Tháo gỡ khó khăn về thể chế, chính sách và nguồn lực cho phát triển văn hóa

Mặc dù phát triển văn hóa hiện nay đang được quan tâm nhưng vẫn còn gặp rất nhiều khó khăn, nhiều vướng mắc mà chỉ riêng ngành văn hóa thì không giải quyết được. Nhằm tháo gỡ các vấn đề bất cập và tạo điều kiện thuận lợi cho văn hóa phát triển, Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã chỉ đạo tổ chức Hội thảo Văn hóa Việt Nam 2022 với chủ đề "Thể chế, chính sách và nguồn lực cho phát triển văn hóa".

1.jpg -0
Nghệ sĩ biểu diễn phục vụ nhân dân và du khách tại Hà Nội trong khuôn khổ Liên hoan Xiếc quốc tế năm 2022.

Trao đổi quanh về việc tổ chức hội thảo "Thể chế, chính sách và nguồn lực cho phát triển văn hóa", PGS.TS Bùi Hoài Sơn, Ủy viên thường trực Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội cho biết, hiện nay phát triển văn hóa có nhiều vấn đề vướng mắc, nếu tháo gỡ được từ Quốc hội sẽ làm cho phát triển văn hóa thông suốt trong cả hệ thống chính trị. Đầu tiên là câu chuyện về thể chế. Hiện nay, có những vấn đề của văn hóa nhưng giải quyết nó lại không thuộc về văn hóa mà thuộc về luật pháp, chính trị, kinh tế, khoa học công nghệ… Ví dụ điển hình và gần đây nhất là Luật Điện ảnh sửa đổi được ban hành nhưng vẫn còn có những vấn đề mà ngành văn hóa không thể giải quyết được như ưu đãi cho đoàn làm phim nước ngoài khi mời họ đến Việt Nam.

Ở nhiều quốc gia, trong đó có Thái Lan, họ có thể ghi thẳng vào văn bản là ưu đãi 25% giảm trừ trên tổng số tiền đoàn phim tiêu ở Thái Lan. Ở Việt Nam không thể làm như thế được vì vi phạm Luật Thuế. Hoặc, trước đây, các thiết chế như nhà văn hóa, thư viện, bảo tàng hoạt động rất sôi nổi, thậm chí sôi nổi đến mức không kiểm soát được. Khi Luật về sử dụng tài sản công được ban hành, một loạt các thiết chế văn hóa đóng cửa vì không hoạt động được. Như vậy, vấn đề của văn hóa nhưng nguyên nhân lại là từ vấn đề của luật pháp. Nếu không tháo gỡ từ luật pháp thì không giải quyết được, không tạo điều khuyến khích để văn hóa phát triển.

Cũng theo ông Bùi Hoài Sơn, về chính sách cho văn hóa cũng đang có nhiều “nút thắt”. Nhiều chính sách về bảo tồn di sản, huy động nguồn lực xã hội… được ban hành xong chưa đi vào cuộc sống vì còn nhiều vướng mắc riêng ngành văn hóa không giải quyết được. Nguồn lực cho văn hóa cũng đang là điểm nghẽn rất lớn về văn hóa. Về nhân lực, từ đội ngũ văn nghệ sĩ, cán bộ làm công tác quản lý văn hóa, lãnh đạo ngành văn hóa có nhiều vấn đề. Chúng ta muốn phát triển văn hóa thì phải có người làm nhưng lại không có người làm. Chúng ta sắp xếp lại cơ sở vật chất, bộ máy trung tâm văn hóa, các đoàn nghệ thuật vì mục tiêu tinh giảm biên chế nhưng cuối cùng làm mất các thế mạnh của địa phương. Về nguồn lực tài chính cũng vướng mắc rất nhiều. Trước đây, chúng ta từng có chương trình mục tiêu quốc gia về văn hóa nhưng từ năm 2015, chương trình bị dừng nên chưa tiếp tục có những đầu tư tương xứng cho văn hóa…

Vì vậy, hội thảo lần này của Quốc hội sẽ bàn để tháo gỡ các vướng mắc cho phát triển văn hóa về cả 3 vấn đề là thể chế, chính sách, nguồn lực. Hội thảo hướng tới xây dựng khung chính sách cho văn hóa. Khung chính sách này phải bao trùm được các vấn đề cơ bản về văn hóa và liên kết với những chính sách khác, các lĩnh vực khác của đất nước như kinh tế, chính trị, khoa học công nghệ… Hội thảo cũng sẽ bàn về huy động nguồn lực cho phát triển văn hóa, trong đó có thảo luận về nguồn lực tài chính để làm sao sau hội thảo sẽ ra được kết luận, văn bản rõ ràng về xây dựng chương trình mục tiêu quốc gia về văn hóa. Đây sẽ là chất xúc tác quan trọng,  là căn cứ về chính trị, pháp lý để có những đầu tư lớn cho văn hóa, tháo gỡ về nguồn nhân lực cho văn hóa…

Theo ông Nguyễn Đắc Vinh, Chủ nhiệm Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội, Trưởng Ban tổ chức hội thảo "Thể chế, chính sách và nguồn lực cho phát triển văn hóa", Ủy ban Thường vụ Quốc hội đã phân công Ủy ban Văn hóa, Giáo dục của Quốc hội phối hợp với Học viện Chính trị Quốc gia Hồ Chí Minh, Bộ Văn hóa, Thể thao và Du lịch, tỉnh Bắc Ninh tổ chức. Hội thảo sẽ diễn ra vào ngày 17/12 tại Bắc Ninh. Đây là sự kiện quan trọng nhằm tiếp tục triển khai Nghị quyết Đại hội XIII của Đảng và phát biểu của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại Hội nghị Văn hóa toàn quốc tháng 11/2021, hướng tới kỷ niệm 80 năm Đề cương Văn hóa Việt Nam (1943-2023).

Tham gia hội thảo có 800 đại biểu, được truyền hình trực tiếp trên Truyền hình Quốc hội Việt Nam, phát trực tiếp trên các nền tảng Internet và kết nối trực tuyến với một số điểm cầu trong cả nước. Hiện tại, Ban tổ chức đã nhận được trên 100 tham luận của các bộ, ngành, địa phương, các chuyên gia, tổ chức quốc tế. Trong khuôn khổ hội thảo sẽ có 2 phiên gồm phiên chuyên đề và phiên toàn thể. Mỗi phiên sẽ có 1 báo cáo trung tâm, các tham luận và phần thảo luận của các diễn giả, chuyên gia.

Hội thảo sẽ là diễn đàn để các bộ, ngành, địa phương, cơ quan có liên quan và các nhà quản lý, nhà khoa học trong, ngoài nước tham gia báo cáo, thảo luận nhằm làm rõ các căn cứ lý luận, thực tiễn, từ đó đề xuất, kiến nghị hoàn thiện thể chế, chính sách và các giải pháp đẩy mạnh việc huy động, nâng cao hiệu quả sử dụng các nguồn lực cho bảo tồn, phát triển văn hóa theo đúng chủ trương, đường lối của Đảng, tinh thần chỉ đạo của Tổng Bí thư Nguyễn Phú Trọng tại Hội nghị Văn hóa toàn quốc năm 2021.

Hoa Nguyễn

Các tin khác

Tìm giải pháp bứt phá cho du lịch đô thị cổ Hội An trong kỷ nguyên mới

Tìm giải pháp bứt phá cho du lịch đô thị cổ Hội An trong kỷ nguyên mới

Gần 5 triệu lượt khách đến Hội An trong năm 2025, nhưng chỉ 1,71 triệu vé tham quan được bán ra. Khoảng cách giữa sức hút của điểm đến và nguồn thu trực tiếp từ tham quan đặt ra bài toán về bảo tồn di sản, gìn giữ bản sắc và bảo đảm sinh kế cư dân, đòi hỏi Hội An đổi mới mô hình phát triển du lịch theo chiều sâu.

Khảo cổ làm sáng tỏ diện mạo Đàn tế Nam Giao triều Hồ

Khảo cổ làm sáng tỏ diện mạo Đàn tế Nam Giao triều Hồ

Đợt khai quật khảo cổ mới nhất tại Đàn tế Nam Giao thuộc Di sản thế giới Thành nhà Hồ (Thanh Hoá) đã làm rõ thêm quy mô, kết cấu và ranh giới của hai cấp nền thấp nhất trong hệ thống năm cấp nền. Những phát hiện mới góp phần củng cố nhận định về quá trình quy hoạch, xây dựng đồng bộ công trình dưới triều vua Hồ Hán Thương năm 1402, đồng thời mở ra thêm hướng nghiên cứu về kiến trúc, kỹ thuật xây dựng và tổ chức nghi lễ của vương triều Hồ.

Lãnh đạo Ủy ban trung ương Mặt trận Tổ quốc Việt Nam, Lãnh đạo Chủ tịch Liên hiệp các Hội Văn học Việt Nam tặng hoa chúc mừng Ban chấp hành Hội Mỹ thuật Việt Nam lần thứ X, nhiệm kỳ 2026–2031.

Hội Mỹ thuật Việt Nam trước yêu cầu đổi mới, thích ứng với thời đại số

Đại hội đại biểu Toàn quốc Hội Mỹ thuật Việt Nam lần thứ X, nhiệm kỳ 2026 - 2031 diễn ra từ ngày 14/10 đến 16/10/2026 tại Hà Nội trong một bối cảnh đặc biệt. Những biến động về cơ chế tổ chức, về nguồn lực tài chính, về phương thức hoạt động và cả những yêu cầu mới của đời sống văn hóa, nghệ thuật đòi hỏi Hội phải có một cách nhìn, một tư duy mới và một bộ máy để thích ứng.

Ngày hội áo dài, dân vũ của phụ nữ Công an Thủ đô

Ngày hội áo dài, dân vũ của phụ nữ Công an Thủ đô

Ngày hội "Áo dài - Dân vũ" là sân chơi văn hóa tinh thần ý nghĩa, đây không chỉ là dịp để tôn vinh vẻ đẹp truyền thống của tà áo dài Việt Nam mà còn là nơi thể hiện sự năng động, trẻ trung, tinh thần gắn kết của nữ chiến sĩ Công an Thủ đô. Thông qua ngày hội giúp các hội viên có thêm năng lượng tích cực để tiếp tục cống hiến và hoàn thành tốt nhiệm vụ.

Phát động thi sáng tác văn học nghệ thuật về đề tài thương binh, liệt sĩ

Phát động thi sáng tác văn học nghệ thuật về đề tài thương binh, liệt sĩ

Ngày 15/10, tại Hà Nội, Bộ Văn hoá, Thể thao và Du lịch tổ chức Lễ phát động Cuộc thi sáng tác các tác phẩm văn học nghệ thuật (truyện ngắn, thơ, ca khúc) về đề tài thương binh, liệt sĩ và người có công với cách mạng, hướng tới kỷ niệm 80 năm Ngày Thương binh - Liệt sĩ (27/7/1947 - 27/7/2027).

Biến giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, kiến tạo sức mạnh quốc gia

Biến giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, kiến tạo sức mạnh quốc gia

Diễn đàn quốc gia "Văn hóa với doanh nghiệp Việt Nam" năm 2026 có chủ đề: “Văn hóa kinh doanh Việt Nam – Trụ cột quan trọng chuyển hóa giá trị văn hóa thành giá trị kinh tế, góp phần kiến tạo sức mạnh tổng hợp quốc gia”. Chương trình đánh dấu bước chuyển quan trọng từ xây dựng nền tảng giá trị sang tổ chức lực lượng, phát triển công cụ và thúc đẩy thực thi.

“Lời hứa” – Khi những chiến sĩ Công an kể chuyện nghề bằng điện ảnh

“Lời hứa” – Khi những chiến sĩ Công an kể chuyện nghề bằng điện ảnh

Không có những diễn viên chuyên nghiệp, câu chuyện trong phim “Lời hứa” được kể bằng chính những trải nghiệm nghề nghiệp, góc nhìn của các chiến sĩ CSGT Thủ đô. Bộ phim đặt ra vấn đề nhức nhối về tai nạn giao thông do rượu bia để từ đó gửi gắm thông điệp về trách nhiệm của xã hội, người dân và chính quyền cùng tạo dựng một xã hội văn minh, an toàn giao thông.

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong phát triển văn hoá, thể thao và du lịch

Đẩy mạnh chuyển đổi số trong phát triển văn hoá, thể thao và du lịch

Quảng Trị là vùng đất có bề dày lịch sử, hội tụ những giá trị đặc sắc về văn hóa, thiên nhiên và con người. Từ hệ thống di tích chiến tranh cách mạng, di sản thiên nhiên thế giới Phong Nha - Kẻ Bàng, đến kho tàng di sản văn hóa phi vật thể và bản sắc của các cộng đồng dân tộc… Quảng Trị đang khai thác và chuyển hóa giá trị di sản thành nguồn lực phát triển bền vững trong kỷ nguyên số.

Văn hóa doanh nghiệp – nguồn lực nội sinh cho phát triển bền vững

Văn hóa doanh nghiệp – nguồn lực nội sinh cho phát triển bền vững

Trong bối cảnh cạnh tranh ngày càng gay gắt, văn hóa doanh nghiệp không chỉ tạo dựng bản sắc, uy tín thương hiệu mà còn trở thành nguồn lực nội sinh, góp phần nâng cao năng lực quản trị, thúc đẩy đổi mới sáng tạo và tạo lợi thế cạnh tranh bền vững cho doanh nghiệp Việt Nam.

 Trở về miền ký ức Hà Nội

Trở về miền ký ức Hà Nội

Đêm nhạc Phú Quang – “Còn mãi một tình yêu”  diễn ra vào tối 12/10 tại Nhà hát Hồ Gươm không chỉ đưa khán giả trở về với những giai điệu đã làm nên một Phú Quang của Hà Nội, mà còn mở ra những ký ức riêng tư về người nhạc sĩ qua lời kể của bạn bè, đồng nghiệp và ba người con. 5 năm sau ngày ông rời xa, âm nhạc vẫn là sợi dây kết nối những người yêu thương, trong một cuộc hội ngộ đầy hoài niệm.

Thúc đẩy hợp tác thực chất cho điện ảnh Việt Nam

Thúc đẩy hợp tác thực chất cho điện ảnh Việt Nam

Trong khuôn khổ Liên hoan phim Quốc tế Busan lần thứ 31, ngày 11/10, tại Hàn Quốc, Hiệp hội Xúc tiến Phát triển Điện ảnh Việt Nam (VFDA) chủ trì tổ chức tọa đàm “Liên hoan phim - Cầu nối điện ảnh Việt Nam với thế giới”. Cùng với câu chuyện đưa phim Việt ra thế giới, phát triển thị trường, đào tạo tài năng và thu hút các đoàn phim quốc tế, những trao đổi tại sự kiện hướng tới các cơ hội hợp tác cụ thể, lâu dài.

Ướp hương cho phố: Lễ hội Đồ uống Hà Nội 2026 và bức tranh cuộc sống đủ đầy ở Dương Nội

Ướp hương cho phố: Lễ hội Đồ uống Hà Nội 2026 và bức tranh cuộc sống đủ đầy ở Dương Nội

Những ngày giữa tháng Mười thu dịu mát, thoang thoảng hương trà sen lan tỏa khắp Công viên Thiên văn học, nơi Lễ hội Đồ uống Hà Nội 2026 đang đưa nét thưởng thức tinh tế của đất Tràng An trở thành sản phẩm du lịch mới đặc sắc, ngay trong lòng một khu đô thị cũng được vun đắp bằng tâm huyết trong gần hai thập kỷ.

Mở rộng kết nối, quảng bá điện ảnh Việt Nam tại Liên hoan phim quốc tế Busan

Mở rộng kết nối, quảng bá điện ảnh Việt Nam tại Liên hoan phim quốc tế Busan

Trong khuôn khổ Liên hoan phim quốc tế Busan lần thứ 31 (BIFF 2026), ngày 10/10, tại Chợ Nội dung và Phim châu Á, Trung tâm Triển lãm và Hội nghị Busan, Hàn Quốc, Hiệp hội Xúc tiến phát triển điện ảnh Việt Nam (VFDA) chính thức khai trương gian hàng điện ảnh Việt Nam, mở đầu chuỗi hoạt động của VFDA tại Busan, tạo cơ hội quảng bá điện ảnh Việt Nam, giới thiệu tiềm năng của các địa phương, Liên hoan phim châu Á – Đà Nẵng.

 Sắc màu văn hóa trong Lễ hội Katê Khánh Hòa

Sắc màu văn hóa trong Lễ hội Katê Khánh Hòa

Lễ hội Katê phản ảnh sâu sắc những giá trị văn hóa truyền thống tốt đẹp của đồng bào người Chăm. Đây là dịp tưởng nhớ, tri ân các vị thần có công với đồng bào dân tộc Chăm; tưởng nhớ ông bà, tổ tiên và thực hành các nghi lễ truyền thống; cầu mong cuộc sống ấm no, bình an, hạnh phúc.