Gặp nhạc sĩ hát ca khúc “Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng”

Sau nhiều lần lỡ hẹn, cuối cùng tôi cũng được gặp nhạc sĩ Trần Viết Bính khi ông từ Đồng Nai ra Hà Nội làm chương trình của VTV “Tự hào giai điệu Việt Nam” nhân dịp sinh nhật lần thứ 133 của Bác Hồ (19/5/1890 – 19/5/2023). Một nhạc sĩ Trần Viết Bính chân tình, gần gũi, cởi mở khiến cuộc gặp giữa chúng tôi quyến luyến chẳng muốn rời xa.

Dù đã ở tuổi 89 nhưng nhạc sĩ Trần Viết Bính vẫn còn rất khỏe khoắn qua từng cử chỉ, hành động, giọng nói và đặc biệt là trí nhớ của ông vẫn còn rất minh mẫn. Với ông, đợt ra Hà Nội lần này là niềm mơ ước ở tuổi xế chiều khi đã lâu lắm rồi ông mới được hít thở không khí của Thủ đô, được sống lại với ký ức một thời trai trẻ đầy sôi nổi và đam mê.

Gặp nhạc sĩ hát ca khúc “Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng” -0
Nhạc sĩ Trần Viết Bính say sưa trên phím đàn.

Xưa nay công chúng mới chỉ biết nhạc sĩ Trần Viết Bính là người phổ nhạc bài thơ “Hạt gạo làng ta” nổi tiếng của nhà thơ Trần Đăng Khoa. Thế nhưng, cuộc đời nhạc sĩ quê lúa còn nhiều điều chưa được kể, trong đó có kỷ niệm được hát ca khúc “Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng” của nhạc sĩ Phong Nhã cho Bác Hồ nghe. Dịp ấy, vào tháng 9/1946, cậu bé Trần Viết Bính mới 12 tuổi, là quản ca, Trung đội trưởng Đội thiếu niên tiền phong của Đội thiếu nhi Thái Bình được ra Hải Phòng hát đón Bác Hồ khi Người vừa trở về nước sau chuyến công tác dài ngày ở Pháp.

“Đội trống ra đón Bác ở cảng Hải Phòng. Đội ca đứng hai bên đường đón Bác đi bộ về chỗ ở. Trong lúc đứng đợi, tôi được một anh phụ trách cầm loa sắt dạy hát một bài hát có những ca từ: “Bác chúng em đã về A A A! Bác chúng em đã tới A A A!. Bác chúng em đã về mừng mừng mừng, mừng quá đi thôi…”. Thật tình lúc đó tôi không biết tác giả và người phụ trách dạy Đội thiếu nhi Thái Bình hát ca khúc này là nhạc sĩ Phong Nhã”, ông nhớ lại.

Niềm vui vẫn chưa dừng lại, ngày hôm sau ở một gian buồng rộng (là lớp học), đoàn thiếu nhi Thái Bình được hát cho Bác Hồ nghe trước khi Người về Hà Nội. Lúc ấy Trần Viết Bính là Trung đội trưởng Thiếu nhi và là quản ca nên đã được đại diện cho đội nói: “Chúng cháu xin được hát tặng Bác bài hát mới” và bài hát mới đấy chính là “Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng”. “Khi chúng tôi hát đến câu “Bác chúng em dáng cao cao, người thanh thanh/ Bác chúng em mắt như sao, râu hơi dài” thì Bác lấy khăn chấm nước mắt. Sau khi tiết mục kết thúc, Bác xoa đầu tôi rồi căn dặn: “Các cháu hát hay lắm. Về nhà phải học giỏi, chăm ngoan, nghe lời ông bà, cha mẹ”.

Mãi sau này, nhạc sĩ Phong Nhã viết thư cho tôi mới nói rằng, Đội thiếu nhi Thái Bình chính là đội đầu tiên hát ca khúc này cho Bác Hồ nghe. Bởi bài hát này, nhạc sĩ Phong Nhã chỉ mới sáng tác cuối năm 1945, trong khi ngày đó phương tiện truyền thông còn rất hạn chế”, ông rưng rưng kể lại. Cũng theo nhạc sĩ Trần Viết Bính thì năm đó có nhiều đoàn thiếu nhi ở khu vực phía Bắc được về Hải Phòng hát cho Bác Hồ nghe, trong đó ở Đoàn Hưng Yên có nhạc sĩ Xuân Giao, khi ấy mới 14 tuổi. Có lẽ chính từ kỷ niệm đặc biệt ấy mà sau này, nhạc sĩ Xuân Giao sáng tác bài “Em mơ gặp Bác Hồ” đầy xúc động với ca từ giản dị, chân thành và đầy thành kính.

Gặp nhạc sĩ hát ca khúc “Ai yêu Bác Hồ Chí Minh hơn thiếu niên nhi đồng” -0
Đội Vàng Anh được chụp ảnh với Bác Hồ khi Người về thăm Nhà máy dệt Nam Định năm 1966 (nhạc sĩ Trần Viết Bính là người đứng phía sau Bác).

“Đội thiếu nhi hát cho Bác nghe năm ấy có lẽ đã về “gặp” Bác Hồ gần hết rồi. Tôi luôn coi đó là kỷ niệm đặc biệt của đời mình”, nhạc sĩ Trần Viết Bính bộc bạch. Một lần khác, nhạc sĩ Trần Viết Bính lại được hát cho Bác Hồ nghe, là vào năm 1963, khi ấy ông đã 29 tuổi và đang là phụ trách đội Vàng Anh (một đội cộng tác viên ca hát của Đài Tiếng nói Việt Nam do nhạc sĩ Phạm Tuyên và nhạc sĩ Mộng Lân trực tiếp giao bài). Hôm ấy, ông là người đệm đàn accordeon bài tổ khúc “Chúng em đã gặp chị Võ Thị Sáu” khi Bác Hồ về thăm Nhà máy dệt Nam Định. (Đây là bài hát ông viết năm 1961 và là một tiết mục “tủ” của đội Vàng Anh). Khác với lần trước, lần này, ông được Bác Hồ thưởng kẹo và được chụp chung tấm ảnh (mà đến nay còn giữ) với Bác từ lời đề nghị của Người. Cũng trong năm đó, đội Vàng Anh được mời lên Nhà hát Lớn Hà Nội biểu diễn bài hát này, sau đó được đến Đài Tiếng nói Việt Nam thu thanh với dàn nhạc đệm của Đài.

“Về lĩnh vực chuyên môn, tôi có giải thưởng lớn nhất là Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật nhưng tôi được Bác Hồ cho kẹo làm tôi suy nghĩ vui vui là đã được “Giải thưởng Hồ Chí Minh” rồi”, ông tươi cười nói. Hai lần được gặp Bác Hồ là nguồn động lực, sức mạnh tinh thần lớn lao để nhạc sĩ Trần Viết Bính nuôi dưỡng niềm đam mê với âm nhạc và ông đã phổ nhạc bài thơ “Hạt gạo làng ta” được nhiều người yêu thích. Bên cạnh sáng tác, ông cũng không ngại gian khó, vất vả lăn lộn đến các vùng sâu, vùng xa trong tỉnh Đồng Nai để dạy hát cho thiếu nhi cũng như tìm hiểu, sưu tầm, giới thiệu được gần 200 bản dân ca của 5 dân tộc thiểu số của tỉnh Đồng Nai (gồm dân tộc Mạ, Chơ Ro, Stiêng, Kơ Ho, Chăm Islam). Những công trình nghiên cứu của ông đã được trao giải thưởng của Liên hiệp các Hội Văn học nghệ thuật Việt Nam, Hội Nhạc sĩ Việt Nam, Hội Văn nghệ dân gian Việt Nam, Hội Văn học nghệ thuật Đồng Nai.

Hoạt động nghiên cứu, sáng tác, sưu tầm âm nhạc là một hành trình dài với nhiều khó khăn, thử thách nhưng nhạc sĩ Trần Viết Bính vẫn bền tâm, quyết chí theo đuổi với sức sáng tạo thăng hoa, bất tận, dồi dào. Hơn 40 năm sinh sống ở Đồng Nai nhưng hiện ông vẫn chưa có ngôi nhà của riêng mình, mỗi tháng gia đình ông vẫn chắt chiu, dành dụm từ số tiền lương hưu ít ỏi để trả tiền thuê nhà. Vậy mà, ông vẫn làm công việc mà thiên hạ gọi là việc “bao đồng” những mong làm sáng hơn, đẹp hơn văn hóa đa dạng và giàu bản sắc của vùng đất Đồng Nai đầy thương mến. Nghĩ về ông là nghĩ về một tấm gương lớn trong lao động, học tập và phấn đấu, là tinh thần tận hiến cho cho âm nhạc nói riêng và văn hóa dân tộc nói chung.

Nhạc sĩ Trần Viết Bính sinh năm 1934 tại thị xã Thái Bình (nay là thành phố Thái Bình, tỉnh Thái Bình). Ông được kết nạp vào Hội Nhạc sĩ Việt Nam từ năm 1974. Từ năm 1981, ông đưa ra gia đình vào Đồng Nai sinh sống, công tác tại Trung tâm Văn hóa - Thể thao tỉnh và giữ chức Quyền Giám đốc Trung tâm trước khi về hưu. Năm 2017, ông vinh dự được trao Giải thưởng Nhà nước về Văn học nghệ thuật.

Ngô Khiêm

Các tin khác

Hội sách Côn Đảo: Giữ ký ức lịch sử, gieo mầm tri thức

Hội sách Côn Đảo: Giữ ký ức lịch sử, gieo mầm tri thức

Ngày 13/11, Sở Văn hóa và Thể thao (VH-TT) TP Hồ Chí Minh cho biết, Hội sách Côn Đảo lần thứ 2 năm 2026 với chủ đề “Huyền thoại Côn Đảo”. Sự kiện diễn ra từ ngày 19 đến ngày 22/11/2026 tại khu vực Di tích Nhà Công quán và Công viên đường Tôn Đức Thắng, Đặc khu Côn Đảo, TP Hồ Chí Minh.

MB ký kết hợp tác với HLL JoongAng, Hakuna Matata Group - đơn vị sở hữu bản quyền giải thưởng, chính thức trở thành Nhà tài trợ Danh xưng của Lễ trao giải The 41st Golden Disc Awards tại Việt Nam.

Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch ký kết hợp tác với MB

Ngày 11/11, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch (VHTTDL) và Ngân hàng TMCP Quân đội (MB) tổ chức ký kết và công bố chương trình hợp tác “Việt Nam - Hơn cả một trải nghiệm” (Vietnam – Experience More) trong giai đoạn 2027–2031, hướng tới lựa chọn và đồng hành đưa các sự kiện văn hóa, nghệ thuật, thể thao và giải trí có sức hút quốc tế tổ chức tại Việt Nam, gắn với quảng bá hình ảnh đất nước, phát triển du lịch và công nghiệp văn hóa.

Tràng An vào danh sách Di sản địa chất của thế giới

Tràng An vào danh sách Di sản địa chất của thế giới

Trong danh sách 100 địa điểm di sản địa chất của Liên hiệp Quốc tế các Khoa học Địa chất (IUGS) vừa được công bố, “Karst nhiệt đới Tràng An” (Trang An Tropical Karst), tỉnh Ninh Bình, Việt Nam, được ghi danh với mã số 283, thuộc nhóm di sản địa chất về địa mạo và các quá trình địa chất đang diễn ra.

Tìm kiếm những giọng hát mới lan tỏa di sản nhạc Trịnh Công Sơn

Tìm kiếm những giọng hát mới lan tỏa di sản nhạc Trịnh Công Sơn

Một di sản âm nhạc lớn không thể chỉ được tiếp nối bằng những bản trình diễn giống với quá khứ. Nó cần được sống trong những cảm nhận mới, những tiếng nói mới. Đó cũng là lý do mà chương trình Hát cùng Trịnh ra đời nhằm tìm kiếm giọng ca tiếp nối di sản của Trịnh Công Sơn.

Mời gửi bài viết cho bộ sách về Chiến dịch 500 ngày đêm

Mời gửi bài viết cho bộ sách về Chiến dịch 500 ngày đêm

Thực hiện Kế hoạch số 597/KH-BCA-X04 ngày 29/5/2026 của Bộ Công an về truyền thông “Chiến dịch 500 ngày đêm đẩy mạnh tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ”, Cục Truyền thông Công an nhân dân tổ chức xây dựng bộ sách về hành trình tìm kiếm, quy tập và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ.

Dinh Độc Lập hướng đến không gian sáng tạo và kết nối di sản

Dinh Độc Lập hướng đến không gian sáng tạo và kết nối di sản

Sáng 11/11, Di tích quốc gia đặc biệt Dinh Độc Lập - Hội trường Thống Nhất phối hợp với Viện Nghiên cứu Phát triển Kinh tế và Du lịch tổ chức tọa đàm khoa học với chủ đề “Ký ức - Di sản - Sáng tạo đương đại”, hướng tới Ngày Di sản văn hóa Việt Nam (23/11) và Ngày Văn hóa Việt Nam lần thứ nhất (24/11/2026).

Nghệ sĩ mang áo lính lan toả sức sống của âm nhạc dân tộc

Nghệ sĩ mang áo lính lan toả sức sống của âm nhạc dân tộc

Với thanh âm của Sáo trúc, đàn Tranh, đàn Bầu, Tỳ bà, Tam thập lục, đàn Nhị, K’ni, Trống dân tộc, trong chương trình “Âm vang non nước - Khát vọng vươn xa” các nghệ sĩ Nhà hát Ca múa nhạc Quân đội đã mang đến với khán giả Thái Nguyên không gian âm nhạc đậm bản sắc Việt Nam.

Cuộc đối thoại nghệ thuật giữa văn chương, âm nhạc và nhiếp ảnh

Cuộc đối thoại nghệ thuật giữa văn chương, âm nhạc và nhiếp ảnh

Lấy cảm hứng từ tiểu thuyết “Trăm năm cô đơn” - tác phẩm mang về giải Nobel văn học năm 1982 cho nhà văn Colombia Gabriel García Márquez, chương trình “Bóng hình Macondo” mang đến những gam màu mới lạ với khán giả Thủ đô Hà Nội vào tối 9-10/11. Đây cũng là lần đầu tiên, tại Nhà hát Hồ Gươm có một chương trình kết hợp độc tấu piano với nghệ thuật nhiếp ảnh.

Triển lãm tài liệu lưu trữ về kiến trúc, đô thị Việt Nam, đang đề cử UNESCO ghi danh

Triển lãm tài liệu lưu trữ về kiến trúc, đô thị Việt Nam, đang đề cử UNESCO ghi danh

Khối tài liệu lưu trữ gốc do Việt Nam và Pháp cùng bảo quản, hiện đang được hai bên phối hợp xây dựng hồ sơ đề cử UNESCO ghi danh vào Danh mục Ký ức thế giới sẽ được giới thiệu tại Không gian giới thiệu di sản tư liệu thế giới của Việt Nam và tài liệu lưu trữ quốc gia tiêu biểu, Hà Nội.

Mở rộng trải nghiệm nghệ thuật, thu hút khán giả đến Nhà hát Hồ Gươm

Mở rộng trải nghiệm nghệ thuật, thu hút khán giả đến Nhà hát Hồ Gươm

Sự kết hợp giữa dàn nhạc giao hưởng lâu đời cùng nữ nhạc trưởng, nhà soạn nhạc, nghệ sĩ piano trẻ Alma Deutscher với những dấu ấn sáng tạo đương đại đã mang đến những trải nghiệm khó quên cho khán giả đến Nhà hát Hồ Gươm trong hai đêm 7 – 8/11. Đây cũng là một trong những chương trình có nhiều đổi mới nhằm thu hút khán giả trong dịp cuối năm 2026.

Hà Nội có thêm 46 không gian văn hóa sáng tạo

Hà Nội có thêm 46 không gian văn hóa sáng tạo

Tối 8/11, Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch Hà Nội đã tổ chức Lễ trao quyết định công nhận 46 không gian văn hóa sáng tạo năm 2026, khai trương không gian văn hoá Lũng Trăng, tăng tổng số không gian văn hoá sáng tạo của Thủ đô được công nhận lên 128 không gian.

Kiến tạo sức mạnh quốc gia từ văn hóa kinh doanh

Kiến tạo sức mạnh quốc gia từ văn hóa kinh doanh

Chiều 8/11, Diễn đàn quốc gia “Văn hóa với Doanh nghiệp” năm 2026 chủ đề “Văn hóa kinh doanh Việt Nam – Trụ cột quan trọng chuyển hóa giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, góp phần kiến tạo sức mạnh tổng hợp quốc gia” đã diễn ra tại Hà Nội. Đồng chí Phạm Thị Thanh Trà, Bí thư Trung ương Đảng, Phó Thủ tướng Chính phủ gửi lẵng hoa chúc mừng.

TP Hồ Chí Minh tổ chức nhiều hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam

TP Hồ Chí Minh tổ chức nhiều hoạt động chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam

Chào mừng Ngày Văn hóa Việt Nam 24/11 và Ngày hội Đại đoàn kết dân tộc, TP Hồ Chí Minh tổ chức chương trình nghệ thuật đặc biệt kết hợp bắn pháo hoa tại 3 địa điểm ở phường Sài Gòn, phường Bình Dương và phường Vũng Tàu cùng nhiều hoạt động văn hóa, nghệ thuật quy mô lớn khác cũng được triển khai trên địa bàn thành phố.

Tài hoa nghệ sĩ, bản lĩnh người lính trên sân khấu nhạc dân tộc

Tài hoa nghệ sĩ, bản lĩnh người lính trên sân khấu nhạc dân tộc

Với 15 tiết mục được đầu tư dàn dựng công phu, kết hợp giữa hoà tấu dàn nhạc và độc tấu nhạc cụ dân tộc, những nghệ sĩ mang áo lính không chỉ chinh phục người xem bằng kỹ thuật điêu luyện, sự tài hoa của từng cá nhân mà còn bằng bản lĩnh, sự chuẩn mực và tinh thần đoàn kết, hiệp đồng – phẩm chất làm nên bản sắc của người nghệ sĩ, chiến sĩ trên mặt trận văn hóa.

Nguyễn Yến Trang đăng quang Hoa hậu Việt Nam 2026

Nguyễn Yến Trang đăng quang Hoa hậu Việt Nam 2026

Vượt qua 24 thí sinh dự thi đêm Chung kết toàn quốc, người đẹp đến từ Hà Nội Nguyễn Yến Trang đăng quang Hoa hậu Việt Nam 2026. Danh hiệu Á hậu 1 thuộc về Trần Xuân Khánh Linh; Á hậu 2 thuộc về Lê Phương Nghi.

Giám định hiện vật giống thuyền độc mộc tìm thấy dưới sông Kỳ Lộ

Giám định hiện vật giống thuyền độc mộc tìm thấy dưới sông Kỳ Lộ

Một hiện vật bằng cây gỗ có hình dáng như chiếc thuyền độc mộc được tìm thấy dưới sông Kỳ Lộ qua địa phận xã Đồng Xuân, tỉnh Đắk Lắk sẽ được tổ giám định do Bảo tàng Phú Yên chủ trì, phối hợp với chính quyền địa phương nghiên cứu, xác định đặc điểm, tính chất, niên đại, giá trị để lập hồ sơ hiện vật.

Các đại biểu tập trung trao đổi giải pháp phát huy tiềm năng, thế mạnh văn hóa của tỉnh Vĩnh Long sau hợp nhất.

Vĩnh Long định vị bản sắc, phát triển công nghiệp văn hóa

Vĩnh Long định hướng khai thác các giá trị di sản, văn hóa truyền thống và lợi thế sinh thái của ba vùng đất Vĩnh Long, Bến Tre, Trà Vinh (cũ), gắn bảo tồn với phát triển sản phẩm du lịch, công nghiệp văn hóa, tạo động lực tăng trưởng mới cho địa phương.

Làng cổ Đông Hòa Hiệp rực rỡ “Sắc màu di sản”

Làng cổ Đông Hòa Hiệp rực rỡ “Sắc màu di sản”

Với chủ đề “Sắc màu di sản”, Lễ hội Văn hóa - Du lịch Làng cổ Đông Hòa Hiệp lần thứ VII năm 2026 diễn ra từ ngày 19 đến 22/11 tại xã Cái Bè, tỉnh Đồng Tháp. Lễ hội có nhiều hoạt động tái hiện không gian văn hóa sông nước, giới thiệu kiến trúc nhà cổ, làng nghề truyền thống, nghệ thuật và ẩm thực, góp phần tôn vinh giá trị di sản, quảng bá hình ảnh đất và người Đông Hòa Hiệp đến du khách.