Ngày 7/7, Thanh tra TP Đồng Nai vừa công bố Kết luận thanh tra việc chấp hành quy định pháp luật liên quan đến phát triển NOXH và thực hiện các quy định pháp luật liên quan đến việc mua bán, cho thuê đối với dự án đang triển khai trên địa bàn TP Đồng Nai.
Cụ thể, Thanh tra TP Đồng Nai đã tiến hành thanh tra đối với 3 dự án NOXH, gồm: Chung cư NOXH tại phường Long Thành do chủ đầu tư Công ty CP Long Thành Riverside làm chủ đầu tư; Dự án NOXH thuộc khu dân cư Thái Thành - Thuận Lợi do Công ty TNHH bất động sản Thuận Lợi Thái Thành làm chủ đầu tư và dự án NOXH tại khu đất 1,4 ha phường Long Hưng do Công ty CP Chương Dương Homeland làm chủ đầu tư.
Qua thanh tra đã phát hiện hàng trăm hồ sơ mua NOXH có một số thông tin, tài liệu không đúng thực tế, không khớp với thông tin từ cơ quan thuế, hợp đồng lao động và bảo hiểm xã hội. Tại dự án NOXH tại phường Long Thành, chủ đầu tư là Công ty CP Long Thành Riverside làm chủ đầu tư xây dựng với 4 toà nhà cao 7 tầng, tổng cộng 628 căn hộ. Hiện dự án đã mở bán và chuyển hồ sơ hợp lệ về Sở Xây dựng TP Đồng Nai với số lượng lên đến 677 hồ sơ, cao hơn số lượng căn của dự án.
Theo Thanh tra TP Đồng Nai, chủ đầu tư lập danh sách các đối tượng, khách hàng gửi Sở Xây dựng lớn hơn số lượng căn hộ mở bán mà không thực hiện nguyên tắc tổ chức bốc thăm là không đúng quy định tại khoản 1, Điều 38, Nghị định số 100/2024/NĐ/CP. Ngoài ra có 107 hồ sơ đăng ký mua có giấy xác nhận về đối tượng và thu nhập được xác nhận bởi đơn vị, doanh nghiệp không phải là đơn vị, doanh nghiệp mà đối tượng đang làm việc và tham gia bảo hiểm xã hội. Có đến 151 trường hợp xác nhận điều kiện thu nhập tại các doanh nghiệp trên địa bàn Đồng Nai nhưng lại không có thông tin tham gia BHXH tại các doanh nghiệp. Như vậy các hồ sơ này có dấu hiệu vi phạm các quy định về lao động, bảo hiểm.
Tại Dự án NOXH thuộc khu dân cư Thái Thành với 138 căn liền kề, đến nay Sở Xây dựng TP Đồng Nai nhận được 86 trường hợp đăng ký mua NOXH. Qua rà soát thông tin, đã có đến 76 đối tượng đăng ký mua được xác nhận thu nhập tại các doanh nghiệp nhưng lại không có thông tin tham gia BHXH của các doanh nghiệp này.
Tại dự án NOXH trên khu đất 1,4ha phường Long Bình Tân do Công ty CP Chương Dương Homeland làm chủ đầu tư, dự án có 1.098 căn hộ, hiện chủ đầu tư đã đăng ký hợp đồng bán NOXH đối với 110 đối tượng. Đoàn thanh tra mời xác suất 9 doanh nghiệp xác nhận cho 9 trường hợp mua nhà để tiến hành kiểm tra xác minh thì có 3 đối tượng không tham gia BHXH tại 3 doanh nghiệp này.
Thanh tra TP Đồng Nai xác định, Sở Xây dựng thành phố là cơ quan thẩm quyền quản lý nhưng khi chủ đầu tư gửi về đã chưa kịp thời phát hiện để có biện pháp xử lý theo quy định. Sở Xây dựng TP Đồng Nai chưa thực hiện hết trách nhiệm theo quy định. Vì vậy, Thanh tra TP Đồng Nai kiến nghị Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo Sở Xây dựng chủ trì, phối hợp với các đơn vị liên quan cùng chủ đầu tư 3 dự án NOXH trên tiến hành kiểm tra, rà soát đối với các hồ sơ vi phạm.
Thanh tra TP Đồng Nai cũng kiến nghị Chủ tịch UBND thành phố chỉ đạo Sở Xây dựng triển khai, thực hiện nghiêm các nhiệm vụ được giao về việc chấn chỉnh, tăng cường minh bạch, phòng ngừa tiêu cực trong việc xét duyệt, mua bán, cho thuê NOXH. Tạm dừng hoặc đình chỉ quyết định phê duyệt giá bán, giá thuê mua NOXH đối với các trường hợp chủ đầu tư không thực hiện đúng quy định pháp luật.
Yêu cầu Sở Xây TP Đồng Nai phối hợp đơn vị liên quan cùng chủ đầu tư 3 dự án NOXH kiểm tra, rà soát đối với các hồ sơ mua NOXH có thông tin, tài liệu, hồ sơ không đúng với thực tế, không khớp với thông tin cơ quan quản lý về thuế, bảo hiểm xã hội. Thanh tra TP Đồng Nai cũng lưu ý, quá trình tổ chức thực hiện nếu phát hiện có dấu hiệu vi phạm pháp luật về hình sự thì chuyển hồ sơ đến Cơ quan điều tra để điều tra, xử lý theo quy định. Đối với những người đã ký hợp đồng mua NOXH tại 3 dự án trên, nghiêm túc phối hợp với cơ quan chức năng, chủ đầu tư để cung cấp, bổ sung thông tin, tài liệu có liên quan. Trường hợp không phù hợp đối tượng hoặc điều kiện mua thì hợp đồng mua nhà vô hiệu và phải bàn giao lại nhà cho chủ đầu tư, trường hợp không bàn giao sẽ bị cơ quan có thẩm quyền cưỡng chế thu hồi theo quy định.
Bên cạnh đó, Thanh tra thành phố Đồng Nai cũng chỉ ra những hạn chế, vướng mắc, bất cập của chính sách, pháp luật có liên quan đến lĩnh vực NOXH. Theo Thanh tra TP Đồng Nai, tại khoản 1, 2 điều 30, Nghị định số 100/2024 của Chính phủ (sửa đổi, bổ sung tại khoản 2 điều 1, Nghị định số 261/2025 của Chính phủ) quy định: "Thu nhập bình quân hàng tháng thực nhận được tính theo bảng tiền công, tiền lương do cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp nơi đối tượng làm việc xác nhận". Tuy nhiên, thực tế hiện nay không có hướng dẫn như thế nào là thu nhập thực nhận; đồng thời cá nhân, người lao động có thể làm việc tại nhiều đơn vị, doanh nghiệp và có các nguồn thu nhập khác nhau.
Việc chỉ xác định theo "bảng tiền công, tiền lương do cơ quan, đơn vị, doanh nghiệp nơi đối tượng làm việc xác nhận" không thể hiện hết được thu nhập bình quân thực nhận hàng tháng của đối tượng. Đồng thời hiện nay cũng chưa có quy định về trách nhiệm của cơ quan, tổ chức, đơn vị, doanh nghiệp về việc bắt buộc phải xác nhận cho các đối tượng đăng ký mua nhà xã hội, dẫn đến có thể xảy ra tình trạng doanh nghiệp, đơn vị nơi đối tượng làm việc từ chối xác nhận dẫn đến các đối tượng phải thực hiện xác nhận tại đơn vị, doanh nghiệp khác.