Dự án “di dân lịch sử” khu vực 1 di tích Kinh thành Huế:

Hàng trăm hộ chưa bàn giao mặt bằng

Từng được xem là “cuộc di dân lịch sử”, Dự án di dời dân cư, giải phóng mặt bằng khu vực 1 Kinh thành Huế được triển khai từ năm 2019. Sau nhiều năm thực hiện, hàng nghìn hộ dân đã chuyển đến nơi ở mới tại Khu định cư Bắc Hương Sơ. Tuy nhiên, đến nay dự án vẫn còn hàng trăm trường hợp chưa hoàn tất bàn giao mặt bằng, tạo áp lực lớn đối với tiến độ triển khai dự án bảo tồn hệ thống Kinh thành Huế.

21/09/2026 16:51

Dự án di dời dân cư khỏi khu vực 1 Kinh thành Huế (Dự án Bảo tồn, tu bổ và tôn tạo hệ thống Kinh thành Huế) được Chính phủ cho phép thực hiện theo cơ chế đặc thù. Dự án nhằm bảo tồn, phục hồi cảnh quan các di tích thuộc Quần thể di tích Cố đô Huế, đồng thời cải thiện điều kiện sống cho hàng nghìn hộ dân từng sinh sống trong những khu vực chật hẹp, xuống cấp. Dự án có tổng mức đầu tư 1.905 tỷ đồng, trong đó ngân sách Trung ương 1.880 tỷ đồng và ngân sách địa phương 25 tỷ đồng.

Nhiều hộ dân vẫn chưa chịu di dời khỏi thượng thành khiến dự án giải phóng mặt bằng khu vực 1 di tích Kinh thành Huế chậm tiến độ.

Theo Ban Quản lý dự án Đầu tư xây dựng khu vực 1 thành phố, giai đoạn 1 của dự án có phạm vi thực hiện tại 11 khu vực, tổng diện tích khoảng 25,5ha, với 2.233 hộ dân bị ảnh hưởng và phải di dời. Sau thời gian dài triển khai, vẫn còn số lượng lớn hộ dân chưa bàn giao mặt bằng cho dự án.

Dự án di dời dân cư khỏi khu vực 1 Kinh thành Huế nhằm bảo tồn, phục hồi cảnh quan các di tích thuộc Quần thể di tích Cố đô Huế, đồng thời cải thiện điều kiện sống cho hàng nghìn hộ dân từng sinh sống trong những khu vực chật hẹp, xuống cấp.

Sau hơn 7 năm triển khai đề án di dời dân cư khỏi khu vực 1 di tích Kinh thành Huế, đến ngày 17/9, vẫn còn hơn 360 hộ dân chưa bàn giao mặt bằng. Theo chủ đầu tư, những trường hợp chưa bàn giao mặt bằng chủ yếu rơi vào các nhóm chưa đồng thuận chính sách bồi thường, chưa được bố trí tái định cư cho hộ phụ, tranh chấp đất đai hoặc vướng hồ sơ pháp lý liên quan tài sản công, nhà thuộc sở hữu Nhà nước.

Theo ông Bùi Ngọc Chánh, Trưởng phòng Giải phóng mặt bằng Ban quản lý dự án đầu tư xây dựng khu vực 1, hiện có 4 nhóm vấn đề lớn liên quan hộ phụ chưa được giải quyết dứt điểm. Đó là các trường hợp vợ chồng có hộ khẩu ở hai nơi khác nhau; chồng đi làm ăn xa nhưng vợ con sinh sống ổn định tại khu vực bị giải tỏa; các trường hợp có yếu tố nước ngoài và nhóm khó nhất là những trường hợp nhận chuyển nhượng nhà đất sau khi khung chính sách được ban hành năm 2018 nhưng trước thời điểm thông báo thu hồi đất.

Nhiều hộ dân sống ở thượng thành đường Xuân 68 (phường Phú Xuân, TP Huế) vẫn chưa chịu bàn giao mặt bằng cho dự án di dời dân cư khỏi khu vực 1 Kinh thành Huế.

Để đảm bảo tiến độ của dự án phải hoàn tất bàn giao mặt bằng vào cuối năm nay, hiện các đơn vị liên quan đang triển khai nhiều giải pháp, trong đó lên phương án cưỡng chế đối với các hộ cố tình chây ỳ không bàn giao mặt bằng. Ngoài công tác giải phóng mặt bằng, dự án còn khối lượng công việc lớn, đó là phải thực hiện dọn dẹp, hoàn trả mặt bằng tại hàng loạt khu vực như: Hộ thành hào, Eo bầu, Thượng thành, hồ Tịnh Tâm, hồ Học Hải, Khâm Thiên Giám, Xiển Võ Từ, Lục Bộ...

Vừa qua, để gỡ khó cho công tác giải phóng mặt bằng trên địa bàn, ông Nguyễn Đình Bách, Bí thư Đảng ủy, Trưởng ban Chỉ đạo giải phóng mặt bằng, bồi thường và hỗ trợ tái định cư phường Phú Xuân đã thống nhất xem xét bố trí tái định cư cho các hộ phụ có nhà ở bị ảnh hưởng toàn bộ bởi dự án bảo tồn Kinh thành Huế giai đoạn 1 nhưng không còn nhà, đất khác trên địa bàn.

Huế cần khai thác những lợi thế riêng có để "níu chân" du khách

Dự án Bảo tồn, tu bổ và tôn tạo hệ thống Kinh thành Huế được Chính phủ cho phép thực hiện theo cơ chế đặc thù.

Chính sách này áp dụng với trường hợp thừa kế nhà ở hoặc nhà xây trước ngày 10/12/2018 trên đất không đủ điều kiện bồi thường. Song song đó, phường Phú Xuân yêu cầu các đơn vị liên quan hoàn thiện hồ sơ cưỡng chế đối với hàng chục trường hợp chưa chấp hành, đồng thời đẩy nhanh tiến độ vận động người dân bàn giao mặt bằng.

Ngày 18/9 vừa qua, Chủ tịch UBND TP Huế Lê Trí Thanh qua kiểm tra thực tế công tác giải phóng mặt bằng tại các khu vực Đàn Xã Tắc, Eo Bầu, hồ Học Hải, hồ Tịnh Tâm đã yêu cầu các đơn vị, địa phương rà soát cụ thể từng trường hợp chưa bàn giao mặt bằng; xác định rõ trách nhiệm, phương án và tiến độ xử lý đối với từng trường hợp.

Các đơn vị được yêu cầu tập trung hoàn thiện các thủ tục, chính sách liên quan, bố trí tái định cư và đẩy nhanh tiến độ bàn giao mặt bằng. Theo ông Lê Trí Thanh, quá trình giải phóng mặt bằng phải bảo đảm đúng quy định, đồng thời chú trọng bảo vệ quyền và lợi ích chính đáng của người dân, đáp ứng yêu cầu về tiến độ bảo tồn, tu bổ và phát huy giá trị di tích.

Riêng tại khu vực Đàn Xã Tắc và hồ Tịnh Tâm, Chủ tịch UBND TP Huế lưu ý các đơn vị trong quá trình giải phóng mặt bằng cần nghiên cứu phương án giữ lại những cây xanh lâu năm, góp phần bảo tồn cảnh quan khu vực. Việc xử lý các trường hợp còn vướng mắc được đặt trong yêu cầu vừa bảo đảm tiến độ dự án, vừa thực hiện đầy đủ các chính sách đối với người dân bị ảnh hưởng bởi công tác giải phóng mặt bằng.

Hải Lan