Ngày 10/3, xét xử vụ lừa đảo trên 1.300 người tham gia chương trình giáo dục trực tuyến

Tòa án nhân dân thành phố Hà Nội vừa ra quyết định ngày 10/3 tới sẽ mở phiên tòa xét xử vụ án lừa đảo kinh doanh dịch vụ giáo dục trực tuyến, chiếm đoạt tiền của hơn 1.300 bị hại.

04/03/2025 08:04

Giáo dục trực tuyến còn nhiều lỗ hổng

Trong vụ án này, 2 vợ chồng bị cáo: Hà Thị Hoa (sinh năm 1993, trú tại phường Phú Lãm, quận Hà Đông, Hà Nội) và Trần Quang Vinh (SN 1990, chồng bị cáo Hà Thị Hoa) bị Viện Kiểm sát nhân dân thành phố Hà Nội truy tố về tội “Lừa đảo chiếm đoạt tài sản” theo quy định tại Điều 174, khoản 4, điểm a - Bộ luật Hình sự.

Cùng ra hầu tòa còn có bị cáo An Bảo Trung (SN 1994, trú tại phường Hòa Hiếu, thị xã Thái Hòa, tỉnh Nghệ An) bị truy tố về tội “Sử dụng mạng máy tính, mạng viễn thông, phương tiện điện tử thực hiện hành vi chiếm đoạt tài sản” theo quy định tại Điều 290, khoản 3, điểm a - Bộ luật Hình sự.

Theo cáo trạng, Công ty cổ phần Giáo dục Topica English (viết tắt là Công ty Topica) kinh doanh dịch vụ giáo dục trực tuyến trên website www.edumall.vn thông qua việc bán video clip các khóa học về các môn tiếng Anh, hội họa, kỹ năng sống… được giảng viên ghi hình rồi chuyển nhượng quyền phân phối cho công ty đối tác và hưởng 18% từ lợi nhuận bán video trên website.

Tháng 8/2018, Công ty Only ký hợp đồng dịch vụ với Công ty Topica. Theo đó, Công ty Only được liên hệ với khách hàng có nhu cầu mua sản phẩm khóa học online Edumall của Công ty Topica để tư vấn bán khóa học. Thời điểm đó, bị cáo Hà Thị Hoa là nhân viên chăm sóc khách hàng của Công ty Only nên có thể truy cập vào tài khoản của giám đốc để lấy thông tin khách hàng có nhu cầu mua khóa học.

Theo cáo buộc, lợi dụng sơ hở trong quản trị bán hàng của Công ty Topica, Hoa cùng chồng là Trần Quang Vinh và An Bảo Trung làm giả các khóa học Edumall hoặc lấy mã kích hoạt khóa học này của Công ty Topica để bán cho khách hàng nhằm chiếm đoạt tiền của khách hàng và của Công ty Topica. Trong đó, Hoa cùng chồng là Trần Quang Vinh lấy mẫu phong bì cùng mã kích hoạt khóa học của Công ty Topica và thuê người làm giả các phong bì và tờ giấy có ghi mã kích hoạt. Sau đó, Hoa đã chuyển số phong bì chứa mã kích hoạt giả cho khách hàng thông qua Bưu cục Viettel Post tại số 11 Nguyễn Xiển, Hà Nội hoặc thuê anh Lê Huy Thái chuyển phong bì chứa mã khóa học giả.

Cáo trạng xác định, từ 2 - 29/3/2019, Bưu cục Viettel Post Nguyễn Xiển đã giao thành công 3.625 đơn hàng cho 3.625 khách hàng theo danh sách khách hàng mà Hoa cung cấp và thu của khách hơn 1,5 tỷ đồng. Sau khi khách hàng nhận được mã kích hoạt giả, không sử dụng được nên đã liên hệ với Công ty Topica khiếu nại.

Để không ảnh hưởng đến quyền lợi của khách hàng, công ty đã cung cấp mã khóa học thật cho 2.114 khách hàng với tổng số tiền hơn 891 triệu đồng. Quá trình điều tra, Hoa đã tự nguyện giao nộp 1 tỷ đồng cho Cơ quan điều tra để khắc phục hậu quả.

Theo cáo trạng, An Bảo Trung là nhân viên chăm sóc khách hàng của Công ty Topica, đã truy cập vào tài khoản quản trị của công ty lấy thông tin các mã kích hoạt khóa học Edumall để bán cho khách hàng. Từ ngày 10/9/2018 - 16/5/2019, Trung đã bán mã khóa học của Công ty Topica cho 624 khách hàng, chiếm đoạt của hơn 298 triệu đồng. Sau khi bị phát hiện, Trung đã giao nộp tại Cơ quan điều tra hơn 297 triệu đồng để khắc phục hậu quả vụ án, trả lại cho Công ty Topica.

Ngoài 2 vụ án trên, Công ty Topica còn đề nghị Cơ quan điều tra làm rõ hành vi của các đối tượng có hành vi bán, phân phối đến khách hàng bản sao tác phẩm, bản sao ghi âm, bản sao ghi hình các khóa học của Công ty Topica với giá rẻ, không được phép của Công ty Topica. Kết quả điều tra xác định, từ tháng 10/2018 - 6/2019, các đối tượng đã bán được 1.688 gói khóa học cho các khách hàng, thu được tổng số tiền hơn 782 triệu đồng.

Hành vi của các đối tượng có dấu hiệu phạm vào tội "Xâm phạm quyền tác giả, quyền liên quan". Cơ quan điều tra đã tách tài liệu liên quan đến những đối tượng này để tiếp tục điều tra, xác minh làm rõ, xử lý sau.

Đối với 3.625 khách hàng đã nhận được các phong bì chứa mã khóa học giả của Hà Thị Hoa và Trần Quang Vinh (tài liệu do Bưu cục Viettel Post cung cấp), Cơ quan điều tra đã xác định được thông tin của 2.290 khách hàng và ghi lời khai đối với 1.395 khách hàng. Trong đó, có 36 khách hàng yêu cầu Hoa và Vinh phải đền bù số tiền mà các khách hàng đã dùng để mua khóa học với tổng số tiền hơn 15 triệu đồng. Còn 1.359 khách hàng khác do đã nhận được mã khách hàng do Công ty Topica cung cấp và số tiền mua khóa học nhỏ nên không yêu cầu, đề nghị bồi thường dân sự.

Quá trình điều tra, Cơ quan điều tra chưa ghi được lời khai của 895 khách hàng để làm rõ bồi thường dân sự và chưa xác định được thông tin của 1.335 khách hàng (do chưa nhận được kết quả trả lời Ủy thác xác minh hoặc do khách hàng đã chuyển địa chỉ nơi ở, số điện thoại...). Do đó, Cơ quan điều tra quyết định tách tài liệu đối với các khách hàng này và lưu giữ thông tin các khách hàng trong hồ sơ vụ án.