Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong truy tìm tội phạm từ hệ thống Camera giám sát

Đề tài nghiên cứu khoa học cấp Bộ Công an năm 2020-2021 “Nghiên cứu xây dựng hệ thống tìm kiếm hình ảnh người theo ngôn ngữ mô tả sử dụng mạng học sâu” do Thượng tá, TS. Phạm Thị Thanh Thuỷ và các cán bộ, giảng viên của Khoa An ninh thông tin, Học viện ANND thực hiện đã mở ra hướng ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong truy tìm tội phạm từ hệ thống Camera giám sát. Đề tài được kỳ vọng sẽ có những đóng góp tích cực trong Công an nói chung, công tác tìm kiếm đối tượng tình nghi, đối tượng phạm tội nói riêng.

Chia sẻ về lý do lựa chọn thực hiện đề tài khá mới mẻ này, Thượng tá, TS. Phạm Thị Thanh Thuỷ, Chủ nhiệm đề tài cho biết: Một trong những thành tựu công nghệ nổi bật của cuộc cách mạng 4.0 được quan tâm nghiên cứu, ứng dụng nhiều hiện nay là Trí tuệ nhân tạo, trong đó Học máy (Machine Learning) là một phần quan trọng của trí tuệ nhân tạo, và Học sâu (Deep Learning) là một nhánh của Học máy, được xem là một thành quả tiên tiến nhất hiện nay của trí tuệ nhân tạo. Học máy được hiểu là khả năng một hệ thống máy có thể mô phỏng lại các hoạt động của con người như học tập, suy luận, đánh giá vấn đề. Học sâu chỉ là một kỹ thuật của học máy, được lấy cảm hứng từ cấu trúc của bộ não con người gồm một mạng lưới khổng lồ các nơ-ron thần kinh tiếp nhận và xử lý tín hiệu. Các thuật toán học sâu cố gắng đưa ra các kết luận tương tự như con người bằng cách liên tục phân tích dữ liệu với một cấu trúc logic nhất định. Để đạt được điều này, học sâu sử dụng cấu trúc nhiều lớp của các thuật toán được gọi là mạng nơ-ron.

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong truy tìm tội phạm từ hệ thống Camera giám sát -0
Sơ đồ mô phỏng việc tìm kiếm hình ảnh đối tượng từ câu mô tả.

Trong công tác công an có rất nhiều ứng dụng thực tế có thể được phát triển từ việc áp dụng các kỹ thuật học máy, và đặc biệt hiện nay là kỹ thuật học sâu. Các ứng dụng này đã chứng minh hiệu quả đột phá của nó trên nhiều lĩnh vực trong đó có công tác truy tìm tội phạm. Có thể dẫn chứng bằng hệ thống Skynet, một hệ thống giám sát tự động với mạng lưới camera giám sát lớn nhất thế giới được gọi là “thiên la địa võng” của Trung Quốc.

Việc xây dựng và phát triển hệ thống này nằm trong chương trình quốc gia, bắt đầu được triển khai từ năm 2015 và hiện nay đã đưa vào sử dụng ở hàng chục tỉnh thành khắp Trung Quốc. Chương trình này có sự phối hợp của nhiều bộ ngành mà vai trò chủ đạo là Ban Chính pháp và Bộ Công an Trung Quốc. Skynet sử dụng mạng lưới camera khổng lồ gồm hàng trăm triệu camera giám sát đặt tại các nơi trọng yếu như nhà ga, sân bay, ngã tư... kết hợp công nghệ trí tuệ nhân tạo, thực sự đã trở thành công cụ đắc lực giúp cảnh sát Trung Quốc phá được nhiều vụ án lớn. Đây thực sự là những gợi ý để nhóm nghiên cứu bắt tay vào nghiên cứu đề tài này.

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong truy tìm tội phạm từ hệ thống Camera giám sát -0
Sơ đồ mô tả hạ tầng camera giám sát và hệ thống tìm kiếm đối tượng.

Cũng theo Thượng tá Phạm Thị Thanh Thuỷ, đề tài tập trung nghiên cứu, xây dựng một hệ thống tự động tìm kiếm đối tượng từ cơ sở dữ liệu hình ảnh thu nhận từ nhiều camera giám sát dựa trên nguồn thông tin đầu vào là câu mô tả về đối tượng do nhân chứng cung cấp. Ví dụ, đối tượng cần tìm là một bé gái có mô tả diện mạo như sau: “Bé gái cao khoảng 1,2m, tóc buộc cao đeo bờm hồng, mặc váy hoa xanh to nền trắng với đường viền xanh ở eo, chân đi giày búp bê màu trắng”. Khi người dùng hệ thống nhập câu mô tả vào, hệ thống sẽ tự động tìm ra hình ảnh bé gái tương ứng từ cơ sở dữ liệu ảnh thu nhận từ các camera giám sát. Các mô hình học sâu tiên tiến đã được nghiên cứu và ứng dụng thành công để giải quyết bài toán đặt ra trong đề tài.

Ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong truy tìm tội phạm từ hệ thống Camera giám sát -0
TS.Phạm Thị Thanh Thuỷ (người ngồi giữa) và các thành viên nhóm nghiên cứu ứng dụng trí tuệ nhân tạo trong truy vết tội phạm từ hệ thống camera giám sát.

Hệ thống tìm kiếm được triển khai trong hạ tầng chung của hệ thống giám sát an ninh sử dụng camera gồm các trung tâm giám sát đặt tại các đơn vị công an (ví dụ cấp Quận, Phường..). Trong mỗi trung tâm có các camera IP được kết nối với nhau qua đầu thu NVR, dữ liệu hình ảnh sẽ được lưu trữ trên đầu thu. Các đầu thu được kết nối với nhau và nối vào đầu thu tổng, cho phép chúng ta quản lý dữ liệu tập trung ở một đầu ghi tổng (ở phường, quận..), từ đó dễ dàng trong công tác thu thập, quản lý và truy vấn dữ liệu sau này.

Tại mỗi trung tâm triển khai hệ thống tìm kiếm hình ảnh đối tượng từ camera giám sát dựa trên câu mô tả về đối tượng. Dữ liệu hình ảnh ghi lại được từ các camera được lưu tại Image Server. Khi User (có thể là cán bộ công an hay công dân) có nhu cầu cần trích xuất hình ảnh đối tượng, thay vì phải đến trực tiếp đến cơ quan công an, User có thể tạo tài khoản, điền thông tin tờ khai yêu cầu trích xuất dữ liệu kèm theo câu mô tả về đối tượng cần trích xuất hình ảnh, chọn cơ quan tiếp nhận tờ khai bằng cách tương tác trực tiếp trên giao diện Website.

“Thực tế hiện nay, trinh sát thực hiện tìm kiếm hình ảnh đối tượng một cách thủ công, chúng ta chưa có hệ thống tự động hay công cụ hỗ trợ công tác này. Rõ ràng, nếu làm một cách thủ công như vậy sẽ rất tốn kém về thời gian và công sức và trong nhiều trường hợp là không khả thi và hiệu quả. Trong khi đó, nếu áp dụng các kỹ thuật học máy và đặc biệt là học sâu, cùng với việc sử dụng nguồn dữ liệu lớn có liên quan và năng lực xử lý ngày càng cao của máy tính hiện nay, những bài toán thực tiễn như trên hoàn toàn có thể được xử lý một cách tự động, nhanh chóng và hiệu quả”-TS. Phạm Thị Thanh Thuỷ chia sẻ.

H.Thanh- Thanh Thuỷ

Các tin khác

Cà Mau gắn kết lòng dân qua Ngày hội toàn dân bảo vệ ANTQ

Cà Mau gắn kết lòng dân qua Ngày hội toàn dân bảo vệ ANTQ

Những ngày tháng Tám, trong không khí hào hùng hướng tới kỷ niệm Ngày Cách mạng tháng Tám thành công và Quốc khánh 2/9, các xã, phường trên địa bàn Cà Mau đồng loạt tổ chức Ngày hội toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc (ANTQ) năm 2026. Không chỉ dừng lại ở phần lễ trang trọng, các địa phương tổ chức nhiều hoạt động thiết thực, gần dân, sát cơ sở; qua đó tạo không khí đoàn kết, phấn khởi và lan tỏa mạnh mẽ tinh thần toàn dân tham gia bảo vệ an ninh trật tự (ANTT) ngay từ cơ sở.

Hà Nội: Ra mắt mô hình Kiosk Trạm Cảnh sát thông minh

Hà Nội: Ra mắt mô hình Kiosk Trạm Cảnh sát thông minh

Trạm Cảnh sát thông minh không dừng ở việc tạo thêm một kênh để người dân gửi thông tin, mà hướng tới hình thành quy trình xuyên suốt từ tiếp nhận – ghi nhận – chuyển xử lý – hỗ trợ người dân – cập nhật kết quả, góp phần nâng cao tính minh bạch và hiệu quả trong xử lý trình báo, phản ánh.

Lan tỏa tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào thực tiễn

Lan tỏa tinh thần Nghị quyết Đại hội XIV của Đảng vào thực tiễn

Hội thi tìm hiểu Nghị quyết Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng trong Đảng bộ Bộ Tư lệnh Cảnh sát cơ động là đợt sinh hoạt chính trị có ý nghĩa sâu sắc nhằm tuyên truyền, lan tỏa, đưa Nghị quyết vào thực tiễn công tác, chiến đấu trong toàn lực lượng.

Dấu chân truy nã xuyên biên giới

Dấu chân truy nã xuyên biên giới

Nhiều đối tượng sau khi gây án đã tìm mọi cách bỏ trốn ra nước ngoài với suy nghĩ chỉ cần vượt qua biên giới là có thể thoát khỏi sự trừng phạt của pháp luật. Nhưng phía sau mỗi quyết định truy nã là hành trình bền bỉ của lực lượng Công an trong xác minh, truy tìm, vận động đầu thú và phối hợp quốc tế để đưa những kẻ trốn chạy trở về chịu trách nhiệm trước pháp luật.

Chung tay phòng, chống khai thác IUU

Chung tay phòng, chống khai thác IUU

Hoạt động nhằm huy động sức mạnh của cán bộ, người lao động, ngư dân và doanh nghiệp trong giữ gìn ANTT, đồng thời nâng cao trách nhiệm chấp hành pháp luật trong hoạt động khai thác thủy sản.

“Xóa” những điểm mù giao thông và trật tự đô thị

“Xóa” những điểm mù giao thông và trật tự đô thị

Không chỉ ghi nhận thực tế tình trạng giao thông của Thủ đô từ trên cao, các UAV giúp lực lượng Công an mở rộng “tầm mắt” trong quản lý giao thông, trật tự đô thị và an ninh trật tự. Những khu vực khuất tầm quan sát, những bất thường trên tuyến đường hay điểm có nguy cơ phát sinh vi phạm được phát hiện sớm để kịp thời tiếp cận, xử lý.

Công an xã Hàm Thuận Bắc chung tay đóng góp Quỹ “Vì người nghèo”

Công an xã Hàm Thuận Bắc chung tay đóng góp Quỹ “Vì người nghèo”

Sáng ngày 14/8, xã Hàm Thuận Bắc tổ chức lễ phát động đóng góp Quỹ “Vì người nghèo”, nhằm chung tay chăm lo, hỗ trợ các hộ nghèo, hộ có hoàn cảnh khó khăn. Hoạt động thu hút đông đảo cán bộ, công chức, viên chức, cán bộ, chiến sĩ lực lượng vũ trang và Nhân dân trên địa bàn tham gia.

3 cán bộ Công an hiến máu kịp thời giúp phạm nhân qua cơn nguy kịch

3 cán bộ Công an hiến máu kịp thời giúp phạm nhân qua cơn nguy kịch

Với tinh thần trách nhiệm và nghĩa tình của người chiến sĩ Công an nhân dân, 3 cán bộ Phân trại tạm giam Nông Cống thuộc Trại tạm giam Công an tỉnh Thanh Hóa đã tình nguyện hiến máu, kịp thời hỗ trợ điều trị cho một phạm nhân bị suy giảm tiểu cầu nghiêm trọng, giúp người này vượt qua tình trạng nguy kịch.

Phát huy sức dân, giữ bình yên từ cơ sở

Phát huy sức dân, giữ bình yên từ cơ sở

Những mô hình tự phòng, tự quản, những tin báo có giá trị của người dân, chủ động hòa giải mâu thuẫn, vận động giao nộp vũ khí, vật liệu nổ... thể hiện phong trào Toàn dân bảo vệ an ninh Tổ quốc tại nhiều địa phương trên địa bàn tỉnh Thanh Hóa đang ngày càng đi vào chiều sâu.

Thượng úy Nguyễn Mạnh Kiên sử dụng xe ô tô cá nhân đưa cháu Lồ Phà Quý đến Trung tâm Y tế khu vực Mường Khương cấp cứu.

Công an xã nhanh chóng đưa cháu bé bị gãy chân đi cấp cứu

Trong quá trình tuần tra, nắm tình hình địa bàn, Công an xã Mường Khương (Lào Cai) nhận được tin báo một cháu bé bị tai nạn, gãy đùi chân trái cần chuyển gấp đến cơ sở y tế. Nhận thấy việc di chuyển bằng xe mô tô chuyên dụng không bảo đảm an toàn, cán bộ Công an đã nhanh chóng sử dụng ô tô cá nhân đưa cháu bé đến Trung tâm Y tế khu vực Mường Khương cấp cứu.