Lối đi tự mở qua đường sắt ở trên địa bàn Hà Nội, chủ yếu để phục vụ đi lại và sản xuất nông nghiệp của người dân. Tại các lối đi tự mở qua đường sắt đều không có người trực gác, không có hệ thống rào chắn, đèn tín hiệu cảnh báo nguy hiểm.
Trong khi đó, đường sắt đi qua nhiều khu vực đông dân cư, nhà ở, khúc cua che khuất tầm nhìn. Đặc biệt, vị trí tiếp giáp giữa lối đi tự mở với đường sắt thường gồ ghề, đá lởm chởm, trơn trượt, tiềm ẩn nhiều nguy cơ xảy ra tai nạn giao thông. Do vậy, việc xóa bỏ lối đi tự mở được cho là biện pháp quan trọng nhằm đảm bảo an toàn chạy tàu, phòng ngừa tai nạn rủi ro trên tuyến đường sắt.
Trước thực trạng trên, những ngày qua, các Đội CSGT địa bàn thuộc Phòng CSGT Công an TP Hà Nội có tuyến đường sắt đi qua đã phối hợp với các phòng nghiệp vụ Cục CSGT, đơn vị quản lý đường sắt, chính quyền địa phương và công an cấp xã tổ chức đóng, thu hẹp các lối đi tự mở cắt ngang tuyến đường sắt Bắc - Nam.
Như tại địa bàn các xã Thanh Trì, Đại Thanh (Hà Nội), các tổ công tác của Đội CSGT số 14 (Phòng CSGT Công an TP Hà Nội) cùng các đơn vị liên quan hằng ngày tổ chức tuần tra tuyến, rà soát, xác định những điểm mở trái phép tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn, từ đó tiến hành rào chắn, ngăn chặn triệt để tình trạng người dân tự ý băng qua đường sắt không đúng quy định. Nhờ sự phối hợp chặt chẽ giữa các đơn vị, quá trình thực hiện diễn ra nhanh chóng, đảm bảo đúng kế hoạch đề ra.
Trao đổi với PV Báo CAND, Trung tá Phạm Đức Hoàng (Đội trưởng Đội CSGT số 14) cho biết, đối với các lối đi tự mở qua đường sắt có thể xóa độc lập mà không cần xây dựng công trình phụ trợ sẽ thực hiện xóa bỏ. Các lối đi tự mở còn lại chưa thể xóa bỏ được là do chưa xây dựng được đường gom, đường ngang, cầu vượt hay hầm chui qua đường sắt. Đơn vị tiếp tục đôn đốc các địa phương thực hiện phương án mở đường gom, đảm bảo trật tự hành lang an toàn giao thông và xử lý dứt điểm lối đi tự mở qua đường sắt.
Tính từ đầu tháng 3/2026 đến nay, đơn vị đã phối hợp liên ngành đóng gần 50 lối đi tự mở, góp phần bảo đảm trật tự, an toàn giao thông đường sắt.
Sau khi rào chắn, các vị trí đều được bàn giao cho chính quyền địa phương quản lý; đồng thời tăng cường kiểm tra, xử lý nghiêm các trường hợp cố tình vi phạm hành lang an toàn giao thông đường sắt.
Theo Phòng CSGT Hà Nội, việc xóa bỏ các lối đi tự phát, kết hợp với tăng cường tuyên truyền và xử lý vi phạm đã góp phần giảm thiểu nguy cơ tai nạn giao thông đường sắt trên địa bàn. Tuy nhiên, thực tế cho thấy tai nạn giao thông đường sắt có thể xảy ra bất cứ lúc nào và hậu quả luôn đặc biệt nghiêm trọng. Do đó, bên cạnh sự vào cuộc của lực lượng chức năng, ý thức chấp hành pháp luật của người dân vẫn là yếu tố quyết định.
An toàn giao thông đường sắt không chỉ đến từ hệ thống rào chắn hay lực lượng kiểm soát, mà bắt đầu từ việc hiểu luật, tôn trọng luật và tự giác chấp hành của mỗi người khi tham gia giao thông.
Mức xử phạt đối với các hành vi vi phạm, như vượt rào chắn đường ngang khi chắn đang dịch chuyển hoặc cố tình vượt khi tín hiệu đèn đỏ đã bật sáng:
Theo quy định, người điều khiển xe mô tô vi phạm các hành vi trên sẽ bị xử phạt từ 800 nghìn đến 1 triệu đồng; đối với người điều khiển ô tô, mức phạt từ 4 đến 6 triệu đồng. Ngoài ra, người vi phạm còn bị tước quyền sử dụng giấy phép lái xe từ 1 đến 3 tháng.
Hà Nội xóa bỏ 16 lối mở tự tạo trên tuyến đường sắt Bắc - Nam 
