Trong giai đoạn 2016 - 2024, các cơ quan chức năng đã tiến hành kiểm tra tổng cộng 27.873 cơ sở, qua đó phát hiện 8.783 cơ sở vi phạm. Tổng số tiền xử phạt hành chính lên tới 513 tỷ đồng.
Số lượng cơ sở được thanh, kiểm tra có xu hướng tăng mạnh qua các năm, đặc biệt từ sau năm 2020, với quy mô kiểm tra hàng nghìn cơ sở mỗi năm. Tương ứng, số cơ sở vi phạm và số tiền xử phạt cũng tăng nhanh, năm 2024 ghi nhận mức cao nhất cả giai đoạn với 6.156 cơ sở được kiểm tra, có 2.402 cơ sở vi phạm, số tiền phạt lên tới 76 tỷ đồng.
Loại hình xi mạ là lĩnh vực có nguy cơ phát sinh ô nhiễm cao, chủ yếu là nước thải chứa hóa chất, bụi kim loại, hơi axit và dung môi từ công đoạn làm sạch bề mặt. Các cơ sở sản xuất trên hoạt động với quy mô đa dạng, từ lớn đến nhỏ. Phần lớn các cơ sở tập trung trong các khu công nghiệp, cụm công nghiệp, được quản lý bởi Ban Quản lý các khu chế xuất, khu công nghiệp và Sở Công Thương (cụm công nghiệp). Hệ thống hạ tầng kỹ thuật của các khu, cụm công nghiệp được đầu tư tương đối đồng bộ, có công trình xử lý chất thải tập trung và được giám sát, quản lý chặt chẽ theo quy định pháp luật về bảo vệ môi trường. Tuy nhiên, vẫn còn một số cơ sở nhỏ lẻ (trước đây thuộc thẩm quyền quản lý môi trường cấp huyện, nay là cấp xã) hoạt động xen cài trong khu dân cư.
Theo Sở Nông nghiệp và Môi trường, các cơ sở sản xuất cơ khí, xi mạ chủ yếu thuộc danh mục danh mục loại hình sản xuất, kinh doanh, dịch vụ có nguy cơ gây ô nhiễm môi trường. Do đó, Sở Nông nghiệp và Môi trường, Ban quản lý các Khu chế xuất và Công nghiệp đều yêu cầu các dự án, cơ sơ phải thực hiện đánh giá tác động môi trường và cấp giấy phép môi trường, xây dựng kế hoạch ứng phó sự cố tràn đổ chất thải trước khi đi vào hoạt động; thường xuyên kiểm tra, giám sát thông qua chương trình quan trắc nguồn thải, báo cáo công tác bảo vệ môi trường của các cơ sở. Đồng thời, tăng cường kiểm tra, thanh tra về bảo vệ môi trường nên đã quản lý, kiểm soát được các cơ sở xi mạ.
Khởi tố giám đốc công ty thu gom chất thải gây ô nhiễm môi trường tại Hải Phòng 
Khởi tố giám đốc công ty gây ô nhiễm môi trường 
