Gã Don Quixote của ngành công viên giải trí

Làm sao mà một nhóm người Mỹ có đủ khả năng thiết kế một công viên chủ đề dựa trên huyền thoại thần Kim Quy – vốn là ký ức riêng tư của người Việt?

Năm 2008, các nhà đầu tư Singapore công bố kế hoạch xây dựng công viên chủ đề Universal Studios. Trong đó, một hạng mục được đón chờ bậc nhất, là khu tàu lượn kinh dị chủ đề Xác ướp Ai Cập (The Mummy). Khu này được nhận định là chắc thắng: mức đầu tư đến 20 triệu USD.

Ba năm ròng rã thiết kế. Năm 2010, khu tàu lượn Xác ướp được khánh thành. Bill Coan, CEO ITEC Entertainment, nhà thầu đã thiết kế khu vui chơi này hoan hỉ chờ thắng lợi.

Khu tàu lượn chủ đề Xác ướp Ai Cập tại Universal Singapore trở thành bài học lớn với Bill Coan. Ảnh: Klook.
Khu tàu lượn chủ đề Xác ướp Ai Cập tại Universal Singapore trở thành bài học lớn với Bill Coan. Ảnh: Klook.

Thực tế ngược lại. Ông nhận ra trước công trình Xác ướp tâm đắc của mình, có khoảng hơn mười người xếp hàng.

“Đó là lúc tôi nhận ra rằng nền văn hóa Đông Nam Á có xu hướng tránh những thứ liên quan đến người chết sống lại”, Bill Coan nhớ lại. “Hàng triệu USD và ba năm trời và chỉ có một tá người đứng đó mua vé”.

Đó là câu chuyện mà Bill Coan sẽ kể cho bạn nếu hỏi ông về kỷ niệm đáng nhớ nhất của nghề thiết kế công viên chủ đề. Bill là một học trò của Disney, nhưng sinh ra để xông vào những phần của thế giới chưa được thương hiệu này khám phá.

Một trong những mảnh đất đó, là Việt Nam. Tại đây, một đất nước mới làm quen với khái niệm “công viên giải trí” được hơn một thập niên, ITEC được Sun Group lựa chọn để thiết kế những công viên chủ đề đầy thách thức. Một công viên với chủ đề An Dương Vương gặp Rùa Vàng thì sao?

Từ học trò của Disney đến người xông vào bụi rậm

Bill Coan làm cho Disney 14 năm. Đầu thập kỷ 90, ông đến ITEC Entertaiment, một công ty quy tụ nhiều người Disney nhưng muốn tạo ra điều riêng. Ban đầu, khách hàng duy nhất của Bill chính là Disney, sau đó đến Universal Studios. Về sau, các khách hàng thương mại bắt đầu tìm đến ITEC. Công ty nhận được nhiều hợp đồng từ Nhật Bản, đất nước có ngành kinh doanh giải trí theo chủ đề đang bén lửa.

Khi có một số thành tựu, Bill vẫn không quên điểm xuất phát ban đầu. Ông nói thẳng với báo chí: “Khách hàng đến với ITEC vì một danh mục mà chúng tôi đã xây dựng cho Disney”. Nhưng nếu chỉ dừng lại như thế, ITEC cũng chỉ là một kẻ ăn theo.

Thành công với Disney song ITEC luôn kiếm tìm thử thách mới.
Thành công với Disney song ITEC luôn kiếm tìm thử thách mới.

Bill Coan bắt đầu đi vào những thị trường khó tính hơn. Không giữ mình trong ngưỡng an toàn với công viên chỉ toàn những nhân vật kiểu chuột Mickey hay Stars War, họ muốn chọc thử vào những “ổ kiến lửa”.

Năm 2000, Rosenthal Marvin - một người Do Thái đã cải đạo sang Cơ Đốc, muốn tạo ra một trải nghiệm về tôn giáo trên khu bất động sản mà ông sở hữu ở Orlando - Holy Land Experience. Ý tưởng này bị nghi ngờ và chỉ trích về động cơ khi nhiều người buộc tội Rosenthal muốn lôi kéo người Do Thái cải đạo. Phản đối không chỉ nhằm vào Rosenthal mà bất cứ ai liên quan đến dự án đều hứng chung sự phẫn nộ.

Nhưng đoán xem, ITEC nhận thầu. Sau 1 năm, tiêu tốn 16 triệu USD, mô hình thành phố cổ Jerusalem được hoàn thiện, trở thành công viên có chủ đề tôn giáo đầu tiên trên thế giới. Sự phản đối tiếp tục diễn ra.

Rosenthal thừa nhận hầu hết vài ngàn khách mỗi ngày là những người Kito hữu lớn tuổi. Chỉ một số ít người Do Thái đi đến con đường mô phỏng Via Dolorosa để vào ngôi mộ chúa Jesus.

Một lần nữa, ITEC nhận được bài học.

Nhưng 17 năm sau, đất nước của người Do Thái, Israel muốn sở hữu một công viên tôn giáo. ITEC với kinh nghiệm trước đó, đã được mời. Tất nhiên, công viên đặt tại Dimona, dự kiến hoàn thành vào năm 2023, chi phí đầu tư 400 triệu USD sẽ dựa trên các giá trị của người Do Thái.

Thách thức ở châu Á

Châu Á là một “miền Tây hoang dã” trong mắt Bill Coan, một cách nói về mảnh đất chưa được khai phá nhưng có rất nhiều vàng.

Các khách hàng châu Á thường đến ITEC với một yêu cầu theo kiểu: Chúng tôi cần thứ gì độc đáo, còn độc đáo như thế nào là việc của bạn, miễn là hợp lý. Hàng tỷ USD được rót vào dựa trên những phân tích khả thi ít ỏi. Các huyền tích không có khuôn mẫu. Nhưng khi ITEC ra mắt văn phòng Thượng Hải vào tháng 11/2018, công ty đã có hơn 30 dự án đang hoạt động tại Trung Quốc. Mất một thập niên để ITEC học hỏi về việc xây dựng công viên chủ đề ở châu Á, kể từ bài học Xác ướp. Giờ họ là một đơn vị thấu hiểu thị trường này.

Châu Á trở thành thách thức mới với Bill và các cộng sự. Ảnh: Authority Magazine.

Châu Á trở thành thách thức mới với Bill và các cộng sự. Ảnh: Authority Magazine.

ITEC cũng hướng tầm mắt đến những quốc gia như Việt Nam với mức tăng trưởng kinh tế hàng năm trên 6% và có 16,3% dân số thuộc tầng lớp trung lưu.

Trên đỉnh Bà Nà, Sun Group suốt 10 năm qua đã xây dựng lên một trong những công viên giải trí hút khách nhất Việt Nam. Rất nhiều công trình mang tính biểu tượng đã được tạo ra tại Sun World Ba Na Hills: những kỷ lục thế giới về cáp treo, làng Pháp và cây Cầu Vàng nổi danh thế giới.

Thách thức mới dành cho ITEC: đặt thêm kim cương lên một vương miện đã lấp lánh rất nhiều đá quý. Sun Group mời công ty này thiết kế và xây dựng một dự án mới gọi là “Lâu đài Bà Nà” – mà theo các báo cáo gần nhất, có tổng mức đầu tư lên đến hàng trăm tỷ đồng. Trong lâu đài này sẽ là một cuộc phiêu lưu kỳ thú mà ITEC dùng tất cả kinh nghiệm 40 năm của họ tạo ra.

Và tại ngoại thành Hà Nội, dự án công viên Kim Quy – với cảm hứng từ chính các huyền thoại cổ của Việt Nam – được kỳ vọng sẽ trở thành một công viên giải trí tầm thế giới. Tổng mức đầu tư lên tới 4.600 tỷ. Ngay từ cái tên, Kim Quy đã gợi ra thách thức cao độ: những truyền thuyết như Thục Phán xây thành Cổ Loa vốn đã tồn tại trong lớp lớp người Việt, nhưng đều là những tưởng tượng riêng. Đó không phải là Star Wars, không phải là vũ trụ điện ảnh Marvel. Làm thế nào để tạo ra một mẫu số chung cho những ký ức riêng tư?

Đó là đề bài dành cho ITEC, và đáp án sẽ là những trải nghiệm Mỹ thấm đẫm màu sắc Việt, ngay trên đất Việt trong tương lai không xa.

PV

Các tin khác

Nhân rộng giáo dục nghệ thuật trong trường học qua sân khấu học đường

Nhân rộng giáo dục nghệ thuật trong trường học qua sân khấu học đường

Chỉ sau một học kỳ hè, hàng loạt các câu chuyện, nhân vật chỉ hiện diện trên trang sách được hàng trăm học sinh của các trường trên địa bàn thành phố Hà Nội chuyển tải sinh động trên sân khấu. Trên 600 giáo viên, học sinh được học, trải nghiệm, thực hành, biểu diễn, thay vì chỉ tiếp cận nghệ thuật ở góc độ thưởng thức, đồng thời khơi dậy tình yêu nghệ thuật trong học đường.

Nhận diện giá trị nổi bật của Cổ Loa để đề cử Di sản thế giới

Nhận diện giá trị nổi bật của Cổ Loa để đề cử Di sản thế giới

Với những giá trị nổi bật về lịch sử, văn hoá, khảo cổ, quân sự, Khu di tích Cổ Loa từng được khuyến nghị xây dựng hồ sơ đề nghị UNESCO công nhận Di sản thế giới trước cả Trung tâm Hoàng thành Thăng Long. Đây là chia sẻ của nhiều nhà khoa học tại Hội thảo khoa học “Nhận diện giá trị nổi bật toàn cầu của Khu di tích Cổ Loa”.

Khởi động xét chọn Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh 2026

Khởi động xét chọn Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh 2026

Ban Tổ chức triển khai Cuộc vận động “Xây dựng văn hóa doanh nghiệp Việt Nam”, Hiệp hội Phát triển Văn hóa Doanh nghiệp Việt Nam (VNABC) phối hợp Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, Bộ Công Thương chính thức khởi động Chương trình xét chọn “Doanh nghiệp đạt chuẩn Văn hóa kinh doanh Việt Nam” năm 2026 trên phạm vi cả nước.

Tôn vinh những đóng góp to lớn của Danh nhân văn hoá Lê Quý Đôn

Tôn vinh những đóng góp to lớn của Danh nhân văn hoá Lê Quý Đôn

Lễ kỷ niệm 300 năm Ngày sinh Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, đón nhận Nghị quyết của UNESCO và chương trình nghệ thuật đặc biệt "Rạng rỡ văn hiến Việt Nam" sẽ diễn ra vào tối 31/7 tại Khu lưu niệm Danh nhân văn hóa Lê Quý Đôn, xã Lê Quý Đôn, tỉnh Hưng Yên, truyền hình trực tiếp trên kênh VTV1.

Kiệt tác La Traviata chuẩn phong cách Ý trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm

Kiệt tác La Traviata chuẩn phong cách Ý trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm

Tối 30/7, trên 100 nghệ sĩ của Nhà hát Opera Giuseppe Verdi Trieste (Ý) đã có đêm biểu diễn thành công rực rỡ trên sân khấu Nhà hát Hồ Gươm khi mang đến cho khán giả Việt Nam kiệt tác opera của nhà soạn nhạc Giuseppe Verdi với hơn 170 năm lịch sử - La Traviata với phiên bản chuẩn phong cách Ý.

Nghệ sĩ nhà hát hơn 200 tuổi của Ý gửi trọn tình yêu opera đến khán giả Việt

Nghệ sĩ nhà hát hơn 200 tuổi của Ý gửi trọn tình yêu opera đến khán giả Việt

Tối 30/7, các nghệ sĩ của Nhà hát Giuseppe Verdi di Trieste – biểu tượng nghệ thuật của nước Ý sẽ có buổi trình diễn La Traviata đầu tiên tại Nhà hát Hồ Gươm. Cùng với kiệt tác này, các nghệ sĩ còn mang theo niềm tự hào về nghệ thuật opera Ý, sự trân trọng dành cho khán giả Việt Nam và kỳ vọng mở ra những nhịp cầu hợp tác văn hóa bền chặt giữa hai quốc gia.

Cuộc thi ảnh online “Khoảnh khắc đẹp Hội thao Công an nhân dân năm 2026”

Cuộc thi ảnh online “Khoảnh khắc đẹp Hội thao Công an nhân dân năm 2026”

Nhằm lan tỏa hình ảnh đẹp của người chiến sĩ Công an nhân dân và ghi lại những khoảnh khắc ấn tượng tại Vòng chung kết Hội thao Quân sự, Võ thuật và Thể thao Công an nhân dân năm 2026 diễn ra tại TP Đà Nẵng, Công an TP Đà Nẵng chính thức phát động cuộc thi ảnh online “Khoảnh khắc đẹp Hội thao Công an nhân dân năm 2026”, dành cho cán bộ, chiến sĩ, các nhiếp ảnh gia và đông đảo người dân, yêu nhiếp ảnh trên cả nước.

Người có công, người cao tuổi, học sinh, sinh viên được giảm 50% giá vé show “Đất Nước Thiên Hùng Ca”

Người có công, người cao tuổi, học sinh, sinh viên được giảm 50% giá vé show “Đất Nước Thiên Hùng Ca”

Nhằm tri ân người có công với đất nước, động viên người cao tuổi và lan tỏa lòng tự hào dân tộc tới học sinh, sinh viên, Tập đoàn Vingroup đã triển khai tặng 50% giá vé chương trình nghệ thuật “Đất Nước Thiên Hùng Ca” cho các khán giả trên từ ngày 10/7/2026 đến ngày 31/8/2026.