Ứng dụng AI: Nhiều rủi ro và thách thức pháp lý

Ngày 30/10, tại Trường Đại học Gia Định, TP Hồ Chí Minh diễn ra hội nghị khoa học cấp quốc gia năm 2026 với chủ đề “Trí tuệ nhân tạo (AI) và những tác động đến lĩnh vực pháp luật”. Nội dung trao đổi tại hội nghị trải rộng từ phân loại rủi ro khi ứng dụng AI trong hành nghề luật, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng đến trách nhiệm pháp lý của nhà phát triển và doanh nghiệp khi triển khai các hệ thống AI.

Các nội dung trên là vấn đề nhức nhối, cấp thiết trong “kỷ nguyên AI”, trong đó có nội dung "trợ lý ảo cho thẩm phán". Đây là nội dung được nhiều người quan tâm, nhất là khía cạnh về giới hạn trách nhiệm pháp lý trong hoạt động xét xử. Những chủ đề này gợi mở yêu cầu phân định rõ vai trò hỗ trợ của công nghệ và trách nhiệm của con người trong các hoạt động chuyên môn.

1793345188690-4611462093304448891-4611462093304448891-091b5ee55460e2ec639c01299150df3d.jpg
Các diễn giả tham gia hội nghị.

Tại hội nghị, PGS - TS, Luật sư Bùi Kim Hiếu, Trưởng khoa Khoa học xã hội và Ngôn ngữ quốc tế - Trường Đại học Gia Định nêu quan điểm và cho rằng tác động của AI cần được xem xét từ nhiều góc độ, bởi một vấn đề công nghệ có thể đồng thời liên quan đến nhiều lĩnh vực pháp luật.

“Một vấn đề như dữ liệu cá nhân có thể đồng thời liên quan đến quyền riêng tư, trách nhiệm của doanh nghiệp, an ninh mạng và quản trị công nghệ; AI trong xét xử lại đặt ra câu hỏi về trách nhiệm, tính minh bạch và nguyên tắc độc lập của thẩm phán; trong giáo dục luật, sự phổ biến của AI tạo sinh buộc các cơ sở đào tạo phải nhìn lại phương pháp giảng dạy và cách đánh giá kết quả học tập”, PGS – TS, Luật sư Bùi Kim Hiếu chia sẻ.

Trình bày tham luận “Hoàn thiện khung pháp lý điều chỉnh hoạt động bán lẻ thuốc ứng dụng trí tuệ nhân tạo: tiếp cận từ Luật Dược số 44/2024/QH15”, ThS.DS Nguyễn Công Hậu, giảng viên khoa Khoa học sức khỏe (Trường Đại học Gia Định) nhìn nhận, quá trình sửa đổi, bổ sung các luật chuyên ngành cần đặt ra yêu cầu xem xét khung pháp lý khi AI đang được ứng dụng rộng rãi, trong đó có hoạt động bán lẻ thuốc.

PGS.TS Phạm Văn Song - Quyền Hiệu trưởng Trường Đại học Gia Định cho biết, hiện nay AI được ứng dụng mạnh mẽ trong lĩnh vực giáo dục. Đại học Gia Định cũng đang từng bước xây dựng, nâng cấp hệ thống Smart LMS nhằm hỗ trợ cá nhân hóa lộ trình học tập và tăng cường khả năng tiếp cận học liệu số của sinh viên.

“Sinh viên có thể tiếp cận bài giảng, video giảng dạy, tài liệu học tập và thực hiện các hoạt động luyện tập, kiểm tra trên hệ thống Smart LMS. AI được định hướng sử dụng như một công cụ hỗ trợ quá trình học tập, giúp người học tăng cường luyện tập và tiếp nhận phản hồi. Tuy nhiên, AI chưa thay thế vai trò chủ động của sinh viên trong việc tiếp thu kiến thức”, PGS.TS Phạm Văn Song dẫn chứng về ứng dụng AI trong cơ sở giáo dục đại học.

Trao đổi tại hội nghị, nhiều chuyên gia, nhà nghiên cứu cũng đối chiếu kinh nghiệm quốc tế, đồng thời phân tích những vấn đề đặt ra trong bối cảnh Việt Nam, trải rộng từ phân loại rủi ro khi ứng dụng AI trong hành nghề luật, cơ chế thử nghiệm có kiểm soát trong lĩnh vực ngân hàng đến trách nhiệm pháp lý của nhà phát triển và doanh nghiệp khi triển khai các hệ thống AI.

Cũng tại hội nghị, nhiều ý kiến nhận định, trí tuệ nhân tạo, đặc biệt là AI tạo sinh, đang được ứng dụng rộng rãi trong nhiều lĩnh vực: hoạt động tư pháp, tài chính – ngân hàng, quản trị doanh nghiệp và giáo dục. Tuy nhiên, khi công nghệ tham gia sâu hơn vào các hoạt động liên quan trực tiếp đến quyền, lợi ích và trách nhiệm của con người, nhiều vấn đề pháp lý cũng đặt ra, từ bảo vệ dữ liệu cá nhân, quyền sở hữu trí tuệ đến trách nhiệm bồi thường thiệt hại và kiểm soát rủi ro.

Bùi Thanh

Các tin khác

Góp ý dự thảo thông tư quy định về công tác bồi thường Nhà nước

Góp ý dự thảo thông tư quy định về công tác bồi thường Nhà nước

Ngày 26/10, tại tỉnh Phú Thọ, Cục Đăng ký giao dịch bảo đảm và Bồi thường Nhà nước, Bộ Tư pháp đã phối hợp với Sở Tư pháp tỉnh Phú Thọ tổ chức tọa đàm góp ý dự thảo thông tư quy định biện pháp thực hiện chức năng quản lý Nhà nước về công tác bồi thường Nhà nước.

Khởi tố 2 đối tượng đổ 1.900 tấn chất thải gây ô nhiễm môi trường tại Phú Quốc

Khởi tố 2 đối tượng đổ 1.900 tấn chất thải gây ô nhiễm môi trường tại Phú Quốc

Ngày 28/10, Cơ quan CSĐT (Phòng CSĐT tội phạm về tham nhũng, kinh tế, buôn lậu, môi trường) Công an tỉnh An Giang cho biết đã ra quyết định khởi tố bị can và thi hành các biện pháp ngăn chặn đối với Huỳnh Quốc Khánh (SN 1992, địa chỉ: khu phố 8 An Thới, đặc khu Phú Quốc, tỉnh An Giang) và Phan Minh Thìn (SN 1988, địa chỉ: khu phố 4 An Thới, đặc khu Phú Quốc) để điều tra về tội “Gây ô nhiễm môi trường”.

Mr Pips và Mr Hunter khai gì tại tòa?

Mr Pips và Mr Hunter khai gì tại tòa?

Mr Pips cho rằng, đã dụ dỗ bị hại thành “con bạc”, qua đó hưởng lợi 500 tỷ đồng. Còn Mr Hunter vận hành bộ phận bán hàng trong đường dây lừa đảo và được trả hoa hồng bằng 142kg vàng.

Những lời khai vạch trần thủ đoạn gian dối của Mr Pips và Mr Hunter

Những lời khai vạch trần thủ đoạn gian dối của Mr Pips và Mr Hunter

Khai trước tòa, các nhân viên của Mr Pips và Mr Hunter khẳng định, họ đã được hưởng lợi cả chục tỷ đồng từ Mr Pips và Mr Hunter khi dụ dỗ các nhà đầu tư (bị hại) tham gia đầu tư vào các sàn ngoại hối. Càng dụ được các bị hại đầu tư nhiều tiền thì các nhân viên càng được hưởng lợi nhuận lớn.

Khởi tố 20 đối tượng trong nhóm “giang hồ mạng” Cọp Đen

Khởi tố 20 đối tượng trong nhóm “giang hồ mạng” Cọp Đen

Ngày 27/10, Cơ quan CSĐT Công an TP Đồng Nai đã ra quyết định khởi tố vụ án, khởi tố bị can và bắt tạm giam 20 người liên quan đến nhóm đối tượng “giang hồ mạng” Cọp Đen để điều tra về các hành vi “Đưa hoặc sử dụng trái phép thông tin mạng máy tính, mạng viễn thông”…

Trải lòng cay đắng của các bị hại từ “màn kịch” lừa đảo của Phó Đức Nam

Trải lòng cay đắng của các bị hại từ “màn kịch” lừa đảo của Phó Đức Nam

Nhiều bị hại đang “gánh” những khoản nợ từ 10 tỷ đồng đến 20 tỷ đồng. Họ phải bán nhà cửa, đất đai, xe cộ để trả nợ. Có gia đình rơi vào cảnh vợ chồng ly hôn, con cái mỗi người sống một nơi, cuộc sống rất khổ sở...Đây là tâm sự của những bị hại tại phiên tòa xét xử Mr Pips và đồng phạm.