Đổi thay trên vùng đất “nóng”

Từng bước đổi mới xã vùng cao

Cách trung tâm huyện Vân Hồ hơn 35km về phía Đông Nam, nếu như vài năm trước con đường vào Tân Xuân chỉ là những cung đường đất với sỏi đá gập ghềnh, thì hôm nay cung đường ấy đã được thay bằng đường nhựa dễ đi hơn nhiều.

Từ trên cao nhìn xuống, những nếp nhà san sát nhau của bản người Mông cùng với màn sương còn đọng lại sau đêm khuya tạo nên “bức tranh của bình yên”. Với 1.122 hộ dân, gần 5.200 nhân khẩu chủ yếu là người Mông, người Thái,… quần cư bao đời nay trên mảnh đất cha ông để lại; với đường biên giáp huyện Sốp Pâu, tỉnh Hủa Phăn, Lào 2,5km, đây là một trong những điều kiện để các loại tội phạm, đặc biệt là tội phạm ma túy hoạt động qua biên giới.

Xã Tân Xuân là địa bàn có điều kiện kinh tế khó khăn của huyện Vân Hồ, đời sống bà con nhiều vất vả, bấp bênh bởi cả năm mưu sinh chỉ trông vào làm nương, làm rẫy, trông chờ vào cây ngô, cây sắn và chăn nuôi gia súc, gia cầm quy mô nhỏ. Nhiều năm về trước, Tân Xuân là một trong những địa bàn phức tạp về an ninh trật tự, có thời điểm ghi nhận hàng trăm người nghiện hoặc nghi nghiện ma tuý; đi đến đâu cũng chỉ thấy những “bóng ma” vật vờ vì thuốc phiện.

Khi nhắc đến những ngày tháng trước, ông Đinh Công Quán, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Tân Xuân không khỏi trăn trở. Ông Quán cho biết: Là địa bàn vùng biên, đời sống bà con nhân dân vô cùng khó khăn, có những lúc ra đường thấy toàn bóng dáng của người nghiện; tất cả những người phạm tội đều có dính dáng đến ma túy, nói không xa năm 2015 tỷ lệ hộ nghèo vẫn nằm ở ngưỡng gần 60%.

 “Cái chết trắng” hoành hành ở Tân Xuân nhiều năm ròng, nên hậu quả để lại của nó là không hề nhỏ, người già, đàn ông, đàn bà hay thậm chí là trẻ vị thành niên cũng dính vào “cái chết trắng”; khiến tình hình ANTT phức tạp hơn. Một vấn đề quan trọng hơn cả là việc hoạt động của các tổ chức đoàn thể trên địa bàn xã còn yếu, các mô hình tự quản về ANTT chưa đáp ứng được yêu cầu đặt ra của thực tiễn địa phương. Điều này đòi hỏi cần phải nâng cao hơn nữa ý thức tự lực, tự cường, sức mạnh tổng hợp từ bên trong.

Để giải quyết triệt để vấn đề phức tạp về ANTT tại xã Tân Xuân, từ năm 2015, Công an huyện Vân Hồ đã xây dựng kế hoạch về “Đảm bảo ANTT, giải quyết địa bàn trọng điểm, phức tạp về ma túy và triển khai công tác an sinh xã hội tại xã Tân Xuân, huyện Vân Hồ”. Với quyết tâm ngay từ những ngày đầu tiên triển khai, xã Tân Xuân đang dần khoác lên mình chiếc áo mới, tính đến tháng 10/2021, xã Tân Xuân chỉ còn 3 bản đó là: Bản Tây Tà Lào, bản Bướt và bản Láy, theo kế hoạch trong năm 2022 sẽ tiếp tục chuyển hóa các bản nêu trên.

Trao đổi với phóng viên, Thiếu tá Đinh Đức Thỏa, Trưởng Công an xã Tân Xuân chia sẻ: Ngoài việc đảm bảo ANTT, phòng, chống các loại tội phạm mà anh em trong Công an xã còn đảm đương nhiệm vụ chăm lo đời sống cho bà con nhân dân, lắng nghe những ý kiến của bà con nhân dân thông qua các buổi họp bản, buổi tuyên truyền vận động quần chúng nhân dân. Không những vậy, việc thành lập 40 nhóm liên gia tự quản về ANTT, 9 tổ an ninh, 9 tổ hòa giải cơ sở cũng đã góp phần không nhỏ trong việc phát hiện, ngăn chặn hoạt động vi phạm pháp luật ngay từ các bản trên địa bàn xã.

Thời gian qua, Công an huyện Vân Hồ, Công an xã Tân Xuân đã phối hợp với Đồn Biên phòng Chiềng Sơn và các tỉnh, huyện, các địa bàn giáp ranh tập trung đấu tranh triệt xoá “tận gốc” các điểm, tụ điểm, đối tượng mua bán, vận chuyển, tàng trữ sử dụng trái phép chất ma túy. Tại các bản, lực lượng Công an đã tham mưu chính quyền địa phương tổ chức cho bà con nhân dân ký cam kết không vi phạm pháp luật, không buôn bán, tàng trữ, vận chuyển, sử dụng trái phép chất ma túy… 10 tháng năm 2021, Công an xã Tân Xuân đã đấu tranh mạnh, triệt để với các loại tội phạm, trong đó với tội phạm ma túy đã chủ trì bắt giữ 6 vụ, 7 đối tượng; xử lý vi phạm hành chính 3 vụ, 4 trường hợp; gọi hỏi, răn đe 25 lượt; quản lý hồ sơ 41 người nghiện đang quản lý tại gia đình, cộng đồng.

Bình yên chiều biên giới

Xuất phát từ thực tiễn địa bàn phức tạp về ANTT, năm 2021, Tân Xuân là một trong 2 xã trọng điểm được Công an tỉnh Sơn La trực tiếp đỡ đầu. Nhận được chiếc tivi mới cùng với những phần quà mà Đoàn công tác của Công an tỉnh do Thiếu tướng Nguyễn Ngọc Vân, Giám đốc Công an tỉnh trao tặng, ông Đinh Công Quán, Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch HĐND xã Tân Xuân không khỏi xúc động. Cùng lúc, Công an tỉnh Sơn La đã tiến hành thi công xây dựng mới một điểm trường Mầm non tại điểm Bản Cột Mốc; đây là một trong những món quà góp phần giúp cho thầy cô giáo, trẻ em nơi đây vơi đi nỗi nhọc nhằn những ngày tới lớp.

Trở lại điểm “nóng” Tân Xuân lần này cùng với đoàn công tác của Công an tỉnh và Công an huyện Vân Hồ, ai ai cũng đều cảm thấy xã Tân Xuân dường như đã bắt đầu bước sang một trang mới với hình ảnh trẻ em các bản ríu rít như bầy chim non bên hiên nhà. Những ngày cuối tháng 10, đầu tháng 11, bà con nhân dân đang tập trung thu hoạch mùa lúa nương chín vàng trên các sườn núi, tất cả đã tạo nên một bức tranh thật sống động giữa con người và thiên nhiên.

Thăm gia đình chị Lầu Thị Cúc ở bản Bún, chị say sưa kể với chúng tôi về một năm mùa màng bội thu, chị kể: “Nếu như vài năm trước đây ở bản chị chìm trong khói thuốc phiện; người nghiện ma túy nhiều, nhà nhà, người người cùng nghiện thì ngày hôm nay, những hình ảnh đó chẳng còn nữa; năm nay nhà chị lúa trồng được ăn hai năm không hết…”.

Chứng kiến nhiều trường hợp khốn cùng vì ma túy, trên mảnh đất gần 5ha của mình, anh Vì Văn Hột ở Bản Ngà đã quyết tâm thay đổi giống cây trồng từ trồng ngô, trồng sắn sang trồng cam và bí đỏ; phấn khởi vì năm nay hoa quả đã sai trĩu cành, báo hiệu cho một mùa màng bội thu. Anh Hột tâm sự: “Chỉ khi ổn định về kinh tế thì đời sống mới đỡ vất vả, nghèo thì sẽ nghiện ma túy, mà nghiện ma túy thì sẽ đi tù. Năm nay thu hoạch từng này cam với trồng thêm bí đỏ, thì mình sẽ mở rộng thêm diện tích, để tính việc năm sau xây nhà, chăm lo cho các cháu học cái chữ đến khi Đại học…”.

Với những cố gắng, quyết tâm trong thời gian qua, xã Tân Xuân đang ngày càng đổi thay cùng với bộ mặt và khí thế mới. Chia tay Tân Xuân khi màn đêm đang dần buông xuống, trên con đường ngoằn ngoèo nơi rẻo cao Tây Bắc ấy, những mái nhà đã sáng điện cùng với hơi ấm của căn bếp đã đỏ lửa. Tất cả tạo nên một bức tranh thật đẹp của miền biên giới, hứa hẹn cho một ngày mai tươi sáng nơi mảnh đất này.