Kiên quyết xử lý, không để vi phạm kéo dài
Tại nhiều xã, phường ở Lâm Đồng như Hiệp Thạnh, Lạc Dương, Xuân Trường – Đà Lạt, Lâm Viên – Đà Lạt, Langbiang – Đà Lạt…, lực lượng chức năng liên tục kiểm tra, phát hiện và xử lý các trường hợp vi phạm trật tự xây dựng. Trong đó, phổ biến là tình trạng tự ý xây dựng công trình không phép trên đất nông nghiệp, đất quy hoạch lâm nghiệp.
Điểm đáng chú ý trong cách làm hiện nay là sau khi phát hiện sai phạm, chính quyền địa phương không dừng lại ở việc lập biên bản hay xử phạt hành chính mà yêu cầu chủ công trình khắc phục hậu quả, trả lại hiện trạng ban đầu dưới sự giám sát chặt chẽ của lực lượng chức năng. Những trường hợp cố tình không chấp hành, các biện pháp cưỡng chế được thực hiện theo đúng quy định pháp luật.
Tại xã Hiệp Thạnh, ngày 14/8 vừa qua, lực lượng chức năng tổ chức cưỡng chế tháo dỡ một công trình xây dựng không phép có diện tích khoảng 80m² của ông T.C.Đ. Trước đó, dù đã nhiều lần được tuyên truyền, vận động tự tháo dỡ, chủ công trình vẫn không chấp hành.
Theo UBND xã Hiệp Thạnh, trong 8 tháng đầu năm 2026, địa phương tiếp nhận thông báo khởi công 26 công trình xây dựng mới, trong đó chỉ có 4 trường hợp đã được cấp phép. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện 9 trường hợp vi phạm. Đến nay, 3 trường hợp đã tự nguyện tháo dỡ, trả lại hiện trạng ban đầu, 6 trường hợp xây dựng trên đất nông nghiệp đã được lập hồ sơ xử lý.
Địa phương đã ban hành 3 quyết định khắc phục hậu quả và 3 quyết định xử phạt vi phạm hành chính. Một trường hợp đã bị cưỡng chế, 3 trường hợp đang hoàn thiện hồ sơ để tổ chức cưỡng chế và 2 trường hợp tiếp tục được tuyên truyền, vận động chấp hành.
Theo ông Nguyễn Quang Hiệp, Chủ tịch UBND xã Hiệp Thạnh, quan điểm của địa phương là việc lập lại kỷ cương trong quản lý trật tự xây dựng phải được thực hiện quyết liệt, nghiêm túc.
“Công trình nào xây dựng trái phép, sai phép, đã được kiểm tra, lập biên bản, yêu cầu khắc phục nhưng vẫn cố tình vi phạm thì phải kiên quyết xử lý, kể cả áp dụng biện pháp cưỡng chế theo đúng quy định!..”, ông Nguyễn Quang Hiệp nhấn mạnh.
Trước đó, UBND tỉnh Lâm Đồng đã ban hành Chỉ thị số 03/CT-UBND, trong đó nhấn mạnh trách nhiệm của người đứng đầu, nhất là Chủ tịch UBND cấp xã, phường và trưởng đội quản lý trật tự đô thị, nếu để xảy ra vi phạm kéo dài trên địa bàn. Thông điệp được đặt ra rõ ràng là phát hiện sớm, xử lý kịp thời, không để vi phạm phát sinh thành điểm nóng; không để việc xử phạt hành chính trở thành “giấy phép” cho công trình sai phạm tiếp tục tồn tại.
Buộc tháo dỡ hàng loạt công trình vi phạm
Tại phường Xuân Trường – Đà Lạt, công tác kiểm tra, phát hiện và xử lý vi phạm cũng được tăng cường. Qua kiểm tra, lực lượng chức năng phát hiện nhiều công trình xây dựng trái phép, chủ yếu do cá nhân, hộ gia đình tự ý xây dựng trên đất nông nghiệp.
Ngay khi phát hiện, các công trình được yêu cầu đình chỉ thi công. Với những trường hợp chưa hoàn thiện, chính quyền vận động chủ đầu tư tự giác tháo dỡ ngay tại chỗ. Đối với công trình đã hoàn thành, địa phương tiếp tục yêu cầu khắc phục. Nếu không chấp hành, cơ quan chức năng sẽ lập hồ sơ xử phạt và buộc khắc phục hậu quả.
Mới đây, phường Xuân Trường – Đà Lạt phát hiện ông N.Đ.T xây dựng 3 công trình không phép với tổng diện tích hơn 144m². Trước sự cương quyết của chính quyền, ông T. đã tự nguyện tháo dỡ toàn bộ công trình trước thời điểm địa phương tổ chức cưỡng chế.
Tại tổ dân phố Trường Xuân, hai công trình xây dựng không phép của gia đình ông N.Đ và ông H.P cũng được chủ hộ tự nguyện tháo dỡ sau khi UBND phường Xuân Trường – Đà Lạt ban hành quyết định xử phạt vi phạm hành chính. Việc tháo dỡ được thực hiện dưới sự giám sát của Phòng Kinh tế, Hạ tầng và Đô thị, Công an phường và lực lượng Quân sự phường.
Nhiều trường hợp khác như hộ bà N.T.K.T, ông H.N.Hải cũng đã chấp hành tự nguyện tháo dỡ công trình vi phạm sau khi được chính quyền địa phương tuyên truyền, vận động.
Những kết quả này cho thấy, bên cạnh sự nghiêm minh của pháp luật, công tác tuyên truyền, vận động vẫn giữ vai trò quan trọng. Khi người dân hiểu rõ hành vi vi phạm và hậu quả pháp lý, việc tự giác khắc phục sẽ giúp hạn chế những cuộc cưỡng chế không đáng có, đồng thời tiết kiệm nguồn lực cho Nhà nước và người dân.
Ở những địa bàn có diện tích rừng lớn như xã Lạc Dương, quản lý trật tự xây dựng không thể tách rời công tác quản lý đất đai và bảo vệ rừng. Trong 6 tháng đầu năm 2026, xã Lạc Dương đã xử lý 8 vụ vi phạm hành chính liên quan đến đất lâm nghiệp. Gần đây nhất, trong tháng 8/2026, địa phương tổ chức tháo dỡ một công trình xây dựng không phép trên đất lâm nghiệp tại tiểu khu 142.
Công trình gồm căn nhà rộng khoảng 90m² cùng tuyến đường bê tông dài 68m, rộng 3m. Sau khi được chính quyền tuyên truyền, vận động, chủ công trình đã tự nguyện tổ chức tháo dỡ toàn bộ, khôi phục hiện trạng ban đầu.
Theo ông Nguyễn Đắc Việt, Phó Chủ tịch UBND xã Lạc Dương, địa phương chú trọng hướng dẫn người dân thực hiện đúng các quy định về sử dụng đất. Quản lý xây dựng được triển khai đồng bộ với bảo vệ rừng; trong đó, công tác tuyên truyền, hướng dẫn người dân thực hiện thủ tục chuyển mục đích sử dụng đất khi có nhu cầu xây dựng được đặc biệt quan tâm.
Đây cũng là hướng đi căn cơ để hạn chế vi phạm ngay từ đầu. Bởi khi người dân được hướng dẫn đầy đủ, hiểu rõ quy định và biết đâu là ranh giới pháp luật trước khi đặt viên gạch đầu tiên, những sai phạm sẽ được ngăn chặn từ gốc, thay vì chờ đến khi công trình hoàn thiện mới xử lý.
