Chiều 19/7, tại trụ sở Công an tỉnh Lào Cai, Bộ Công an tổ chức hội ý nghiệp vụ trực tuyến triển khai cao điểm chủ động phòng thủ dân sự (PTDS), khắc phục hậu quả mưa lũ, ngập úng và sạt lở tại các địa bàn nguy hiểm, bị thiệt hại ở khu vực Tây Bắc Bộ.
Thiếu tướng Nguyễn Hồng Nguyên, Phó Trưởng ban Thường trực Ban Chỉ huy PTDS Bộ Công an, Phó Chánh Văn phòng Bộ Công an chủ trì hội nghị.
Hội nghị được tổ chức trực tiếp tại Ban Chỉ huy tiền phương PTDS Bộ Công an đặt tại Công an tỉnh Lào Cai, kết nối trực tuyến tới Ban Chỉ huy PTDS Công an các địa phương.
Sẵn sàng lực lượng hỗ trợ các địa bàn trọng điểm
Phát biểu tại hội nghị, Thiếu tướng Nguyễn Hồng Nguyên cho biết, lực lượng Công an đã tổ chức ứng trực tại các địa bàn có nguy cơ cao. Các đơn vị Cảnh sát cơ động tại Lào Cai, Điện Biên, Sơn La và khu vực Tây Bắc đang duy trì trạng thái sẵn sàng cơ động khi có yêu cầu.
Hai tiểu đoàn Cảnh sát cơ động đóng quân tại khu vực Hòa Bình, Lương Sơn cũng sẵn sàng tăng cường cho Sơn La. Tại khu vực Đông Bắc Bộ, lực lượng Cảnh sát cơ động được bố trí để hỗ trợ Quảng Ninh, Bắc Ninh, Lạng Sơn và các địa phương lân cận trong trường hợp cần thiết.
Bên cạnh lực lượng chi viện của Bộ, Công an các địa phương phải phát huy cao nhất phương châm “bốn tại chỗ”, chủ động xử lý tình huống ngay từ cơ sở.
Thời gian qua, Bộ Công an đã tổ chức 4 khóa huấn luyện về PTDS cho gần 1.000 cán bộ lãnh đạo, chỉ huy và lực lượng trực tiếp làm nhiệm vụ tại cơ sở, gồm Công an cấp xã, lực lượng phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Cảnh sát giao thông, Cảnh sát hình sự và các đơn vị vũ trang tập trung.
Nội dung huấn luyện tập trung vào việc xây dựng phương án, tổ chức lực lượng, sơ tán người dân, đánh giá nguy cơ và xử lý các tình huống thiên tai, sự cố ngay tại địa bàn.
Qua thực tế ứng phó mưa lũ tại xã Mường Than, Mường Kim (Lai Châu), xã Mù Cang Chải, Lao Chải (Lào Cai) và một số địa phương khác, lực lượng Công an cơ sở đã vận dụng khá thành thạo những nội dung được huấn luyện.
Đặc biệt, tại xã Mường Than, lực lượng Công an và cứu nạn, cứu hộ đã tổ chức căng dây vượt dòng nước xiết, tiếp cận, di chuyển người dân khỏi khu vực nguy hiểm một cách bài bản, bảo đảm an toàn. Hình ảnh cán bộ, chiến sĩ Công an không quản hiểm nguy, có mặt tại những nơi xung yếu đã tạo được sự lan tỏa tích cực trong xã hội.
Lãnh đạo Bộ Công an biểu dương tinh thần trách nhiệm, sự chủ động của cán bộ, chiến sĩ, nhất là lực lượng PTDS và Công an cấp xã trong các ngày từ 16 đến 18/7; đồng thời yêu cầu tiếp tục phát huy tinh thần “Kỷ luật nhất - Trung thành nhất - Gần dân nhất” trong thực hiện nhiệm vụ bảo vệ tính mạng, tài sản của nhân dân.
Bảo đảm an toàn tuyệt đối cho lực lượng làm nhiệm vụ
Về nhiệm vụ thời gian tới, Thiếu tướng Nguyễn Hồng Nguyên yêu cầu, Công an các đơn vị, địa phương thực hiện nghiêm công điện của Thủ tướng Chính phủ, mệnh lệnh của Bộ trưởng Bộ Công an và các chỉ đạo về phòng, chống thiên tai, PTDS năm 2026.
Công an các địa phương phải khẩn trương tổ chức điều tra cơ bản, xây dựng và hoàn thiện cơ sở dữ liệu PTDS từ cấp xã đến cấp tỉnh. Dữ liệu phải phản ánh đầy đủ đặc điểm dân cư, địa hình, khu vực có nguy cơ lũ ống, lũ quét, sạt lở, hệ thống giao thông, cơ sở hạ tầng, lực lượng và phương tiện có thể huy động.
Đây là căn cứ để xây dựng, tổ chức và vận hành hiệu quả các phương án PTDS, bảo đảm xử lý nhanh, chính xác khi xảy ra tình huống.
Thiếu tướng Nguyễn Hồng Nguyên đặc biệt lưu ý việc bảo đảm an toàn cho cán bộ, chiến sĩ đang làm nhiệm vụ tìm kiếm người mất tích, hỗ trợ nhân dân, khôi phục cơ sở hạ tầng và khảo sát những khu vực có nguy cơ sạt trượt.
Hiện nay, nhiều cán bộ Công an xã, Cảnh sát cơ động, Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Cảnh sát giao thông vẫn phải trực tiếp kiểm tra từng sườn núi, khu vực ven đồi, vết nứt và điểm có dấu hiệu đứt gãy địa chất.
Người chỉ huy phải nắm chắc vị trí, hành trình của từng tổ công tác, duy trì thông tin liên lạc thường xuyên, không để cán bộ, chiến sĩ gặp nguy hiểm trong quá trình thực hiện nhiệm vụ.
Không để bất cứ đồng chí nào đi làm nhiệm vụ mà không trở về
Đối với hoạt động tìm kiếm người mất tích, chỉ huy tiền phương phải đánh giá kỹ điều kiện thời tiết, địa hình và mức độ an toàn. Khi trời còn mưa lớn, nguy cơ sạt lở cao, đặc biệt vào ban đêm, nếu không bảo đảm an toàn thì phải tạm dừng, không vì nóng vội mà đặt cán bộ, chiến sĩ vào tình huống nguy hiểm.
Bộ Công an sẽ tổng hợp nhu cầu của các địa phương để nghiên cứu trang bị thêm phương tiện trinh sát, cứu hộ, trong đó có thiết bị bay không người lái phục vụ khảo sát địa hình, phát hiện các khu vực đứt gãy, sạt trượt; vận chuyển lương thực, nhu yếu phẩm vào những nơi bị chia cắt.
Không an toàn, dứt khoát phải di dời
Thiếu tướng Nguyễn Hồng Nguyên yêu cầu,Công an các địa phương rà soát toàn bộ trụ sở Công an, nhất là trụ sở Công an cấp xã nằm gần sườn núi, ta luy dương hoặc khu vực đã xuất hiện vết nứt, sạt trượt.
Những trụ sở chưa được đánh giá đầy đủ về mức độ an toàn phải tạm thời di dời lực lượng, phương tiện và bố trí địa điểm làm việc thay thế. Chỉ khi có kết quả khảo sát, xác định chắc chắn an toàn mới được quay trở lại hoạt động.
Việc rà soát phải được thực hiện đối với cả trung tâm chỉ huy, cơ sở giam giữ và các công trình của lực lượng Công an, tuyệt đối không để xảy ra thiệt hại về người do chủ quan, chậm kiểm tra hoặc tiếp tục sử dụng công trình không bảo đảm an toàn.
Đối với các khu dân cư có nguy cơ đứt gãy địa chất, sạt lở, vùi lấp, Công an địa phương phải phối hợp chính quyền kiên quyết tổ chức di dời người dân.
“Không bảo đảm an toàn thì dứt khoát phải di dời. Đối với những trường hợp chây ì, không chấp hành, phải áp dụng biện pháp cần thiết theo quy định, bởi tính mạng và sự an toàn của người dân phải được đặt lên trên hết, trước hết”, Thiếu tướng Nguyễn Hồng Nguyên nêu rõ.
Lãnh đạo Công an tỉnh, trưởng Công an cấp xã và người đứng đầu cơ quan PTDS tại cơ sở phải trực tiếp nắm địa bàn, quản lý dân cư, duy trì cảnh báo và sẵn sàng kích hoạt phương án sơ tán, nhất là vào ban đêm.
Mưa lớn kéo dài đã khiến đất đá tại nhiều khu vực đồi núi ngấm no nước, làm suy giảm kết cấu địa chất. Nguy cơ sạt trượt có thể tiếp tục xảy ra ngay cả khi mưa đã giảm, vì vậy việc kiểm tra, cảnh giới và di dời người dân phải được tiến hành từ sớm, từ xa.
Khẩn trương chuẩn bị phương án tái thiết
Đối với công tác khắc phục hậu quả, Công an các địa phương bị ảnh hưởng được yêu cầu tiếp tục rà soát thiệt hại về nhà ở, cầu, đường, công trình dân sinh và cơ sở hạ tầng thiết yếu.
Những nơi cần làm cầu tạm, đường tạm, điểm trú ẩn cho người dân phải sớm tổng hợp, báo cáo cơ quan thường trực PTDS Bộ Công an.
Trên cơ sở đề xuất của các địa phương, Bộ Công an sẽ xem xét hỗ trợ kinh phí, nhiên liệu, trang thiết bị, vật tư; đồng thời điều động các lực lượng Cảnh sát phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ, Cảnh sát giao thông, Cảnh sát cơ động tăng cường xuống các địa bàn, phối hợp lực lượng tại chỗ hỗ trợ nhân dân khắc phục hậu quả.
Thiếu tướng Nguyễn Hồng Nguyên nhấn mạnh, lực lượng Công an nhân dân phải tổ chức phòng, chống thiên tai hiệu quả, đồng thời bảo đảm tuyệt đối an toàn về người và tài sản, thực sự trở thành điểm tựa cho nhân dân và toàn xã hội trong những thời điểm khó khăn.
