Dù đã tìm hiểu và được Tổ công tác số 6 của Bộ Công an đang công tác tại Phái bộ MINUSCA gửi cho tài liệu đọc trước về đất nước Cộng hòa Trung Phi nhưng khi máy bay hạ cánh xuống sân bay của Thủ đô Bangui, tôi vẫn không khỏi ngỡ ngàng bởi những con đường bụi đỏ, cái nắng cháy khô khốc hơn 40 độ C, những khu dân cư lụp xụp, xác xơ sau nhiều năm bất ổn.
Thực địa “miền đất nóng” để phản ánh chân thực nơi tuyến đầu Gìn giữ hòa bình quốc tế
Hiện nay, các Phái bộ GGHB LHQ được đặt tại các nước, khu vực hậu xung đột, trong đó nhiều nhất là ở khu vực châu Phi (5/11 Phái bộ đang hoạt động). Đây đều là những địa bàn có tình hình an ninh, chính trị phức tạp, xung đột sắc tộc, tôn giáo, tranh chấp vũ trang và hoạt động của các nhóm phiến quân, tội phạm có vũ trang diễn biến khó lường. Theo đó, lực lượng GGHB của Bộ Công an đang được triển khai ở 3 Phái bộ tại châu Phi, gồm UNMISS (Nam Sudan), UNISFA (khu vực Abyei) và MINUSCA (Cộng hòa Trung Phi).
Đặc biệt, tại Phái bộ MINUSCA ở Cộng hòa Trung Phi, tình hình an ninh luôn trong trạng thái bất ổn, các nhóm vũ trang hoạt động phân tán trên nhiều địa bàn, thường xuyên xảy ra xung đột, tấn công vào dân thường, lực lượng Chính phủ và cả lực lượng GGHB của LHQ. Địa bàn rộng, giao thông khó khăn, cơ sở hạ tầng yếu kém, điều kiện sinh hoạt thiếu thốn cùng nguy cơ dịch bệnh, thiên tai và tội phạm xuyên quốc gia khiến môi trường công tác tại đây luôn tiềm ẩn nhiều hiểm nguy và thách thức.
Do tình hình bất ổn, nguy cơ tiềm ẩn bạo lực cao nên Phái bộ MINUSCA là phái bộ có vũ trang và lực lượng Cảnh sát LHQ yêu cầu phải được trang bị súng. Vì vậy, 6 thành viên của Tổ công tác số 6, Bộ Công an trước khi lên đường sang Phái bộ MINUSCA làm nhiệm vụ đã được trang bị và huấn luyện sử dụng, bảo quản súng đạn rất kỹ lưỡng. Quá trình làm việc tại Phái bộ, các sĩ quan phải luôn trong tâm thế sử dụng súng đạn để đảm bảo an ninh, an toàn cho mình và đồng nghiệp theo yêu cầu của Cảnh sát LHQ.
Để cụ thể hóa sự quan tâm, chỉ đạo sâu sát của lãnh đạo Bộ Công an đối với lực lượng CAND Việt Nam tham gia hoạt động GGHB LHQ, hằng năm, lãnh đạo Bộ Công an đã tổ chức các đoàn công tác tới thăm, kiểm tra, động viên cán bộ, chiến sĩ đang thực hiện nhiệm vụ tại các Phái bộ GGHB LHQ trong điều kiện xa Tổ quốc, môi trường làm việc khắc nghiệt, tiềm ẩn nhiều khó khăn, nguy hiểm. Những chuyến công tác không chỉ thể hiện sự quan tâm về chính trị, tinh thần và đời sống đối với lực lượng đang làm nhiệm vụ quốc tế, mà còn là nguồn động viên to lớn, tiếp thêm bản lĩnh, niềm tin và ý chí cho các sĩ quan nơi tuyến đầu GGHB.
Tiếp nối sự quan tâm đó, tháng 4/2026, Đoàn công tác của Bộ Công an do Thượng tướng Phạm Thế Tùng, Ủy viên Trung ương Đảng, Thứ trưởng Bộ Công an, Trưởng Ban Chỉ đạo Đề án CAND Việt Nam tham gia hoạt động GGHB LHQ (Đề án 05) làm Trưởng đoàn đã tới thăm, kiểm tra và động viên lực lượng Việt Nam đang thực hiện nhiệm vụ tại Phái bộ MINUSCA, Cộng hòa Trung Phi.
Trong các chuyến công tác đó, lãnh đạo Bộ Công an luôn tạo điều kiện để phóng viên các cơ quan báo chí đi cùng tác nghiệp, phản ánh chân thực hình ảnh người chiến sĩ Công an Việt Nam tại các Phái bộ LHQ, điều này có ý nghĩa đặc biệt quan trọng cả về chính trị, đối ngoại và công tác tuyên truyền. Đây không chỉ là hoạt động tác nghiệp báo chí thông thường, mà còn là “cầu nối” đưa hình ảnh chân thực, sinh động về người chiến sĩ Công an Việt Nam nơi tuyến đầu GGHB quốc tế đến với nhân dân trong nước và bạn bè quốc tế.
Thông qua những thước phim, bài viết, hình ảnh được ghi nhận trực tiếp tại địa bàn Phái bộ, công chúng có điều kiện hiểu rõ hơn về môi trường công tác đặc thù, khó khăn, nguy hiểm mà các sĩ quan Công an Việt Nam đang đối mặt tại các khu vực hậu xung đột, bất ổn về an ninh, thiếu thốn về điều kiện sinh hoạt. Qua đó, góp phần lan tỏa niềm tự hào, sự trân trọng đối với những đóng góp thầm lặng nhưng đầy ý nghĩa của lực lượng GGHB Bộ Công an trong thực hiện sứ mệnh quốc tế cao cả vì hòa bình, an ninh và nhân đạo.
Việc phóng viên chúng tôi được trực tiếp tác nghiệp tại các Phái bộ giúp tăng tính chân thực, sức thuyết phục và chiều sâu cho công tác tuyên truyền. Những tác phẩm báo chí từ thực địa không chỉ góp phần nâng cao nhận thức xã hội về hoạt động GGHB LHQ, mà còn tạo động lực tinh thần, truyền cảm hứng cho cán bộ, chiến sĩ trong toàn lực lượng, nhất là thế hệ trẻ, về trách nhiệm cống hiến, hội nhập và phụng sự Tổ quốc.
Bên cạnh đó, đây cũng là hoạt động đối ngoại có ý nghĩa quan trọng, góp phần quảng bá hình ảnh đất nước Việt Nam yêu chuộng hòa bình, chủ động, trách nhiệm và tích cực tham gia giải quyết các vấn đề an ninh toàn cầu; đồng thời khẳng định vai trò, vị thế và uy tín ngày càng cao của lực lượng CAND Việt Nam trong hoạt động GGHB LHQ.
Những thời khắc xúc động khi vang lên 2 tiếng “Việt Nam”
Từ 12/4, Đoàn công tác tiền trạm của chúng tôi đến Cộng hòa Trung Phi và bắt đầu được chạm vào những thời khắc “nóng” trên đất nước này. Đến làm việc tại các đơn vị của Phái bộ hay di chuyển ra bên ngoài, chúng tôi luôn phải mặc quân phục của lực lượng GGHB Bộ Công an để nhận diện an ninh. Khi rời khỏi nơi ở, chúng tôi phải di chuyển bằng xe ôtô chống đạn và được Tiểu đội FPU Cảnh sát Indonesia với các trang thiết bị tối tân hộ tống.
Mặc dù đã vào đầu mùa mưa nhưng ở Trung Phi vẫn nắng trên 40 độ, không khí khô nóng quyện với bụi đất càng làm cho cái nắng chói chang hơn. Đi làm việc cùng đoàn công tác những lúc ngoài trời nắng gắt, chạy tác nghiệp một lúc trong nắng là chúng tôi hoa cả mắt, nhưng rồi những gấp gáp và cấp thiết của công việc cứ cuốn chúng tôi đi, mọi người đều cố gắng tận dụng từng phút, từng giây để trải nghiệm hết những khó khăn, vất vả và cả hiểm nguy để thấu hiểu sự dũng cảm, hy sinh, tận hiến của lực lượng GGHB Bộ Công an.
Khi Đoàn công tác chính thức của Bộ Công an do Thứ trưởng Phạm Thế Tùng dẫn đầu sang đến Cộng hòa Trung Phi thì guồng máy hoạt động của chúng tôi mới thực sự chạy tốc lực. Buổi sáng 15/4, dù vừa trải qua những giờ bay dài đến đất nước này, đồng chí Thứ trưởng và đoàn công tác đã tiến hành ngay hàng loạt hoạt động trong chương trình, cuộc gặp mặt cuối ngày với lực lượng Việt Nam ở Phái bộ khi kết thúc cũng gần 20h ngày làm việc đầu tiên… Giữa bộn bề công việc ấy, có những khoảnh khắc thật xúc động khi hai tiếng “Việt Nam” đã vang lên ở một nơi rất xa với đất nước.
Trong các cuộc gặp Đại diện đặc biệt của Tổng Thư ký LHQ, Trưởng Phái bộ MINUSCA và lãnh đạo các cơ quan Phái bộ, hai tiếng “Việt Nam” luôn được các lãnh đạo Phái bộ nhắc đến với sự trân trọng, đánh giá cao những đóng góp của các sĩ quan Công an Việt Nam đối với hoạt động GGHB tại Phái bộ, đã góp phần chung tay duy trì môi trường hòa bình, ổn định vì hợp tác, phát triển tại Cộng hòa Trung Phi.
Tham dự Lễ trao Huy chương Vì sự nghiệp GGHB LHQ của Cảnh sát Phái bộ MINUSCA cho 6 sĩ quan Công an trong Tổ công tác số 6, trong không khí trang trọng, Đoàn công tác và các đại biểu có mặt đã thực hiện nghi lễ chào cờ. Khi nhạc quốc ca Việt Nam cử lên “Đoàn quân Việt Nam đi….”, tất cả các thành viên của đoàn công tác và lực lượng Việt Nam tại Phái bộ cùng cất cao tiếng hát. Giữa không gian của buổi lễ tuyên dương nơi đất nước Cộng hòa Trung Phi xa xôi, với các bạn bè quốc tế cùng tham dự, tiếng hát Quốc ca của những người con đất Việt khiến không gian trào dâng sự xúc động và tự hào, mỗi người đều cảm nhận sâu sắc đang mang trong mình một phần Tổ quốc.
Một cuộc gặp gỡ ấm áp, gần gũi và chân tình đã được tổ chức để Thứ trưởng Phạm Thế Tùng lắng nghe các sĩ quan Việt Nam đang công tác tại Phái bộ MINUSCA báo cáo tình hình công tác, chia sẻ những thuận lợi, khó khăn và đưa ra những kiến nghị, đề xuất để việc tham gia hoạt động GGHB LHQ hiệu quả hơn nữa trong thời gian tới. Sau những thủ tục ban đầu, mọi khoảng cách được xóa nhòa, chỉ còn lại sự quan tâm, thấu hiểu và chia sẻ của một người Thủ trưởng, một người cha, chú trong gia đình với những người em, người cháu đang công tác ở xa.
Cuối buổi gặp mặt, đồng chí Thứ trưởng căn dặn: “Mỗi sĩ quan Việt Nam hãy luôn là người bạn tin cậy, chân thành của đồng nghiệp quốc tế và nhân dân Cộng hòa Trung Phi, từ đó để hình ảnh người sĩ quan Công an và Quân đội Việt Nam mãi mãi in đậm trong lòng bạn bè quốc tế bằng năng lực chuyên môn, sự chuyên nghiệp, nhân văn và tình hữu nghị”.
Thấu hiểu những khó khăn mà người dân Trung Phi đang hứng chịu, trong chuyến công tác, Thứ trưởng Phạm Thế Tùng và đoàn công tác đã đến thăm cơ sở từ thiện YAMBAMBI-MBINGAZO ST CHARLES, nơi đang nuôi dưỡng 50 trẻ mồ côi để trao gửi tình yêu thương cùng quà gồm sách vở học tập, đồ dùng thiết yếu và kinh phí. Khi đoàn công tác tới nơi, các em nhỏ tại cơ sở từ thiện đã háo hức mặc áo cờ đỏ sao vàng, cầm cờ Việt Nam nhảy múa theo những điệu nhạc sôi động đặc trưng của Trung Phi đón chào.
Bà Clotide, phụ trách cơ sở từ thiện YAMBAMBI-MBINGAZO ST CHARLES xúc động chia sẻ: “Hành động mà quý vị thực hiện hôm nay sẽ được khắc ghi trong ký ức của các em mồ côi, bởi đây là lần đầu tiên chúng tôi đón tiếp đoàn đại biểu Việt Nam. Đây là lý do tại sao chúng tôi không thể diễn tả hết niềm vui của mình với các bạn”.
Khi đoàn công tác ra về, các em nhỏ vẫn hô vang hai tiếng “Việt Nam”, hai tiếng gọi Tổ quốc thân thương và tự hào ấy đã theo mãi chúng tôi trên con đường trở về nơi ở. Có thể có em chưa hề biết đến đất nước Việt Nam, nhưng điều các em cảm nhận được rõ nhất là sự ấm áp của những trái tim nhân hậu Việt Nam.
Tạm biệt Tổ công tác số 6! Tạm biệt Cộng hòa Trung Phi! Sẽ rất khó có cơ hội để quay lại đất nước này. Có đến và trực tiếp chạm vào những khoảnh khắc trên đất nước Cộng hòa Trung Phi đang còn nhiều khó khăn, bất ổn, mới thấy hết ý nghĩa của sự hiện diện Việt Nam trong các hoạt động GGHB LHQ: không chỉ để đóng góp cho hòa bình thế giới, mà còn để khẳng định bản lĩnh của một dân tộc từng đi qua chiến tranh, hiểu sâu sắc giá trị của hòa bình. Có đến đây rồi mới thấy mình đang hạnh phúc vì là người Việt Nam, đặc biệt khi đất nước đang ngày càng phồn vinh, phát triển, vững bước vào kỷ nguyên mới, kỷ nguyên vươn mình của dân tộc.
Chuyến công tác đã kết thúc tốt đẹp, trọn vẹn, đạt các mục tiêu đặt ra. Với mỗi thành viên trong Đoàn công tác tiền trạm chúng tôi, một tuần ở Cộng hòa Trung Phi thật nhiều cảm xúc. Chúng tôi được cùng ăn, cùng ở và làm việc với Tổ công tác số 6, chứng kiến những khó khăn và hiểm nguy mà đồng đội mình đang phải đối mặt hàng ngày, hàng giờ nơi cách đất mẹ rất xa, chứng kiến sự chuyên nghiệp và bản lĩnh thép của các em nơi “miền đất nóng” và trong môi trường làm việc quốc tế, để trào dâng niềm tự hào về thế hệ trẻ CAND.
