Chúng tôi có mặt tại buổi làm việc giữa gia đình ông Lâu và cơ quan chức năng thị trấn Vĩnh Bảo ngay tại bãi rác tạm, dù thời tiết không nắng nóng nhưng mùi rác từ nơi đây bốc lên nồng nặc khó ngửi. Ngay cả đoàn kiểm tra cũng phải đi về phía đầu gió để làm việc vì không chịu nổi mùi rác và ruồi nhặng.
Theo như quan sát của chúng tôi, xung quanh bãi rác này là khu canh tác của người dân thị trấn cùng một xã lân cận, bãi rác chỉ cách khu vực dân cư khoảng 600m. Sau khi xem xét cây lúa trong ruộng nhà ông Lâu, đoàn kiểm tra kết luận rằng cây lúa có dấu vết cháy và đạo ôn, tuy nhiên không kết luận được lí do gây cháy lúa là gì.
Tỏ thái độ bức xúc, ông Phạm Văn Lâu cho biết: "Cho đến nay, tôi đã phải bỏ 6 vụ không thu hoạch được chỉ vì khói và nhiệt từ bãi rác gây cháy cho hoa màu. Từ thuốc lào cho đến khoai cũng không sống được bên cạnh bãi rác. Nước thải từ trong bãi rác này cũng chảy thẳng xuống kênh tưới tiêu và có thể ảnh hưởng đến chất lượng nông sản khi chúng tôi dùng nước tưới đó".
 |
| Bãi rác tạm vẫn còn nhiều rác chưa chôn lấp. |
Cũng như ông Lâu, nhiều hộ dân của xóm 3 (thôn Áng Dương, xã Trung Lập, Vĩnh Bảo, Hải Phòng) lên tiếng yêu cầu chính quyền thị trấn Vĩnh Bảo phải xử lý việc đốt rác và ô nhiễm từ bãi rác tạm này bởi hoa màu của họ cũng có dấu hiệu bị cháy tương tự như ruộng nhà ông Lâu, nhiều vụ không thể thu hoạch.
Người dân cho biết, trước khi bãi rác được xây dựng vào năm 2013 thì việc canh tác vẫn diễn ra rất tốt, không có vấn đề gì xảy ra. Từ khi có bãi rác ở đây và nhiều người đốt rác thủ công, không qua xử lý chôn lấp như trong kế hoạch xử lý rác đã đề ra, hoa màu mới có dấu hiệu không thu hoạch được. Trong một vài vụ đầu, các chuyên gia vào kiểm tra thì cho rằng do ảnh hưởng từ sâu bệnh, phân bón, nuôi trồng không tốt... nhưng cho đến khi nhiều vụ mất mùa, người dân mới cảm thấy bức xúc.
Cho chúng tôi xem những lá đơn gửi chính quyền dày đặc chữ kí của người dân, ông Lâu khẳng định: "Tôi làm nông bao nhiêu năm nay nên cây trồng bị sao tôi hiểu rất rõ. Những mùa lúa đầu thì họ nói rằng tôi dùng thuốc không đúng, sai chủng loại. Mùa này tôi giữ lại tất cả bao bì thuốc đã sử dụng để họ thấy là lỗi không phải ở người dân. Nếu trong vài ngày tới, chính quyền còn không xử lý được việc này, tôi và bà con sẽ nhổ hết lúa lên để trồng ngô chứ cứ chờ đợi mãi thì mấy năm liền trắng tay. Còn việc ô nhiễm không khí, chúng tôi cũng làm đơn yêu cầu chính quyền xử lý việc đốt rác thải tự phát đã nhiều lần".
Trao đổi vấn đề này với Chủ tịch UBND thị trấn Vĩnh Bảo - ông Nguyễn Văn Sơn, ông Sơn cho biết: "Việc xây dựng bãi rác nằm trong chủ trương của huyện Vĩnh Bảo. Do nhu cầu cấp bách của việc thu gom, xử lý rác thải nên mỗi xã phải xây dựng một bãi rác tạm như vậy. Trước khi chọn khu đất đó làm bãi rác tạm, chúng tôi cũng có tham khảo ý kiến từ chuyên gia huyện Vĩnh Bảo và Sở Tài nguyên - Môi trường thành phố Hải Phòng, xét thấy khu vực này cuối nguồn nước dân sinh và xa khu dân cư nhất nên bãi rác đã được đặt ở đó".
 |
| Ông Phạm Văn Lâu. |
Cũng theo ông Sơn, trong kế hoạch xây dựng và duy trì bãi rác tạm này, việc thu gom và xử lý rác được yêu cầu theo quy trình công nghệ của Nhật, đó là xử lý chôn lấp không ngấm, sau đó phun thuốc khử trùng và trồng cây ở trên, việc quản lý bãi rác được giao cho Công ty TNHH Môi trường Vĩnh Bảo. Sau khi nhận được đơn tố cáo của người dân, chính quyền thị trấn cũng đã đến xem xét và thấy rằng thực trạng này là có thật.
"Chúng tôi đã cho gọi giám đốc của công ty môi trường này lên làm việc, nếu không đủ năng lực thì sẽ giao việc cho công ty khác. Còn vấn đề hoa màu của người dân, nếu xác định được bị mất mùa, cháy lúa do đốt rác thủ công thì chúng tôi sẽ yêu cầu công ty này phải đền bù thiệt hại, tính theo vụ và diện tích canh tác cho mỗi người", ông Sơn khẳng định.
Về vấn đề ô nhiễm không khí, ông Sơn cho biết sắp tới sẽ sử dụng công nghệ mới đó là lò đốt rác không ô nhiễm và hiện tại đang trong quá trình chạy thử, sẽ đưa vào sử dụng trong thời gian sớm nhất.
