ giận dữ đi qua. Ông Nguyễn Khắc Hào - Giám đốc Sở Giáo dục và Đào tạo Hà Tĩnh cho biết: "Trận lũ vừa qua, chỉ riêng thiệt hại của ngành Giáo dục đã lên tới 200 tỉ đồng. Gần 500 ngôi trường đã bị ngập sâu trong nước, hệ thống trang thiết bị của các cơ sở giáo dục mầm non, trung học cơ sở bị hư hỏng nặng. Tới ngày 10/11, mọi hoạt động mới cơ bản trở lại bình thường. Tuy vậy, cũng phải tới năm 2012, mới có thể khắc phục được thực trạng cơ sở hạ tầng như trước ngày lũ". Ông Hào cũng khẳng định, vấn đề quan trọng nhất đối với Hà Tĩnh lúc này là, làm sao để không xảy ra tình trạng học sinh bỏ học, học sinh đói.
Góp phần chắp cánh ước mơ cho những trẻ em nghèo vùng lũ, ngày 7/12, Tập đoàn Bưu chính viễn thông Việt Nam (VNPT) đã trao 150 suất học bổng, mỗi suất trị giá 500.000 đồng đến tận tay những trẻ em nghèo, học giỏi ở vùng lũ Hà Tĩnh. Tổng Công ty cổ phần Bảo hiểm Bưu điện cũng đã trao 200 thẻ bảo hiểm học sinh, mỗi thẻ trị giá 5 triệu. Số tiền tuy không lớn, song không ít các em đã bật khóc vì cảm động. Đó là phần thưởng cho sự nỗ lực, cố gắng vươn lên, cho khát vọng con chữ không bao giờ ngưng nghỉ. Rồi đây, bước chân tới trường của các em, tuy còn lắm chông gai, nhưng cũng sẽ bớt nhọc nhằn hơn
