Giải đáp kịp thời những vướng mắc cho doanh nghiệp về lĩnh vực thuế, hải quan

Nhiều băn khoăn được giải đáp

Nhằm tháo gỡ những vướng mắc cho doanh nghiệp về lĩnh vực thuế, hải quan, ngày 26/12, tại Hà Nội, Bộ Tài chính phối hợp với Liên đoàn Thương mại và Công nghiệp Việt Nam (VCCI) tổ chức Hội nghị về chính sách, thủ tục hành chính thuế và hải quan năm 2025.

Điểm nổi bật tại hội nghị là việc mở rộng đáng kể các kênh tiếp nhận và hỗ trợ người nộp thuế. Bên cạnh hình thức trao đổi trực tiếp truyền thống, Bộ Tài chính đã triển khai song song kênh tiếp nhận và trả lời câu hỏi trực tuyến trên Cổng thông tin điện tử của ngành Thuế trong suốt thời gian diễn ra hội nghị.

Hội nghị thu hút được sự quan tâm của người nộp thuế trong và ngoài nước với trên 12.000 người truy cập, hàng trăm câu hỏi với nhiều nhóm vấn đề sát thực tiễn.

Đại diện Công ty TNHH Du lịch Hải Huy (Đà Nẵng) lo lắng vì sợ không xuất hóa đơn tại thời điểm phát sinh doanh thu. Theo doanh nghiệp này, do các dịch vụ kèm theo như bán hàng minibar, giặt ủi, vận chuyển, ăn uống sẽ được phát sinh hàng ngày khi khách lưu trú, khách sử dụng xong ghi nhận theo ngày trên biên lai và khi "check out" mới thanh toán, lấy hóa đơn 1 lần. Vậy doanh nghiệp có bị rơi vào trường hợp xuất sai thời điểm không?

Trong khi đó, bà Đỗ Thị Diệp (Hà Nội) lại băn khoăn về việc mình có trong diện phải lập hộ kinh doanh hay không khi có tài sản cho thuê, doanh thu 1 năm dưới 500 triệu. Bà Diệp cho biết đã tham khảo thì một số thuế, cơ sở yêu cầu lập hộ kinh doanh, 1 số thuế cơ sở lại không yêu cầu. Sự không thống nhất này khiến bà không hiểu mình có bắt buộc phải lập hộ kinh doanh không, hay chỉ cần xin cấp mã số thuế cho thuê tài sản và nộp tời khai online?

Trả lời 2 câu hỏi trên, Cục Thuế cho biết, doanh nghiệp kinh doanh dịch vụ khách sạn như trường hợp trên có thể gộp các dịch vụ theo một hoá đơn và thanh toán 1 lần mà không vi phạm, trong khi đó, đối với bà Diệp, bà có thể đăng ký thành lập hộ kinh doanh hoặc không, thực hiện theo quy định tại Nghị định số 168/2025/NĐ-CP, Thông tư số 68/2025/TT-BTC và Thông tư số 86/2024/TT-BTC.

Phản ánh về việc thủ tục thuế vẫn còn chậm, Công ty TNHH Công nghệ kỹ thuật Ngân Hà (Quảng Ninh) nhận xét, hiện nay, Hệ thống một cửa quốc gia đã giúp giảm thủ tục hành chính và thời gian thông quan, nhưng vẫn tồn tại nhiều hạn chế như kết nối chưa ổn định, chưa đồng bộ dữ liệu giữa các bộ ngành, tỷ lệ thủ tục đưa lên hệ thống chưa đạt 100%, và khó khăn cho doanh nghiệp khi thao tác, do đó, doanh nghiệp đề xuất có giải pháp nâng cấp Hệ thống một cửa quốc gia nhằm khắc phục tình trạng lỗi, chậm, giảm chứng từ cho doanh nghiệp khi làm thủ tục xuất nhập khẩu hàng hóa…

Tương tự, cũng cho rằng thủ tục thuế còn chậm, bà Phạm Thị Thủy (Hà Nội) phản ánh: “Việc tinh giảm bộ máy cơ quan quản lý thuế trên cơ sở giảm các bộ phận trì trệ, cồng kềnh với mục đích đẩy nhanh công việc, thực hiện các thủ tục về thuế, tuy nhiên, thực tế lại ngược lại. Doanh nghiệp  đi làm thủ tục xác nhận không nợ thuế đến nay đã gần 3 tháng vẫn chưa xong, với lí do bộ máy sắp xếp lại chưa ổn định, cán bộ quản lý giờ phải kiêm nhiệm nhiều việc dẫn tới không có đủ thời gian để xem hồ sơ doanh nghiệp”. 

Trả lời các câu hỏi này, Bộ Tài chính cho biết, thời gian qua, Cục Hải quan đã phối hợp chặt chẽ với các bộ, ngành và đơn vị liên quan để theo dõi, giám sát, hỗ trợ và kịp thời khắc phục các vướng mắc phát sinh trong quá trình thực hiện thủ tục hành chính trên Cổng thông tin một cửa quốc gia. Tuy nhiên, các vướng mắc xuất phát từ nhiều nguyên nhân khác nhau và liên quan đến nhiều bộ phận, hệ thống và cơ quan phối hợp, đặc biệt là lỗi xử lý hồ sơ trên hệ thống thủ tục hành chính của các Bộ ngành nằm ngoài phạm vi của Cổng thông tin một cửa quốc gia. 
Về giải pháp lâu dài, Cục Hải quan đã phê duyệt triển khai dự án nâng cấp hệ thống trong năm 2026 nhằm đáp ứng yêu cầu của nền tảng số quốc gia theo Quyết định số 2618/QĐ-BKHCN ngày 11/9/2025 của Bộ Khoa học và Công nghệ về việc ban hành Danh mục và kế hoạch triển khai các nền tảng số quốc gia, cũng như nền tảng số dùng chung của ngành, lĩnh vực và vùng.

Cục Thuế cũng cho biết, việc sắp xếp kiện toàn tổ chức bộ máy đến nay đã hoạt động ổn định, không làm gián đoạn công việc chuyên môn của các đơn vị, không để xảy ra tình trạng chồng chéo, trùng lặp hoặc bỏ sót chức năng, nhiệm vụ, lĩnh vực, địa bàn; đồng thời không làm ảnh hưởng đến việc thực hiện thủ tục hành chính thuế của người dân và doanh nghiệp...

Cải cách thủ tục, chuyển đổi số tạo thuận lợi cho doanh nghiệp

Chia sẻ tại hội nghị, PGS.TS Hồ Sỹ Hùng, Chủ tịch VCCI cho biết, cộng đồng doanh nghiệp đánh giá cao việc các cơ quan nhà nước đã kịp thời ban hành nhiều chính sách hỗ trợ thiết thực trong thời gian qua. Riêng Bộ Tài chính đã ban hành nhiều văn bản sửa đổi về thuế, tham mưu ban hành các chính sách miễn, giảm, gia hạn thuế, phí, lệ phí và tiền thuê đất; đồng thời luôn đi đầu trong cải cách hành chính, chuyển đổi số, xây dựng Chính phủ điện tử và sắp xếp tổ chức bộ máy theo hướng tinh gọn, hiệu quả.

Trong quá trình chuẩn bị hội nghị, VCCI nhận được nhiều ý kiến phản hồi tích cực từ doanh nghiệp và các hiệp hội doanh nghiệp về việc ngành Thuế và Hải quan đã áp dụng các quy định mới phù hợp hơn với thực tiễn, đơn giản hóa thủ tục và đẩy mạnh ứng dụng công nghệ thông tin. Những cải cách này giúp doanh nghiệp thực hiện nghĩa vụ thuế nhanh chóng, thuận lợi hơn, giảm chi phí tuân thủ và nâng cao tính minh bạch trong thực hiện thủ tục hành chính. Môi trường kinh doanh tiếp tục cải thiện, số doanh nghiệp gia nhập thị trường cao hơn số rút lui, với tổng số doanh nghiệp đang hoạt động đạt trên 1,1 triệu doanh nghiệp.

Từ phía Bộ Tài chính, Thứ trưởng Cao Anh Tuấn cho biết, trong năm 2025, Bộ Tài chính đã trình cấp có thẩm quyền và triển khai các giải pháp hỗ trợ về thuế, phí, lệ phí và tiền thuê đất với tổng quy mô khoảng 241.740 tỷ đồng. Trong đó, số tiền thuế và tiền thuê đất được gia hạn ước khoảng 116.100 tỷ đồng, số tiền được giảm khoảng 125.640 tỷ đồng.

Song song với các chính sách hỗ trợ tài khóa, cải cách thủ tục hành chính và chuyển đổi số tiếp tục là trụ cột xuyên suốt trong quản lý thuế và hải quan. Các hệ thống eTax, eTax Mobile tiếp tục được nâng cấp; hệ thống hóa đơn điện tử đã xử lý hơn 20 tỷ hóa đơn. Việc ứng dụng AI và Big Data trong quản lý rủi ro, giám sát hoàn thuế và hỗ trợ người nộp thuế tiếp tục được đẩy mạnh.

Trong lĩnh vực hải quan, cải cách hành chính và chuyển đổi số cũng đạt nhiều kết quả cụ thể. Tỷ lệ cắt giảm điều kiện kinh doanh đạt 51,7%; thời gian giải quyết thủ tục giảm 56,4%; chi phí tuân thủ giảm 37,9%. Việc tích hợp 100% thủ tục hành chính lên Cổng thông tin một cửa quốc gia và Cổng Dịch vụ công quốc gia, cùng với ứng dụng AI trong chatbot hỗ trợ doanh nghiệp, đã góp phần nâng cao hiệu quả phục vụ. 

Thứ trưởng Cao Anh Tuấn nhấn mạnh, Bộ Tài chính sẽ tiếp tục rà soát, hoàn thiện hệ thống pháp luật về thuế, hải quan; triển khai hiệu quả các luật mới được ban hành; đồng thời đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, chuyển đổi số, nâng cao chất lượng phục vụ người dân và doanh nghiệp. Bộ cũng sẽ tiếp tục phối hợp chặt chẽ với cộng đồng doanh nghiệp, lắng nghe ý kiến phản ánh, kịp thời tháo gỡ khó khăn, qua đó tạo môi trường đầu tư kinh doanh minh bạch, ổn định và bền vững.