Tinh thần tự hào dân tộc qua thơ, văn chữ Hán ở điện Thái Hòa

Điện Thái Hoà là một trong những kiến trúc quan trọng bậc nhất của Hoàng Thành (Đại Nội), Cố đô Huế. Mặt bằng điện hình chữ nhật, điện được cấu trúc theo kiểu trùng thiềm điệp ốc”.

Ngoài tính uy nghi của ngôi điện, đáng chú ý là thơ văn chữ Hán ở điện Thái Hoà được trang trí trên các ô hộc bằng gỗ và các ô hộc bằng pháp lam của ngôi điện. Thống kê của Trung tâm Bảo tồn di tích (BTDT) Cố đô Huế cho biết, ở điện Thái Hoà có 248 ô hộc bằng gỗ và 47 ô hộc bằng pháp lam; tổng cộng có 295 ô hộc có trang trí thơ, văn chữ Hán.

Tuy nhiên, vấn đề mà các nhà nghiên cứu, các nhà sử học quan tâm là về nội dung các tác phẩm độc đáo nói trên. Theo PGS.TS Phạm Minh Tường: Thơ, văn chữ Hán ở điện Thái Hoà  chứa nhiều chủ đề, nội dung, đáng chú ý là nội dung khẳng định sự độc lập dân tộc và toàn vẹn lãnh thổ của Tổ quốc; tinh thần tự hào dân tộc và ý thức củng cố nền thống nhất quốc gia…

Một số ô hộc bằng pháp lam có trang trí thơ, văn chữ Hán ở điện Thái Hòa.
Một số ô hộc bằng pháp lam có trang trí thơ, văn chữ Hán ở điện Thái Hòa.

Bài thơ ngũ ngôn tứ tuyệt tại gian chính, trung tâm của điện Thái Hoà như là lời Tuyên ngôn về độc lập, về tinh thần dân tộc của người dân Việt Nam. “Văn hiến thiên niên quốc/Xa thư vạn lý đồ/Hồng Bàng khai tịch hậu/Nam phục nhất Đường, Ngu” (Đất nước có ngàn năm văn hiến/Ngày nay đã thống nhất rộng hàng vạn dặm/Kể từ ngày họ Hồng Bàng dựng nước đến nay/Nước Đại Nam đã trở nên thịnh vượng như đời Đường, Ngu)

Có thể tìm thấy một bài thơ khác thể hiện tinh thần tự hào dân tộc trong thơ văn ở điện Thái Hoà được thể hiện một cách rõ ràng và đậm nét ở chỗ ca ngợi Kinh đô Huế, ca ngợi vùng đất với sơn thanh, thuỷ tú, với trai tài, gái sắc từ bốn phương hội tụ: “Thái bình tân chế độ/ Hiên hoát cựu quy mô/ Vạn vật thanh danh hội/ Xuân phong mãn Đế đô”. (Thái bình chế độ mới. Mở rộng quy mô xưa. Vạn vật anh tài hội. Gió xuân tràn Đế đô).

Tinh thần tự hào dân tộc không phải chỉ ở sự ca ngợi cảnh đẹp của giang sơn thanh tú, mà còn là sự khẳng định nền văn hiến lâu đời của dân tộc Việt Nam không thua kém gì so với văn minh Trung Hoa. “Đường đường văn hiến quốc/ Hoạ hạo thái bình dân” (Đường hoàng nước văn hiến. Hiên ngang dân thái bình). Hay, “Thánh đức tễ Nghiêu, Thuấn/ Thần mưu giá Hán, Đường” (Thánh đức của vua Việt Nam, sánh với bậc Nghiêu, Thuấn.

Thần mưu của các vị, ngang hàng với các vua Hán, Đường). Qua nghiên cứu của PGS.TS Phạm Minh Tường có thể hiểu thêm về ý thức củng cố nền thống nhất quốc gia của các ông vua triều Nguyễn khi để lại một hệ thống thơ văn khắc họa ở điện Thái Hoà: “Xa thư quý nhất thống/Thịnh trị quán Hồng Bàng”. (Xe chung cỡ bánh, viết chung thể chữ, quy về một mối. Nền thịnh trị của triều đại đứng đầu dòng giống Hồng Bàng)…

Có thể nói với hơn 200 bài thơ, câu đối ở điện Thái Hoà là những áng văn thơ do các vị Hoàng đế, thân vương quan lại sống dưới triều Nguyễn sáng tác. Đây là tư liệu mà các nhà nghiên cứu đánh giá là độc đáo được trang trí nhất thi nhất họa chỉ thấy ở các kiến trúc cung đình Huế. Các nhà nghiên cứu cho rằng cần đặc biệt bảo tồn và phát huy một cách có hiệu quả hệ thống thơ văn kiến trúc cung đình Huế.

Với ý nghĩa đó, TS Trương Quốc Bình có ý kiến cụ thể với những tác phẩm tiêu biểu ở những công trình tiêu biểu, Trung tâm BTDT Cố đô Huế nên giới thiệu những nội dung, ý nghĩa này bằng những tờ gấp thông tin. Du khách có thể xem tại chỗ nhưng cũng có thể mang theo để nghiên cứu sau. Hãy để du khách trong và ngoài nước hiểu được cái hay, cái đẹp liên quan đến di tích. Đó là cách để nhân nhận thức về sự tồn tại và ý nghĩa của thơ văn trên kiến trúc cung đình Huế.

Chiến Hữu

Các tin khác

Người dân vùng cao ở Huế bất an với các “điểm đen” sạt lở

Người dân vùng cao ở Huế bất an với các “điểm đen” sạt lở

Nút giao kết nối cao tốc La Sơn - Hòa Liên qua địa bàn TP Huế liên tục bị đất đá vùi lấp, tiềm ẩn nguy cơ tai nạn giao thông. Cách vài km, những vết nứt toác trên quả đồi cao tại Km34+800 khiến Tỉnh lộ 14B - tuyến đường huyết mạch đang đối mặt với nguy cơ bị sạt lở, người dân bị cô lập hoàn toàn khi xảy ra mưa lũ… Thực trạng này khiến người dân vùng cao nơm nớp lo lắng khi mùa mưa bão đang đến gần.

Công an xã Cần Yên kịp thời hỗ trợ người dân ứng phó mưa lũ

Công an xã Cần Yên kịp thời hỗ trợ người dân ứng phó mưa lũ

Trước diễn biến phức tạp của mưa lớn, ngập lụt trên địa bàn, lực lượng Công an xã Cần Yên, tỉnh Cao Bằng đã khẩn trương triển khai các phương án ứng phó, tổ chức lực lượng trực, ứng trực 24/24 giờ, sẵn sàng thực hiện nhiệm vụ cứu hộ, cứu nạn, bảo đảm an toàn tính mạng và tài sản của Nhân dân.

Giữ bình yên cho mùa du lịch Lâm Đồng

Giữ bình yên cho mùa du lịch Lâm Đồng

Chiều muộn, mưa bỗng như trút nước xuống những cung đường dẫn vào các khu du lịch ngoại ô Đà Lạt. Lực lượng Công an phường và tổ công tác Cảnh sát giao thông Công an tỉnh Lâm Đồng vẫn phải dầm mưa điều tiết, hướng dẫn các phương tiện trật tự di chuyển.

Đón 62 hài cốt Anh hùng liệt sĩ từ Campuchia về nước

Đón 62 hài cốt Anh hùng liệt sĩ từ Campuchia về nước

Sáng 30/6, tại Cửa khẩu quốc tế Hoa Lư, Ban Chỉ đạo tìm kiếm, quy tập, và xác định danh tính hài cốt liệt sĩ TP Đồng Nai (Ban Chỉ đạo 515) tổ chức Lễ đón hài cốt liệt sĩ và Đội K72 từ Campuchia về nước.

Đà Nẵng thông qua chủ trương thành lập 10 phường mới

Đà Nẵng thông qua chủ trương thành lập 10 phường mới

HĐND TP Đà Nẵng vừa thống nhất thông qua dự thảo Nghị quyết tán thành chủ trương thành lập 10 phường mới, gồm: Hòa Vang, Hòa Tiến, Bà Nà, Đại Lộc, Điện Bàn Tây, Chiên Đàn, Núi Thành, Tam Anh, Nam Phước và Thăng Bình, tại Kỳ họp thứ 3, đánh dấu bước đi quan trọng trong việc hoàn thiện tổ chức bộ máy chính quyền cơ sở.

Binh đoàn 12 phát động thi đua “60 ngày đêm lao động Quyết thắng”

Binh đoàn 12 phát động thi đua “60 ngày đêm lao động Quyết thắng”

Những ngày hè lịch sử, Binh đoàn 12 (Tổng công ty xây dựng Trường Sơn) đã tổ chức phát động đợt thi đua “60 Ngày đêm lao động Quyết thắng” tại 3 dự án giao thông trọng điểm gồm: Tuyến cao tốc Cà Mau – Cái Nước; Cái Nước – Đất Mũi và Dự án đường giao thông ra Đảo Hòn Khoai.

Tháo dỡ tượng “Nữ thần khai phóng” xây trái phép trong khu đô thị E.City Tân Đức

Tháo dỡ tượng “Nữ thần khai phóng” xây trái phép trong khu đô thị E.City Tân Đức

Tượng “Nữ thần khai phóng” được xây dựng tại khu vực cảnh quan Khu đô thị E.City Tân Đức (ấp 3A, xã Đức Hòa, tỉnh Tây Ninh) vấp phải phản ứng trái chiều từ dư luận khi cho rằng hình mẫu tượng này “sao chép” hình mẫu bức tượng nổi tiếng trên thế giới, không đúng với văn hóa Việt Nam cũng như nghi ngờ tính pháp lý của bức tượng. Trước phản ứng trên, UBND tỉnh Tây Ninh đã chỉ đạo UBND xã Đức Hòa làm rõ…

Cấp bách chỉnh trang 2 khu dân cư lâu đời ngay trung tâm TP Hồ Chí Minh

Cấp bách chỉnh trang 2 khu dân cư lâu đời ngay trung tâm TP Hồ Chí Minh

Khu dân cư Mả Lạng ở phường Cầu Ông Lãnh và khu chợ Gà - Gạo thuộc phường Bến Thành là 2 khu dân cư lâu đời ở trung tâm TP Hồ Chí Minh và từ lâu đã xuống cấp nghiêm trọng. Để nâng cao đời sống cho người dân tại các khu dân cư này và góp phần chỉnh trang đô thị, hiện TP Hồ Chí Minh lên kế hoạch triển khai xây dựng mới…

Quảng Ngãi: Kịp thời khống chế vụ cháy cơ sở phế liệu trong đêm

Quảng Ngãi: Kịp thời khống chế vụ cháy cơ sở phế liệu trong đêm

Lực lượng Cảnh sát Phòng cháy, chữa cháy và cứu nạn, cứu hộ (PCCC và CNCH) Công an tỉnh Quảng Ngãi cùng lực lượng tại chỗ và người dân địa phương đã kịp thời khống chế vụ cháy tại cơ sở thu mua phế liệu thuộc Cụm công nghiệp, Tiểu thủ công nghiệp và Làng nghề truyền thống xã Đăk Hà trong đêm. Vụ cháy không gây thiệt hại về người.