Theo nội dung cảnh báo của lãnh đạo ngành Du lịch tỉnh Phú Yên, các cơ sở du lịch tự phát có tên trong danh sách mà cơ quan chức năng và chính quyền các địa phương tập hợp được, đều sử dụng đất không đúng mục đích, xây dựng nhiều hạng mục công trình trái phép trên đất nông nghiệp, đất rừng sản xuất. Trong số đó, có nhiều cơ sở từng đã bị “tuýt còi” bằng quyết định xử phạt vi phạm hành chính, văn bản, biên bản yêu cầu dừng hoạt động, buộc khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất. Thế nhưng chủ nhân các cơ sở KDDL tự phát vẫn bất chấp pháp luật, ngang nhiên tổ chức đón du khách tham quan, vui chơi giải trí bằng nhiều chiêu trò biến tướng.
Trước đó, liên quan thực trạng vừa kể trên, vào ngày 25/9/2022, Báo CAND từng có bài viết “Vì sao các khu du lịch sinh thái tự phát mọc lên như nấm sau mưa ? ”.
Theo thống kê của Sở VH-TT&DL Phú Yên, đến cuối năm 2021 địa phương này có 9 KDDL tự phát, nhưng 9 tháng sau đó đã “mọc” thêm 6 cơ sở nữa. Sau khi tiếp nhận thông tin phản ánh của Báo CAND, ngày 14/10/2022, UBND tỉnh Phú Yên có văn bản yêu cầu Sở VH-TT&DL và UBND các huyện, thị xã, thành phố thanh tra, kiểm tra hoạt động KDDL tự phát, cảnh báo mất an toàn trong hoạt động tham quan; kiên quyết xử lý những trường hợp vi phạm; địa phương nào còn để xảy ra tình trạng hoạt động KDDL tự phát thì chịu trách nhiệm trước Chủ tịch UBND tỉnh.
Tiếc rằng, chính quyền địa phương và các cơ quan chức trách không có biện pháp xử lý kiên quyết, nên đến nay, con số đã tăng lên 17 cơ sở KDDL tự phát tại 7/9 huyện, thị xã, thành phố trong tỉnh; tập trung nhiều nhất ở hai huyện Sơn Hòa và Tuy An. Nổi cộm và rầm rộ nhất trong dịp Tết Quý Mão là cơ sở Canary Garden ở thôn Tân An, xã An Hòa Hải; Sky Panaroma ở thôn Lam Sơn, xã An Thọ, huyện Tuy An.
Với danh nghĩa “quán cà phê” nhưng Canary Garden được ông Lưu Ngọc Hiển (trú ở TP Tuy Hòa) cho san ủi, đào đắp bậc thang, xây dựng bề thế như khu du lịch trên diện tích khoảng 2ha đất nông nghiệp. Nhiều hạng mục xây dựng kiên cố như nhà đón khách, cổng hoa, đường nội bộ…
Còn cơ sở Sky Panaroma, ông Võ Lương Huyền Vân (trú ở TP Tuy Hòa) mua lại hơn 1,4 ha đất rừng sản xuất rồi san ủi, đào đắp, xây dựng nhiều hạng mục công trình như nhà chế biến thực phẩm ăn uống, quầy tiếp đón khách, sân khấu ca nhạc có kết cấu bê tông cốt thép, 20 nhà lều có kết cấu bằng vật liệu nhôm – kính cùng hàng chục lều vải, dù che nắng... Nhiều tháng liền chủ cơ sở bán vé vào cổng, đón khách lưu trú với giá từ 200– 450 nghìn đồng; tổ chức đốt lửa trại, đêm ca nhạc…
Giữa năm 2022, Sở VH-TT&DL Phú Yên đã có văn bản yêu cầu chủ cơ sở Sky Panaroma dừng tổ chức biểu diễn đêm ca nhạc “Khoảng trời thanh xuân” do không đủ điều kiện. Cuối tháng 8 và đầu tháng 12/2022, UBND huyện Tuy An có văn bản thu hồi Giấy chứng nhận đăng kinh doanh, yêu cầu dừng các hoạt động kinh doanh tại Sky Panaroma, xử phạt vi phạm hành chính 10 triệu đồng, buộc chủ cơ sở khôi phục lại tình trạng ban đầu của đất trước khi vi phạm. Trong biên bản kiểm tra ngày 12/1/2023, Đoàn liên ngành Sở VH-TT&DL, Sở Y tế, Công an tỉnh Phú Yên và UBND xã An Thọ yêu cầu cơ sở Sky Panaroma dừng mọi hoạt động. Thế nhưng đến nay (4/2) ông Võ Lương Huyền Vân không thực hiện các quyết định xử phạt, văn bản, biên bản yêu cầu dừng hoạt động, mà “chuyển đổi” cho vợ là Nguyễn Thị Thu Hằng, Giám đốc Công ty TNHH sản xuất rừng Sky Panaroma, tiếp tục tổ chức KDDL tại cơ sở này.
Trước Tết Nguyên đán Quý Mão, hai cơ sở Canary Garden và Sky Panaroma được một trang mạng xã hội quảng bá hình ảnh, thông tin “không bán vé vào cổng” để chào mời du khách. Thực tế hai cơ sở đã biến tướng bằng chiêu trò buộc du khách “ủng hộ” nước uống với giá cao, nên nhiều người đã phản ứng, chê trách trên mạng xã hội. Mỗi người vào Canary Garden phải trả 70.000 đồng để nhận “phiếu nước giải khát” có ghi rõ “tương đương 1 phần nước uống, không quy đổi thành tiền, sử dụng 1 lần trong ngày”. Còn tại Sky Panaroma thì mỗi người khách phải trả 40.000 đồng “ủng hộ nước uống”, khách không có nhu cầu nước uống vẫn bị buộc “ủng hộ”.
Sau cuộc kiểm tra ngày 3/2 vừa qua, ông Lê Tấn Hổ, Phó Chủ tịch Thường trực UBND tỉnh Phú Yên đã chỉ đạo UBND huyện Tuy An kiên quyết xử lý nghiêm minh các cơ sở KDDL tự phát, trường hợp vượt thẩm quyền thì báo cáo, tham mưu UBND tỉnh xem xét, quyết định trước ngày 20/2 tới.
Về trách nhiệm đối với công tác quản lý, dư luận tại tỉnh Phú Yên cho rằng, một người dân xây dựng nhà ở trái phép trên đất nông nghiệp, chắc chắn sẽ bị cấp thẩm quyền xử phạt, cưỡng chế tháo dỡ, lẽ nào những cơ sở KDDL tự phát quy mô, bề thế như Canary Garden, Sky Panaroma… không bị ngăn chặn, xử lý ráo riết từ khi mới phát sinh? Lẽ nào cán bộ, công chức ở địa phương nơi có cơ sở KDDL tự phát không bị kiểm điểm, xử lý kỷ luật về trách nhiệm?
Phú Yên rà soát xử lý các khu du lịch sinh thái tự phát 
Vì sao các khu du lịch sinh thái tự phát “mọc” như nấm sau mưa? 
