Không chủ quan trước nguy cơ sạt lở
Những ngày qua, mưa lớn khiến một số vị trí trên Quốc lộ 28B, đoạn qua xã Phan Sơn (Lâm Đồng), xảy ra sạt lở. Đất đá từ taluy dương tràn xuống mặt đường, đe dọa an toàn người và phương tiện. Tại Km31+300, dưới chân đèo Đại Ninh, đất đá từ khu vực đồi cao bất ngờ trượt xuống mặt đường. Đây là vị trí đã xảy ra sạt trượt 2 lần từ cuối tuần trước trong khi mưa đang vào cao điểm nên nguy cơ tái diễn còn cao. Đáng chú ý, cung trượt đã khoét sâu vào chân trụ điện 110kV, tiềm ẩn nguy cơ ảnh hưởng đến cả công trình giao thông và hệ thống điện. Tại Km39+900 và Km24+200 trên Quốc lộ 28B cũng ghi nhận sạt lở taluy dương.
Ngay sau khi xảy ra sự cố, chính quyền xã Phan Sơn phối hợp với Ban Quản lý dự án đường bộ miền Trung huy động lực lượng, phương tiện đến hiện trường, khẩn trương xử lý đất đá, tổ chức cảnh báo và bảo đảm giao thông.
Ông Mai Hồng Đăng, Chủ tịch UBND xã Phan Sơn cho biết, địa phương đã chủ động triển khai phương án khắc phục, duy trì lực lượng để xử lý kịp thời các tình huống phát sinh, không để sự cố kéo dài ảnh hưởng đến việc đi lại của người dân. Cùng với khắc phục sự cố, Ban Quản lý dự án đường bộ miền Trung, đơn vị thi công nâng cấp Quốc lộ 28B, đang đẩy nhanh xây dựng kè đá, gia cố mái taluy tại những vị trí có nguy cơ sạt trượt cao.
Thực tế cho thấy, mùa mưa luôn là thời điểm đặc biệt nhạy cảm đối với các tuyến đèo ở Lâm Đồng như Prenn, Mimosa, Đại Ninh, Khánh Lê, Gia Bắc, Bảo Lộc... Địa hình đồi núi dốc, nhiều đoạn cua gấp, taluy cao khiến nguy cơ sạt trượt, đá lăn gia tăng khi mưa lớn kéo dài. Bên cạnh đất đá tràn xuống mặt đường, cây xanh bật gốc, mặt đường trơn trượt, nước chảy xiết và sương mù cũng tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông.
Hơn 10 năm vận chuyển nông sản từ Đà Lạt đi Phan Thiết và các địa bàn lân cận, anh Nguyễn Văn Hùng cho biết điều đáng lo nhất khi qua đèo vào mùa mưa là sạt lở có thể xảy ra bất ngờ sau những trận mưa lớn.
“Mùa mưa trên đèo rất khó đoán trước. Có khi vừa đi qua một đoạn thì phía sau đã xảy ra sạt lở”, anh Hùng chia sẻ.
Ông Đinh Văn Tuấn, một tài xế chở nông sản chạy tuyến Đà Lạt – TP Hồ Chí Minh chia sẻ kinh nghiệm đi đường đèo mùa mưa: Việc giảm tốc độ, giữ khoảng cách an toàn, quan sát kỹ địa hình phía trước là yêu cầu đặc biệt quan trọng. Khi phát hiện nước chảy qua mặt đường, đất đá rơi hoặc dấu hiệu bất thường trên mái taluy, người tham gia giao thông cần chủ động dừng xe tại vị trí an toàn, không cố vượt qua.
Chủ động xử lý các điểm xung yếu
Đèo Khánh Lê trên Quốc lộ 27C là một trong những tuyến được đặc biệt quan tâm. Với chiều dài khoảng 33km, đây là tuyến giao thông huyết mạch nối Lâm Đồng với Khánh Hòa. Trong mùa mưa năm 2025, nhiều vị trí trên đèo bị sạt lở nghiêm trọng. Đến nay, vẫn còn 9 vị trí sạt lở lớn chưa được khắc phục hoàn toàn. Trên toàn tuyến, các hạng mục gia cố mái taluy, xây dựng tường chắn, hoàn thiện hệ thống thoát nước và chống đá rơi đang được khẩn trương triển khai; tiến độ chung đạt khoảng 60%, mục tiêu hoàn thành trong tháng 11.
Để bảo đảm an toàn trong quá trình thi công, phương án tổ chức giao thông được triển khai theo hướng hạn chế tối đa nguy cơ xảy ra sự cố. Phương tiện hiện bị cấm qua đèo Khánh Lê vào ban đêm; ban ngày, giao thông được hạn chế cục bộ trong một số khung giờ phục vụ thi công.
Tại đèo Prenn, cửa ngõ quan trọng của Đà Lạt, các điểm có nguy cơ sạt trượt cao cũng đang được tập trung xử lý. Trước tình trạng sạt trượt địa chất tái diễn, UBND tỉnh Lâm Đồng đã công bố tình huống khẩn cấp về thiên tai trên tuyến đèo. Sở Xây dựng đề xuất phương án kỹ thuật chuyên sâu với tổng kinh phí dự kiến 15,64 tỷ đồng để xử lý điểm sạt lở.
Vị trí sạt lở có taluy dương cao khoảng 20-25m, dài khoảng 120m, địa tầng chủ yếu là đất xen lẫn đá mồ côi. Khi ngậm nước trong thời gian dài, đất đá mất liên kết, dễ bở rời và trượt xuống phía dưới.
Cơ quan chức năng đang khoan thăm dò địa chất, dự kiến đào bỏ khoảng 1.000m³ đất đá tại vị trí xung yếu trên đỉnh taluy nhằm giảm tải, đồng thời tạo mái dốc ổn định theo yêu cầu kỹ thuật. Khoảng 3.000m² bề mặt taluy sẽ được gia cố bằng hệ thống lưới thép, cáp giằng và lưới địa kỹ thuật, hệ thống đinh neo thép dài 6m được khoan sâu vào nền đá để tăng khả năng ổn định mái dốc.
“Đây là những giải pháp nhằm xử lý phần đất đá đã mất ổn định, đồng thời tăng khả năng chống chịu của mái taluy trước tác động của mưa lớn trong những mùa mưa tiếp theo”, đại diện chủ đầu tư cho hay.
Mỗi cung đèo ở Lâm Đồng có đặc điểm địa hình, địa chất và mức độ rủi ro khác nhau, song nguy cơ sạt lở luôn hiện hữu sau những trận mưa lớn kéo dài. Vì vậy, yêu cầu đặt ra không chỉ là nhanh chóng khắc phục khi đất đá tràn xuống mặt đường mà quan trọng hơn là nhận diện sớm các điểm nguy cơ, chủ động gia cố, duy trì lực lượng ứng trực và chuẩn bị phương án phân luồng phù hợp.
“Bảo đảm giao thông thông suốt trong mùa mưa bão không chỉ là giữ an toàn cho người và phương tiện mà còn duy trì sự kết nối giữa các khu dân cư, trung tâm kinh tế, du lịch và vùng sản xuất. Không để những diễn biến bất thường của thiên nhiên làm gián đoạn dòng người, hàng hóa trên các tuyến giao thông huyết mạch!..”, Chủ tịch UBND tỉnh Lâm Đồng Hồ Văn Mười nhấn mạnh khi kiểm tra thực tế điểm sạt lở trên đèo Prenn.