Phát biểu từ Nhà Trắng khi Phó Tổng thống Mỹ JD Vance đang thăm đảo Greenland của Đan Mạch ngày 28/3, Tổng thống Mỹ Donald Trump tái khẳng định Washington cần được trao quyền quản lý vùng lãnh thổ này để bảo vệ hoà bình và an ninh toàn cầu, ABCNews đưa tin.
"Greenland rất quan trọng đối với hòa bình trên toàn thế giới, không chỉ với nước Mỹ, mà còn là hoà bình của toàn thế giới", ông Trump nói. "Chúng ta buộc phải có Greenland".
Tổng thống Trump cho biết thêm, tàu bè của Nga và Trung Quốc xuất hiện đông đúc xung quanh Greenland gần Bắc Cực, nhưng Mỹ thì chưa. "Chúng ta không thể dựa vào Đan Mạch hay bất cứ nước nào khác để đối phó với tình huống này", ông nói.
Theo lời Tổng thống Mỹ, Đan Mạch và Liên minh châu Âu (EU) đều hiểu quan điểm của Mỹ. "Và nếu họ không hiểu, chúng ta sẽ giải thích cho họ", ông tuyên bố, nhưng không nêu rõ cách thức ông muốn sử dụng để "giải thích".
Trong khi đó, phát biểu tại căn cứ quân sự Pituffik của Mỹ trên đảo Greenland ngày 28/3, Phó Tổng thống Mỹ JD Vance phàn nàn rằng Đan Mạch đã không bảo vệ được người dân Greenland và căn cứ Mỹ khỏi các mối nguy.
"Thông điệp của chúng tôi gửi đến Đan Mạch rất đơn giản: Các bạn đã không phục vụ tốt người dân Greenland. Các bạn đã đầu tư không đủ vào Greenland và đầu tư không đủ vào kiến trúc an ninh của vùng đất tuyệt đẹp, đáng kinh ngạc này. Điều đó phải thay đổi", ông Vance phát biểu.
Đề cập đến cách thức Mỹ có thể kiểm soát Greenland, ông Vance tin rằng, "vũ lực quân sự sẽ không cần thiết" mà "người dân Greenland sẽ lựa chọn làm vậy thông qua quyền tự quyết, để trở nên độc lập khỏi Đan Mạch, và sau đó Mỹ sẽ đối thoại với người Greenland".
"Tôi nghĩ rằng cuối cùng họ sẽ hợp tác với Mỹ", ông Vance nêu thêm. "Chúng tôi có thể làm cho họ an toàn hơn nhiều. Chúng tôi có thể bảo vệ nhiều hơn nữa. Và tôi nghĩ họ cũng sẽ có lợi hơn nhiều về mặt kinh tế".
Theo Reuters, chuyến thăm căn cứ quân sự Pituffik của Phó Tổng thống Mỹ Vance bị cả giới chức Đan Mạch và Greenland coi là hành động khiêu khích.
Thủ tướng Đan Mạch Mette Frederiksen đã phản đối chỉ trích của ông Vance, cho rằng phát biểu của ông Vance là "không chính xác". "Trong nhiều năm qua, chúng tôi đã sát cánh cùng Mỹ trong những tình huống khó khăn", bà nói, nhấn mạnh Đan Mạch luôn sẵn sàng hợp tác chặt chẽ với Mỹ về vấn đề an ninh ở Bắc Cực.
Greenland, vùng lãnh thổ tự trị thuộc chủ quyền của Đan Mạch, có vị trí chiến lược nằm giữa Đại Tây Dương và Bắc Băng Dương, là hòn đảo lớn nhất thế giới với diện tích khoảng 2,16 triệu km2 nhưng 80% bề mặt bị băng tuyết bao phủ. Trên đảo có khoảng 57.000 cư dân sinh sống.
Các nghiên cứu khoa học mới nhất chỉ ra rằng, hòn đảo này chứa đến 43/50 loại khoáng sản được Mỹ liệt kê là "thiết yếu", bao gồm trữ lượng đất hiếm lớn - thành phần quan trọng phục vụ sản xuất thiết bị quân sự hiện đại và năng lượng xanh.
Cuộc cạnh tranh ở Bắc Cực và nền độc lập của Greenland 
Tổng thống Mỹ tiếp tục đề xuất sáp nhập Greenland 
