ASEAN-Ấn Độ tăng tốc để hoàn tất nâng cấp Hiệp định Thương mại hàng hóa

Hiệp định Thương mại Hàng hóa ASEAN (ATIGA), có hiệu lực từ năm 2010, là nền tảng cốt lõi của Cộng đồng Kinh tế ASEAN. Sau hơn một thập kỷ, bối cảnh mới của chuỗi cung ứng toàn cầu, thương mại số và tiêu chuẩn quốc tế đã khiến việc nâng cấp ATIGA trở thành ưu tiên cấp thiết. Ban Thư ký ASEAN và các nước thành viên đã xác định rõ mục tiêu hoàn tất đàm phán trong năm 2025, coi đây là bước then chốt để khối duy trì vai trò trung tâm trong liên kết khu vực.

Tại Phiên họp gần đây lần thứ 10 Ủy ban hỗn hợp ASEAN – Ấn Độ về AITIGA (JC-10, New Delhi, 10–14/8/2025), các bên đã đạt tiến bộ đáng kể: thống nhất khoảng một phần ba nội dung đàm phán, rút ngắn khác biệt trong các lĩnh vực kỹ thuật quan trọng như quy tắc xuất xứ, tiêu chuẩn – đánh giá sự phù hợp, và thuận lợi hóa thương mại. Dù vậy, một số vấn đề còn tồn tại, đặc biệt là các đề xuất từ phía Ấn Độ về cơ chế chứng nhận xuất xứ điện tử (C/O ESS), ngưỡng De Minimis, hay điều khoản phòng vệ thương mại. Đây đều là nội dung có ảnh hưởng trực tiếp đến chi phí và tính khả thi trong thực thi hiệp định, đòi hỏi sự nhượng bộ ở cấp chính trị.

ASEAN-Ấn Độ tăng tốc để hoàn tất nâng cấp Hiệp định Thương mại hàng hóa -0
Hội nghị Bộ trưởng kinh tế ASEAN lần thứ 56, tháng 9/2024 (ảnh tư liệu).

Điểm mấu chốt hiện nay không chỉ là nội dung mà còn là áp lực thời gian. Việc chậm trễ sẽ khiến doanh nghiệp ASEAN thiếu định hướng cho hoạt động sản xuất - xuất khẩu, đồng thời làm suy giảm uy tín của khối trong mắt đối tác. Trong khi đó, các hiệp định thương mại khác ở châu Á - Thái Bình Dương đang tiến triển nhanh, khiến ASEAN buộc phải chứng minh năng lực thích ứng.

ASEAN-Ấn Độ tăng tốc để hoàn tất nâng cấp Hiệp định Thương mại hàng hóa -0
Hội nghị Bộ trưởng kinh tế ASEAN lần thứ 56, tháng 9/2024 (ảnh tư liệu).

Trong bối cảnh đó, Hội nghị Bộ trưởng Kinh tế ASEAN lần thứ 57 (AEM 57) và các Hội nghị liên quan sẽ diễn ra từ ngày 23 đến 26 tháng 9 năm 2025 tại Kuala Lumpur, Malaysia được kỳ vọng là “cú hích” chính trị để thúc đẩy kết thúc sớm ATIGA. Đây là diễn đàn cấp cao đủ trọng lượng để tháo gỡ điểm nghẽn, đưa ra chỉ đạo cụ thể cho các nhóm công tác và tái khẳng định cam kết hoàn tất trong năm nay.

Theo các chuyên gia, ASEAN có thể tận dụng ba hướng đi: tăng tần suất họp kỹ thuật nhằm xử lý nhanh các vấn đề còn tranh cãi; áp dụng mô hình linh hoạt với lộ trình khác nhau cho từng nước; và đưa doanh nghiệp tham gia sâu hơn để đảm bảo tính khả thi khi thực thi.

ASEAN-Ấn Độ tăng tốc để hoàn tất nâng cấp Hiệp định Thương mại hàng hóa -0
Hội nghị Bộ trưởng kinh tế ASEAN lần thứ 56, tháng 9/2024 (ảnh tư liệu).

Hoàn tất ATIGA trong năm 2025 sẽ khẳng định năng lực hành động của ASEAN, củng cố quan hệ với Ấn Độ và nâng cao sức hút đầu tư của khối trước những thách thức toàn cầu. Ngược lại, trì hoãn có thể làm suy giảm niềm tin vào vai trò trung tâm của ASEAN, có thể ảnh hưởng tới niềm tin của thị trường và cơ hội hội nhập sâu hơn với các đối tác ngoài khu vực. Kết thúc sớm ATIGA vì thế không chỉ là cam kết chính trị, mà còn là phép thử chiến lược cho vai trò trung tâm của ASEAN trong cấu trúc kinh tế khu vực.

Mai Hương

Các tin khác

Phát triển điện khí LNG, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Phát triển điện khí LNG, góp phần bảo đảm an ninh năng lượng quốc gia

Trong bối cảnh Việt Nam đặt mục tiêu tăng trưởng kinh tế hai con số, nhu cầu điện tiếp tục gia tăng mạnh, đặt ra yêu cầu cấp thiết về bảo đảm nguồn cung ổn định. Hội thảo tại Đà Nẵng ngày 14/8 đã tập trung nhận diện những điểm nghẽn, đề xuất giải pháp phát triển điện khí LNG đồng bộ, biến “công suất trên bản quy hoạch” thành năng lực bảo đảm an ninh năng lượng thực tế.

Thúc đẩy ứng dụng AI trong lĩnh vực mật mã và an toàn thông tin

Thúc đẩy ứng dụng AI trong lĩnh vực mật mã và an toàn thông tin

Với quy mô tổ chức, chất lượng chương trình khoa học và sự tham gia của đông đảo các nhà quản lý, nhà khoa học, chuyên gia và doanh nghiệp, AI4CRIS đã khẳng định vai trò là diễn đàn khoa học quốc gia về AI trong lĩnh vực mật mã và an toàn thông tin. 

AI mở ra cơ hội mới, nhưng không thể thay thế bản lĩnh người làm báo

AI mở ra cơ hội mới, nhưng không thể thay thế bản lĩnh người làm báo

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo (AI) đang mở ra những cơ hội chưa từng có để báo chí đổi mới cách sản xuất, phân phối nội dung và tiếp cận công chúng, song trong kỷ nguyên AI, những giá trị cốt lõi của báo chí là sự thật, trách nhiệm, bản lĩnh chính trị và tính nhân văn vẫn là nền tảng không thể thay thế.

Tuyên bố chung Việt Nam-New Zealand

Tuyên bố chung Việt Nam-New Zealand

Nhân dịp Tổng Bí thư, Chủ tịch nước Tô Lâm thăm cấp Nhà nước tới New Zealand từ ngày 12 đến ngày 13/8/2026, hai bên đã ra tuyên bố chung.

Khuyến khích dùng chung cơ sở hạ tầng viễn thông

Khuyến khích dùng chung cơ sở hạ tầng viễn thông

Các đại biểu tập trung đóng góp nhiều ý kiến quan trọng nhằm hoàn thiện cơ sở pháp lý, đẩy mạnh cải cách thủ tục hành chính, phân cấp quản lý và khuyến khích sử dụng chung cơ sở hạ tầng viễn thông.

Thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước

Thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước

Tiếp tục kỳ họp không thường lệ lần thứ nhất, chiều ngày 10/8 vừa qua, Quốc hội làm việc tại hội trường thảo luận về dự án Luật sửa đổi, bổ sung một số điều của Luật Trách nhiệm bồi thường của Nhà nước (TNBTCNN). Phó Chủ tịch Quốc hội Nguyễn Khắc Định điều hành phiên thảo luận.