Tăng cường hợp tác đấu tranh phòng, chống ma túy giữa các nước khu vực tiểu vùng sông Mê Công

Ngày 5/9, tại Bắc Kinh, Trung Quốc đã diễn ra Hội nghị Quan chức cấp cao các nước thành viên tham gia Bản Thỏa thuận về hợp tác phòng, chống ma túy tiểu vùng sông Mê Công năm 1993.

Thiếu tướng Nguyễn Văn Viện, Cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy dẫn đầu đoàn đại biểu Bộ Công an tham dự hội nghị.

Dự hội nghị có 70 đại biểu từ các nước tiểu vùng sông Mê Công gồm: Campuchia, Trung Quốc, Lào, Myanmar, Thái Lan, Việt Nam và Cơ quan phòng, chống ma túy và tội phạm Liên hợp quốc (UNODC).

Hội nghị Quan chức cấp cao về phòng, chống ma túy nằm trong khuôn khổ Thỏa thuận hợp tác 1993 (MOU) về hợp tác phòng, chống ma túy giữa 6 nước tiểu vùng sông Mê Công và UNODC. Đây là hội nghị được 6 nước thành viên tổ chức luân phiên 2 năm 1 lần cấp Bộ trưởng.

Hội nghị năm nay tập trung vào các nội dung: Kiểm điểm, đánh giá cơ chế hợp tác MOU; thảo luận giải pháp tăng cường hiệu quả điều phối các nỗ lực hợp tác phòng, chống ma túy của khu vực; rà soát, đánh giá tình hình, phương thức, thủ đoạn trong sản xuất, mua bán, vận chuyển và sử dụng ma túy; xây dựng và thống nhất kế hoạch vận động tài trợ giai đoạn tiếp theo; thông qua Kế hoạch hành động tiểu vùng lần thứ 12; cũng như Tuyên bố chung Bắc Kinh về vấn đề ma túy và Sáng kiến của Trung Quốc giải quyết vấn đề ma tuý tổng hợp ở khu vực tiểu vùng sông Mê Công tại Hội nghị cấp Bộ trưởng sẽ diễn ra vào 6/9.

Hội nghị lần này diễn ra đúng dịp kỉ niệm 30 năm ký kết Bản thỏa thuận về phòng, chống ma túy giữa các nước trong khu vực tiểu vùng sông Mê Công và UNODC. Vì vậy, hội nghị có ý nghĩa quan trọng và khẳng định cam kết mạnh mẽ của Chính phủ các nước tiểu vùng sông Mê Công trong giải quyết vấn nạn ma túy trong khu vực và trên thế giới.

Phát biểu tại lễ khai mạc, ông Jeremy Douglas, Trưởng đại diện Cơ quan phòng, chống ma túy và tội phạm Liên hợp quốc khu vực Châu Á - Thái Bình Dương cho biết: Trong năm 2022, khu vực Đông và Đông Nam Á đã thu giữ hơn 151 tấn ma túy các loại, trong đó chủ yếu là ma túy tổng hợp. Thu giữ ketamine (một loại ma túy tổng hợp nguy hiểm, phổ biến trong năm 2022) là 27,4 tấn, tăng 167% so với năm 2021. Các quốc gia trong khu vực Tiểu vùng sông Mê Công đã và đang phải đối mặt với hiểm hoạ ma tuý đang diễn ra ngày càng phức tạp, khó lường, ảnh hưởng nghiêm trọng tới phát triển kinh tế - xã hội, trật tự an toàn xã hội của các nước trong khu vực và trên toàn thế giới.

Khu vực Tam giác vàng, nằm sát khu vực biên giới các nước Lào, Myanmar, Thái Lan, được xác định là nguồn “cung” ma túy lớn thứ hai trên thế giới, hàng năm cung cấp ra thị trường trên 80 tấn heroine và hàng nghìn tấn ma túy tổng hợp các loại. Từ đây, ma túy được vận chuyển đến các nước trong khu vực Tiểu vùng tiêu thụ và chuyển đi nước thứ ba với nhiều hình thức, thủ đoạn tinh vi.

Bên cạnh đó, ghi nhận xu hướng các thị trường ma túy trên thế giới ngày càng liên kết chặt chẽ hơn, xuất hiện nhiều đường dây mua bán vận chuyển ma túy xuyên quốc gia, liên lục địa, nhiều loại ma túy có nguồn gốc được sản xuất tại châu Âu, châu Mỹ được phát hiện tại thị trường Tiểu vùng. Tội phạm ma túy ngày càng manh động, tệ nạn ma túy diễn biến phức tạp, thực tế đó đặt ra rất nhiều áp lực đối với công tác phòng, chống ma túy ở các nước Tiểu vùng sông Mê Công. 

Chia sẻ về những kết quả trong công tác phòng, chống ma túy của Việt Nam, Thiếu tướng Nguyễn Văn Viện nhấn mạnh: Trước thách thức chung của thế giới về vấn đề ma túy, Chính phủ Việt Nam đã quan tâm và chỉ đạo một cách quyết liệt. Trên tầm vĩ mô, Việt Nam đề ra Chiến lược quốc gia phòng, chống ma túy tầm nhìn đến năm 2030.

Trong những năm qua, Việt Nam đã đạt được những kết quả đáng ghi nhận: Duy trì, đẩy mạnh hợp tác song phương, đa phương với lực lượng hành pháp các nước trong khu vực, đặc biệt là các nước có chung đường biên giới; nâng cao năng lực cho lực lượng hành pháp phòng, chống ma túy của Việt Nam với sự hỗ trợ của các đối tác quốc tế, đặc biệt là UNODC; đẩy mạnh công tác kiểm soát, phòng ngừa thất thoát tiền chất; tích cực tham gia các diễn đàn đa phương phòng, chống ma túy trong khu vực và trên thế giới, coi đó là một trong những giải pháp phòng ngừa ma túy từ xa giúp giảm áp lực cho công tác phòng, chống ma túy trong nước. Đồng thời tranh thủ được sự quan tâm, ủng hộ của các nước đối tác, các tổ chức quốc tế cho công tác phòng, chống ma túy trong nước.

Hội nghị đã tiến hành rà soát kết quả thực hiện các hoạt động theo các lĩnh vực ưu tiên của Kế hoạch hành động tiểu vùng lần thứ 11, đồng thời xem xét, thống nhất các nội dung trong Kế hoạch hành động tiểu vùng lần thứ 12 giai đoạn 2023-2025. Tuyên bố chung Bắc Kinh về vấn đề ma túy và Sáng kiến của Trung Quốc trong giải quyết vấn đề ma tuý tổng hợp ở khu vực tiểu vùng sông Mê Công để đệ trình và thông qua tại Hội nghị cấp Bộ trưởng sẽ diễn ra vào ngày 6/9.

Trước đó, ngày 4/9, tại Bắc Kinh, Trung Quốc, đã diễn ra Hội nghị song phương lần thứ 9 về hợp tác phòng, chống ma túy giữa Việt Nam - Trung Quốc. Đoàn đại biểu Việt Nam do Thiếu tướng Nguyễn Văn Viện, Cục trưởng Cục Cảnh sát điều tra tội phạm về ma túy, làm Trưởng đoàn; đoàn đại biểu Trung Quốc do ông Ngụy Hiểu Quân, Phó Tổng Thư ký Thường trực Ủy ban phòng, chống ma túy, làm Trưởng đoàn.

Việt Nam và Trung Quốc chịu tác động trực tiếp của tình hình tệ nạn ma túy. Ở trong nước, để đối phó có hiệu quả với hiểm họa ma túy, Việt Nam đã và đang đẩy mạnh các giải pháp toàn diện, trong đó dành ưu tiên cao trong việc triển khai các giải pháp ngăn chặn hiệu quả hoạt động mua bán và vận chuyển ma túy bất hợp pháp qua biên giới đường bộ, đường thủy và đường hàng không. Cùng với tăng cường thực thi pháp luật, Việt Nam cũng đang triển khai đồng bộ các giải pháp tuyên truyền giáo dục phòng ngừa, đa dạng và xã hội hóa các mô hình điều trị cai nghiện...

Bên cạnh những nỗ lực trong nước, Việt Nam cũng đẩy mạnh hợp tác chặt chẽ với các nước, đặc biệt với các nước đã ký kết Hiệp định, Thỏa thuận hợp tác song phương về phòng, chống ma túy. Theo tinh thần Bản Ghi nhớ giữa Chính phủ Việt Nam và Trung Quốc về hợp tác kiểm soát ma túy, các chất hướng thần và tiền chất ký năm 2001, trong những năm qua, hai nước đã hợp tác toàn diện, triển khai nhiều hoạt động song phương về phòng, chống ma túy như duy trì cơ chế hội nghị song phương của hai nước hàng năm; thường xuyên trao đổi thông tin, phối hợp đấu tranh các chuyên án, trao đổi chia sẻ thông tin, bắt giữ các đối tượng, triệt phá nhiều vụ án, kịp thời ngăn chặn các đường dây sản xuất và vận chuyển ma túy qua biên giới.

Phát biểu tại hội nghị, Thiếu tướng Nguyễn Văn Viện, Trưởng đoàn đại biểu Việt Nam đánh giá cao sự phối hợp chặt chẽ và hiệu quả hợp tác từ cấp Trung ương đến Công an địa phương các tỉnh giáp biên hai nước trong thời gian qua, cũng như trong quá trình chuẩn bị cho hội nghị lần này; đồng thời tin tưởng rằng, năm 2023 và những năm tiếp theo, kế thừa truyền thống quan hệ giữa hai bên và những kết quả đã đạt được, hợp tác phòng, chống ma tuý giữa Việt Nam và Trung Quốc ngày càng đi vào chiều sâu, thiết thực và hiệu quả.