4 rõ trong thực hiện vận động
Lào Cai là tỉnh miền núi phía Bắc của Tổ quốc, có cơ cấu dân cư đa dạng với 49 dân tộc anh em cùng sinh sống. Trong đó, đồng bào dân tộc dân tộc thiểu số chiếm tỷ lệ trên 62% so với tổng dân số của tỉnh.
Qua công tác nắm tình hình, xác định phần lớn người đồng bào dân tộc thiểu số trên địa bàn tỉnh còn giữ phong tục, tập quán lưu giữ vũ khí qua nhiều thế hệ để trưng bày tâm linh hoặc để săn bắn động vật, bảo vệ mùa màng... dẫn đến một lượng lớn vũ khí còn tồn đọng trong nhân dân, tiềm ẩn nguy cơ gây mất an ninh trật tự, đe dọa trực tiếp đến tính mạng, sức khỏe người dân.
Bên cạnh đó, còn tình trạng một số nhóm thanh, thiếu niên tàng trữ, sử dụng vũ khí tự chế có gắn dao, kiếm, mã tấu để giải quyết mâu thuẫn, gây rối trật tự công cộng. Hoạt động mua bán, vận chuyển, tàng trữ VK, VLN, CCHT và pháo trái phép qua biên giới, trên không gian mạng để thu lợi bất chính còn phức tạp.
Nhận thức rõ về tầm quan trọng của việc thu hồi vũ khí sẽ giúp ngăn chặn nguồn cung cho tội phạm; nâng cao ý thức cộng đồng, giảm thiểu các vụ án bạo lực và tai nạn liên quan, Công an tỉnh Lào Cai đã chủ động tham mưu UBND tỉnh thành lập Ban chỉ đạo vận động thu hồi và phòng ngừa đấu tranh với tội phạm vi phạm pháp luật về VK-VLN-CCHT và pháo.
Đồng thời, tham mưu ban hành nhiều văn bản, kế hoạch mở các đợt cao điểm tổng rà soát, vận động toàn dân giao nộp và đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật về VK, VLN, CCHT và pháo trên địa bàn tỉnh Lào Cai để huy động cả hệ thống chính trị, các ngành, đoàn thể, lực lượng vũ trang và nhân dân cùng chung tay vì mục tiêu "Không còn vũ khí, không còn pháo nổ, không còn hiểm họa tiềm ẩn trong cộng đồng".
Là đơn vị thường trực Ban chỉ đạo, năm 2025, Công an tỉnh Lào Cai ban hành hàng chục văn bản chỉ đạo, đôn đốc, hướng dẫn thực hiện công tác tuyên truyền, vận động toàn dân giao nộp và đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật về VK, VLN, CCHT và pháo để chỉ đạo, hướng dẫn nội dung, biện pháp, cách làm cụ thể, linh hoạt theo hướng "cầm tay, chỉ việc"; bảo đảm tiêu chí "4 rõ - rõ người, rõ việc, rõ trách nhiệm, rõ thời gian hoàn thành".
Thượng tá Nguyễn Huy Hiệp, Phó Giám đốc Công an tỉnh Lào Cai cho biết, quán triệt thực hiện hiệu quả phương châm "4 rõ" từ tỉnh đến cơ sở trong quá trình thực hiện, đồng chí Giám đốc Công an tỉnh phân công cụ thể trách nhiệm đối với các đồng chí Phó Giám đốc; Trưởng các phòng nghiệp vụ, Trưởng Công an cấp xã phân công cụ thể địa bàn phụ trách và trách nhiệm đối với cấp phó, từng CBCS để chỉ đạo, kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn thực hiện hiệu quả. Gắn trách nhiệm đối với người đứng đầu các cơ quan, đơn vị, địa phương, đặc biệt là Bí thư Đảng ủy, Chủ tịch UBND và Trưởng Công an cấp xã trong công tác vận động thu hồi VK, VLN, CCHT và pháo trên địa bàn phụ trách. Từ đó tạo ra hiệu quả lớn trong thu hồi vũ khí.
Công an các đơn vị, địa phương đã triển khai đồng bộ, hiệu quả nhiều biện pháp, cách làm phù hợp với đặc điểm tâm lý người dân tại địa phương, "đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng hộ" vận động nhân dân giao nộp VK, VLN, CCHT và pháo với phương châm "tuyên truyền tới đâu, vận động thu hồi triệt để tới đó và tổ chức ký cam kết chấp hành quy định pháp luật về VL, VLN, CCHT", từ tuyên truyền rộng rãi kết hợp với tuyên truyền vận động cá biệt; đồng thời tổ chức các hoạt động an sinh, xã hội, hỗ trợ, hướng dẫn người dân làm ăn, phát triển kinh tế, ổn định cuộc sống lâu dài.
Bên cạnh đó, tại các xã đều xây dựng và tổ chức ra mắt các mô hình điểm tuyên truyền, vận động nhân dân giao nộp VK, VLN, CCHT và pháo. Điển hình như mô hình tuyền truyền, vận động toàn dân giao nộp và đấu tranh với tội phạm, vi phạm pháp luật về VK, VLN, CCHT và pháo kết hợp thực hiện các thủ tục hành chính và các hoạt động tặng quà, an sinh xã hội (tặng gạo, mũ bảo hiểm, cây con giống).
Tại xã Tân Hợp với mô hình "Tân Hợp bình yên, mỗi người dân, một hành động, ngàn bình yên và hưởng ứng hoạt động cùng Việt Nam tiến bước"; xã Hạnh Phúc với mô hình "Dòng họ Mùa - không có vũ khí, công cụ hỗ trợ trái phép"; xã Bảo Thắng với mô hình "Thôn An Thành - an toàn về VK, VLN, CCHT"…
Thiếu tá Hoàng Đăng An, Phó Trưởng Công an xã Trấn Yên, tỉnh Lào Cai cho biết, bên cạnh phân tích rõ tác hại, nguy cơ mất an toàn của việc tàng trữ vũ khí, Công an xã đã tham mưu chính quyền và trực tiếp tư vấn người dân bỏ thói quen săn bắn, thay đổi cơ cấu sản xuất kinh tế sang chăn nuôi, trồng cây hoa màu, được cấp ủy, chính quyền, lực lượng Công an hỗ trợ cây, con giống phát triển kinh tế…
Từ đó, nhiều người dân đã thay đổi ý thức. Ông Hà Văn Tích, SN 1933, trú tại thôn Thanh Tú, xã Chấn Thịnh, tỉnh Lào Cai là một trong những trường hợp như vậy. Trước đó, ông Tích đã sưu tầm được rất nhiều hiện vật gồm các loại vũ khí, vật liệu nổ như: Súng quân dụng, súng kíp, dao, kiếm... Với một người đã ở cái tuổi "xưa nay hiếm" như ông thì mỗi hiện vật đều có ý nghĩa rất lớn. Vậy nhưng, sau khi được tuyên truyền, giải thích ông đã chủ động giao nộp toàn bộ hiện vật là vũ khí, vật liệu nổ cho lực lượng chức năng…
Từ đầu năm 2025 đến ngày 9/11/2025, toàn tỉnh đã vận động thu hồi 15.353 VK, VLN, CCHT và pháo (chủ yếu là súng tự chế), tăng 9.783 VK, VLN, CCHT = 275% so với năm 2024 (5.570 VK, VLN, CCHT). Bên cạnh công tác vận động, tuyên truyền thu hồi VK, VLN, CCHT và pháo, Công an tỉnh Lào Cai đã chỉ đạo các đơn vị nghiệp vụ phát hiện, điều tra và xử lý 5 vụ, 5 bị can phạm tội liên quan đến VK, VLN, CCHT; thu giữ nhiều vũ khí các loại và các linh kiện chế tạo, sản xuất vũ khí.
Nhiều thôn, tổ dân phố đăng ký thôn, bản "sạch" về vũ khí tự chế
Công an các xã đã tham mưu Đảng ủy, UBND cấp xã thành lập các tổ công tác gồm các đồng chí trong cấp ủy, Trưởng các cơ quan, ban, ngành, đoàn thể, Bí thư chi bộ, Trưởng thôn, Tổ trưởng tổ dân phố phụ trách từng thôn, tổ dân phố tại địa bàn, giao chỉ tiêu cụ thể cho từng tổ công tác thực hiện phương châm "đi từng ngõ, gõ từng nhà, rà từng hộ". Kết hợp tuyên truyền rộng rãi và phát huy vai trò già làng, trưởng bản, người có uy tín, các chức sắc tôn giáo để tuyên truyền vận động cá biệt đạt hiêu quả cao.
Công an cấp xã thành lập 1 hoặc các Tổ công tác tổ chức điều tra cơ bản, tổng rà soát, lập danh sách các đối tượng, hộ gia đình, cơ sở kinh doanh, cá nhân liên quan VK, VLN, CCHT và pháo trên địa bàn quản lý, thường xuyên được cập nhật, không để xảy ra sót lọt đối tượng. Trên cơ sở đó, các Tổ công tác chú trọng công tác vận động cá biệt, kết hợp tặng quà cho hộ nghèo, hộ cận nghèo, mang lại hiệu quả cao.
Hàng chục mô hình tuyên truyền, vận động nêu trên của Công an các địa phương đã được triển khai gắn với các hoạt động an sinh xã hội, các cuộc vận động, các phong trào thi đua tại địa phương, phát huy hiệu quả và có sức lan tỏa lớn trong cộng đồng dân cư, góp phần thay đổi nhận thức, giúp người dân chuyển biến thành hành động tự giác giao nộp VK, VLN, CCHT và pháo cho cơ quan Công an; đồng thời ký cam kết: "5 không (không tàng trữ, không mua bán, không vận chuyển, không chế tạo, không sử dụng các loại vũ khí trái phép)".
Việc giao chỉ tiêu linh hoạt, sáng tạo, phù hợp thực tiễn. Sau giai đoạn đầu giao chỉ tiêu theo số lượng cụ thể cho từng xã, phường, để tạo sự bứt phá, tăng tốc đã điều chỉnh giao chỉ tiêu đến từng thôn, tổ dân phố (2.904 thôn, tổ): Mỗi thôn, tổ dân phố vận động, thu hồi được ít nhất 1 đơn vị VK, VLN, CCHT, pháo/ngày. Từ đó tạo chuyển biến rõ nét, kết quả chỉ 1 tháng đã tăng gấp 4 lần kết quả 7 tháng đầu năm 2025 (Từ ngày 1/10/2025 đến ngày 9/11/2025 đã vận động thu hồi 5/824 VK, VLN, CCHT tồn đọng trong dân). Nhiều thôn, tổ dân phố đăng ký thôn, bản "sạch" về vũ khí tự chế.
Công tác kiểm tra, đôn đốc, hướng dẫn cũng được thực hiện một cách bài bản, Công an tỉnh đã thành lập 19 tổ công tác tiến hành kiểm tra trực tiếp Công an 99/99 xã, phường, đặc biệt đối với các địa phương có kết quả vận động thu hồi hiệu quả và những địa phương có kết quả thực hiện hạn chế để hướng dẫn, giải quyết các vướng mắc, khó khăn trong quá trình thực hiện của Công an các đơn vị, địa phương; qua đó, kết quả chuyển biến rất tích cực.
Phòng Cảnh sát quản lý hành chính về TTXH đã chủ trì tham mưu, theo dõi, hướng dẫn, tổng hợp thông báo kết quả thực hiện hàng ngày để đôn đốc, tạo khí thế thi đua giữa các đơn vị; kịp thời nhắc nhở, yêu cầu các đơn vị có kết quả thu hồi hạn chế báo cáo giải trình trực tiếp rõ nguyên nhân với Giám đốc Công an tỉnh và có giải pháp khắc phục ngay.
Hiện nay, phương pháp, cách làm trên tiếp tục được thực hiện nghiêm tại Công an tỉnh Lào Cai, mục tiêu thu hồi triệt để số VK, VLN, CCHT và pháo tồn đọng trong nhân dân; rà soát, phát hiện đối tượng mua bán, tàng trữ, vận chuyển trái phép VK, VLN, CCHT và pháo phát sinh mới để đấu tranh, xử lý nghiêm, góp phần bảo đảm an ninh trật tự trong dịp Tết Nguyên đán Bính Ngọ năm 2026 và bảo vệ tuyệt đối an toàn Đại hội đại biểu toàn quốc lần thứ XIV của Đảng. Xuân Mai
Cà Mau đẩy mạnh thu hồi vũ khí, vật liệu nổ, công cụ hỗ trợ và pháo 
