"Đi chợ" thầy bói
Chúng tôi đang loay hoay gửi xe thì một người đàn ông từ đâu ập đến, dán cặp kính đen xì trước mặt ra dáng chuẩn… thầy bói. Anh ta hỏi ngay: "Mấy cưng xem bói không? Chị coi bảo đảm linh…". Linh đâu chưa thấy nhưng kiểu xưng hô "biến thái" của "ả" thầy bói đã mở màn hàng loạt sự việc tréo ngoe, bát nháo xung quanh ngôi miếu này. Vì vậy, không có gì ngạc nhiên khi "dàn" thầy bói ngồi, đứng lổn ngổn từ đầu cầu xuống tận bến đò. Thầy bói ở đây mời chào, níu kéo nhiệt tình như kiểu các MC chào hàng ở hội chợ.
Đường sang miếu Nổi duy nhất bằng cách qua đò, 10 ngàn đồng/người cho cả hai lượt đi và về. Người đàn ông đi cùng chuyến đò với chúng tôi đã ghé tai nhắc khẽ: "Sang miếu thắp hương cầu bình an chứ đừng xem bói nhé! Tốn tiền, nói tầm bậy không đó". Thấy chúng tôi ngơ ngẩn, ông trợn mắt lên khẳng định: "Tôi tới đây hoài, vì không gian thoáng đãng, yên bình ở miếu. Lần đầu tiên bị ông thầy kéo tay bảo xem bói, ông ta phán trên trời dưới biển, nói chung chung, tầm phào không thể hiểu nổi. Một lần thôi là chừa".
Đúng như lời cảnh tỉnh của vị khách trên đò, thầy bói "tả xung hữu đột" khắp nơi, dưới gốc me, gốc bồ đề, trong xó cột miếu… Đồ nghề của thầy bói rất đơn giản, chỉ cần nhìn thấy ông kia hay bà nọ tay cầm một túi xách vừa đủ đựng cuốn tập học sinh đi đứng phất phơ. Mắt láo liếc theo dõi khách bằng cặp kính lòng đen hoặc để dễ hút khách hơn thì không đeo gì hết. Bởi sự dáo dác của chúng tôi mà ngay lập tức, ông thầy bói nhào tới: "Nhìn tướng anh, chị có gì đó rất đặc biệt…". Chỉ cần đối tượng ngơ ngác chưa hiểu gì thì thầy bói đã nhẹ nhàng kéo đến một gốc cây và bắt đầu "ùm ba la…".
"Con tuổi gì? Con đi học hay đi làm? Ừ, nếu đi làm thì coi về làm ăn, tình duyên, cha mẹ, nhà cửa ha? Nói về cái sự trước mắt, tháng Giêng, tháng 2, tháng 3 tốt 70%, phải chờ tới tháng 7, tháng 8 phần trăm tốt mới được tuyệt đối, nhưng mất 5 ngày đầu xấu. Tháng 11 là xấu nhất khoảng 40%. Trong năm nay, con bắt buộc phải có hai điều, suy nghĩ về chỗ làm, chỗ ở xem có nên thay đổi hay không...". Sau một hồi "phán" toát mồ hôi, thầy bói đi đến khẳng định: "Con đừng nghe lời của các thầy bói khác, tất cả họ nói về con đều là bịa đặt, nhưng thầy thì không. Thầy nói ra đều dựa trên căn cứ chính xác, thầy có cơ sở để phán cho con…".
Vậy cơ sở của thầy dựa trên điều gì? Thầy ấp úng giây lát rồi bảo: "Là kinh nghiệm của thầy, thầy nhìn ai là biết liền. Hôm nay còn một số điều thầy chưa biết hết, vì con không nhớ ngày giờ, phút, giây con chào đời. Nếu con nhớ được tất cả những điều đó, đảm bảo chính xác 100%". Đang hăng say "phán" chợt thầy liếc mắt sang bên kia, thấy có hai vợ chồng đang đứng nhìn về phía mình, thầy gấp cuốn sổ lại, bảo: "Thôi, muốn hỏi gì thì lần sau đến, để thầy xem cho mấy người kia".
Ở đây xem bói không có chuyện tùy hỷ, phát tâm bao nhiêu đều được. Thầy ra giá đồng nhất là 60 ngàn đồng/ lượt xem. Chỉ vì nghĩ giữa chốn miếu thiêng, mọi việc làm đều là phát tâm, tùy hỷ nên một "con chiên" xem lượt trước chúng tôi đã bị thầy gọi giật lại trả tiền khi cô này đang khúm núm đi chỗ khác.
Đến bà thầy bói đang ngồi "ngáp ruồi" ở gốc cây me phía sau miếu, chộp được "con mồi", bà bói chợt tỉnh hẳn ra. Bà hỏi ngày, tháng, năm sinh, giờ, phút rất chi tiết. Rồi bà cắm cúi ghi bằng tiếng Tàu trên cuốn vở. Bà cộng trừ đong đếm lẩm bẩm điều gì đó bằng ngôn ngữ "của thánh", chúng tôi nghe như "vịt nghe sấm". Độ 10 phút, bà thầy bói nhìn chằm chằm vào những đường vẽ chằng chịt, ngang dọc không khác nào ma trận. Bà phán như nước chảy, không va vấp, không ấp úng, theo kiểu phần trăm như thầy kia và cũng chỉ xin đúng 60 ngàn đồng. Phán xong, tiền trao tận tay.
Tại sao ngôi miếu này lại có nhiều thầy bói hành nghề? Các dịch vụ "buôn thần bán thánh" nở rộ như vậy. Chúng tôi xin trích lược một vài thông tin dựa theo lời truyền khẩu vô cùng linh thiêng từ hàng trăm năm về miếu Nổi.
Miếu Phù Châu được tạo dựng từ lúc nào, đến nay vẫn chưa có sử sách ghi chép. Người ta ước chừng trong khoảng thế kỷ thứ 18, 19 gì đó. Tương truyền rằng, vào thời gian đó có người đàn ông chài lưới trên dòng sông này và phát hiện xác người phụ nữ, ông ta mang chôn trên khu đất nổi mọc giữa sông và lập miếu nhỏ thờ oan hồn. Dần dần ngôi miếu được các thương lái buôn bán dọc ngang khúc sông đã cải tạo và tu bổ thành ngôi miếu thờ Ngũ Hành, Long Mẫu. Miếu nằm biệt lập với đất liền, trên mô đất trồi giữa sông, người ta vẫn gọi quen là miếu Nổi hay miếu Bà.
Lời truyền rằng, miếu Bà linh thiêng lắm, phù trợ cho dân vạn đò làm ăn sung túc, thuận buồm xuôi gió và cứu rỗi những oan hồn từng trẫm mình xuống sông, người nhà không tìm thấy xác nhưng cúng "bà" một lần hôm sau xác nổi lên ngay. Cách nay không lâu, có tin đồn xuất hiện cặp cá bông to lớn nổi lờ đờ trên mặt sông Vàm Thuật, cạnh ngôi miếu Nổi. Dân chúng cho đó là cặp cá thần của "bà" hiện về báo điềm.
Và những phận cá mang kiếp phóng sinh
Xong màn xem bói đến màn cá phóng sinh. Không ngoa mà nói, trước cổng vào miếu như một cái chợ bán cá. Ở đó, hàng chục chậu cá, đủ các loại, hàng chục thùng nước, can nước, bọc nước phục vụ cho việc bán cá phóng sinh. Hai bên lối vào, các bà, các ông không ngừng mời gọi, quảng cáo phát tâm hướng thiện, tích đức bằng việc cứu rỗi sự sống cho hàng trăm con cá đang cùng quẫn, thoi thóp trong chậu. Cá chết cá sống nằm phơi bụng, phơi lưng lẫn nhau, ai hỏi mua người bán chỉ việc xúc đại trà cho vào bọc để khách phóng hết xuống sông.
Sau khi bán được vài ký cá phóng sinh, bà Năm kể chuyện rất vô tư về vòng đời đầy bi kịch của những chú cá mang kiếp phóng sinh. Cá này mua ở vựa chuyên nuôi cá phóng sinh, người ta nuôi bằng chất kích thích, chỉ vài ngày đã thành hình hài một con cá nho nhỏ, biết quẫy đuôi, biết chạy trốn. Loại cá này chỉ dùng để phóng sinh, vì chúng cũng không thể lớn và sống lâu được. Cứ phóng xuống sông, con nào sống được lớn lên một chút rồi cũng không thoát khỏi cánh quăng chài dày đặc ven sông, nhưng hầu như là chết hoặc làm mồi ăn cho các con cá lớn khác. Người ta quan niệm không cần biết cá phóng sinh sẽ sống hay chết, người ta chỉ coi trọng hành động của bản thân mình là đã làm một việc tốt, có đức cho đời. Thế nên, nơi cửa miếu, nét đẹp tâm linh vô tình bị phản tác dụng cùng với dịch vụ đi kèm.
Bà Phụng Ngọc Lan (60 tuổi, quận Gò Vấp, TP. Hồ Chí Minh) cho biết, cách đây vài năm, tình trạng cầu cơ diễn ra tấp nập ở miếu, nhưng từ khi dậy lên tin đồn ông Phan Thành Lợi, người có thời gian sống trên miếu, đột nhiên bị điên rồi mất tích vào một đêm trăng rằm thì không còn ai dám đến ngôi miếu vào ban đêm nữa, chuyện cầu cơ cũng lụi dần và biến mất. Đêm về, miếu hoang vu, lạnh lẽo giữa dòng sông bạt ngàn lục bình, nó trở nên linh thiêng một phần vì sự hoang vu, cô quạnh ấy. Bây giờ vẫn thế, chuyến đò cuối cùng đưa khách rời miếu là 5 giờ chiều.
Tất cả cánh bán buôn, xem bói, quét dọn đều thu gom đồ nghề rời miếu, chỉ còn một người duy nhất ở lại làm nhiệm vụ canh gác, bảo vệ và được Ban quản lý trả lương. Hoạt động buôn bán nhộn nhịp nhất là vào ngày mồng 1 và 15 hằng tháng, bà Lan cho biết: "Hai ngày đó, lượng cá phóng sinh hàng tạ chứ không ít, người phóng, người vớt, người chở cá tới tấp như ngày hội. Còn cánh bói toán thì từ đâu đổ dồn về làm cuộc "càn quét" chỉ trong hai ngày rồi lại đi chỗ khác, nhường miếng ăn lại cho đồng nghiệp "nằm vùng".
| Ông Lê Hữu Phước - Phó Ban quản lý di tích miếu Nổi: "Mới đây, miếu Nổi (Phù Châu) được UBND Tp. Hồ Chí Minh cấp chứng nhận di tích lịch sử cấp thành phố. Việc tụ tập bán cá phóng sinh đã có từ lâu rồi, cái này là truyền thống ở miếu nên rất khó để thay đổi. Còn bói toán là một thực trạng, chúng tôi đã cho dẹp nhiều lần rồi mà không xuể. Đuổi đằng trước thì lại mọc đằng sau, vài hôm vẫn đâu vào đó. Tình trạng này mà phức tạp, chúng tôi sẽ phải nhờ đến chính quyền địa phương can thiệp. Tôi có lời khuyên với bà con đi thắp hương không nên tin lời bói toán, toàn là bịa đặt thôi". GS. TSKH Trần Ngọc Thêm - Giám đốc Trung tâm Văn hóa học lý luận và Ứng dụng, Trường Đại học Khoa học Xã hội và Nhân văn (Đại học Quốc gia Tp. Hồ Chí Minh): "Vì bản thân người đi phóng sinh cảm thấy thoải mái. Mình nên ghi nhận vấn đề cụ thể, bản thân con cá cụ thể khi nó chết hay sống là do môi trường hoặc do nguyên nhân nào đó thì là chuyện khác. Người phóng sinh không thể chịu trách nhiệm về con cá đó. Việc người ta bán thì kệ người ta, bản thân người mua là một việc làm rất tốt, góp phần bảo vệ thiên nhiên, tôn vinh lòng thiện trong mỗi con người, đó là văn hóa tâm linh tích cực, không phải điều xấu. Vấn đề ở đây là ô nhiễm môi trường đang rất nghiêm trọng, nhiều nhà máy, xí nghiệp, hàng loạt các khu công nghiệp mở ra ảnh hưởng trực tiếp đến các dòng sông. Cá phóng sinh thì phải thả xuống nước, chứ biết thả đi đâu được, dẫu biết rằng thả ra nó có thể chết đấy" |
