Người đội trưởng bước ra từ "vùng lõm" K20

Người đội trưởng viết nên huyền thoại giữa lòng địch

Những ngày tháng Bảy này, khi nhắc về K20, Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân (LLVTND), Thượng tá Trần Công Dũng không giấu niềm tự hào. Hơn nửa thế kỷ đã trôi qua, nhưng ký ức về căn cứ cách mạng giữa lòng địch vẫn nguyên vẹn trong người Đội trưởng trinh sát năm nào.

"Điều làm nên sức sống kỳ diệu của K20 không phải là những công sự hay chiến hào, mà là lòng dân. Mỗi gia đình là một cơ sở cách mạng, mỗi mái nhà là nơi nuôi giấu cán bộ, mỗi căn hầm là một sở chỉ huy bí mật, mỗi người dân là một chiến sĩ thầm lặng. Chính thế trận lòng dân ấy đã giúp K20 đứng vững trước những cuộc càn quét khốc liệt của Mỹ - ngụy, trở thành căn cứ an toàn của Quận ủy Quận III, Ban An ninh Quảng Đà và các lực lượng vũ trang.", Anh hùng Trần Công Dũng cho biết.

Anh hùng LLVTND Trần Công Dũng, sinh năm 1951, tại Đa Mặn, phường Khuê Mỹ (nay là phường Ngũ Hành Sơn, TP Đà Nẵng), trong một gia đình giàu truyền thống cách mạng. Đầu năm 1966, khi vừa tròn 15 tuổi, ông đã làm giao liên cho Đặc khu uỷ Quảng Đà. Ngày 14/4/1968, Trần Công Dũng ở tuổi 17 đã là đội viên Đội Trinh sát an ninh vũ trang Quận III, thuộc Ban An ninh Quảng Đà. Từ đây, ông bắt đầu chặng đường chiến đấu gian nan, đầy thử thách, mà dấu ấn sâu đậm nhất chính tại K20.

Ông Trần Công Dũng kể: “Sau tết Mậu Thân 1968, hoạt động cách mạng ở K20 lâm vào tình thế khó khăn. Một mạng lưới cộng tác viên, mật báo viên, chỉ điểm dày đặc được cài vào K20 nhằm đánh phá tận gốc các cơ sở cách mạng. Cán bộ ta một số bị bắt, số khác phải tìm nơi lánh nạn. Yêu cầu đặt ra là phải liên kết, tổ chức lại bộ máy cơ sở cũ, phát triển, xây dựng lực lượng cách mạng tại căn cứ lõm K20. Vào thời điểm này, tôi nhận nhiệm vụ từ đồng chí Đặng Văn Khá, nguyên Thường vụ Quận ủy, Trưởng Ban An ninh Quận III, luồn sâu, lót sát vào trong để thực hiện mục tiêu”.

Năm 1969, Trần Công Dũng được giao nhiệm vụ Đội phó rồi Đội trưởng Đội Trinh sát An ninh vũ trang Quận III. Đây là giai đoạn ông trưởng thành vượt bậc về năng lực chỉ huy cũng như bản lĩnh chiến đấu. Đối tượng đấu tranh của lực lượng trinh sát an ninh vũ trang là những tên ác ôn, chỉ điểm, phản bội… gây nhiều tội ác với cách mạng và nhân dân.

Chiến công nối tiếp truyền thống hào hùng

Mỗi trận đánh đều được chuẩn bị công phu, đòi hỏi sự mưu trí, táo bạo và khả năng cải trang xuất sắc. Ngày 26/6/1971, trong một trận đánh nổi tiếng, Trần Công Dũng cải trang thành trung úy biệt động quân ngụy, ngang nhiên đột nhập vào nhà tên Cụt là cảnh sát đặc biệt mang mật danh F62, được điều động đến để đánh phá căn cứ K20. Bằng hành động bất ngờ và chính xác, ông đã tiêu diệt đối tượng ngay tại nơi ở của y rồi rút lui an toàn.

Tiêu diệt xong tên Cụt, Trần Công Dũng lại tiếp tục đến nhà Thị Tâm, cộng tác viên cho Đặc khu An ninh quân đội ngụy, nhà ở ấp Mỹ Đa, để thực hiện nhiệm vụ. Thị Tâm bước ra mà không hề cảnh giác, Trần Công Dũng dõng dạc hô to: “Nhân danh lực lượng cách mạng diệt ác trừ gian, ai chống cự sẽ chung số phận với kẻ phản bội”…

Tiêu diệt Thị Tâm, Trần Công Dũng không dừng lại. Lợi dụng lúc địch còn hoang mang, ông cùng đồng đội tiếp tục bắt sống Huỳnh Vui và Huỳnh Thị Mừng, đưa về cơ sở để khai thác thông tin, từng bước bóc gỡ mạng lưới chỉ điểm của đối phương. Chiến thắng trong đêm 26/6/1971 đã tạo tiếng vang lớn tại K20. Không chỉ trấn áp những phần tử phản bội nguy hiểm, trận đánh còn tiếp thêm niềm tin cho quần chúng, củng cố phong trào cách mạng và khiến hệ thống mật báo viên của địch luôn sống trong nỗi bất an, góp phần giữ vững căn cứ K20 giữa lòng địch.

Sau Hiệp định Paris, Mỹ rút quân về nước, nhưng chúng vẫn để lại một lực lượng sĩ quan cố vấn đội lốt dân sự, đóng gần căn cứ sân bay Nước Mặn. Ban An ninh quận 3 chỉ thị và giao nhiệm vụ cho đồng chí Trần Công Dũng xây dựng kế hoạch, chỉ huy tiêu diệt số cố vấn trên. Đồng chí đã tuyển chọn và xây dựng được 2 cơ sở là nữ làm công việc dọn vệ sinh trong căn cứ này. Qua 20 ngày, 2 cơ sở đã chuyển được 20 kg thuốc nổ vào căn cứ của chúng. Khi cố vấn Mỹ đang ăn chơi tại câu lạc bộ thì đồng chí chỉ huy cho cơ sở kích nổ, đánh sập trụ sở, tiêu diệt được 13 tên Mỹ và 2 tên bị thương nặng.

Năm 1971, dưới sự chỉ huy trực tiếp của đồng chí Mai Thị Luận, nguyên Phó Ban an ninh quận 3, đồng chí Dũng cùng với nữ trinh sát Hồ Thị Phương lên phương án tiêu diệt tình báo sưu tầm vùng 1 chiến thuật Hồ Diệp. Trinh sát Phương được đưa vào nhà Diệp với vai là người giúp việc. Nhờ đó, Phương có điều kiện để theo dõi hoạt động của Diệp, nên đồng chí Dũng và Phương đã đặt được mìn hẹn giờ vào xe Jeep của Hồ Diệp. Khi xe chạy đến ngã tư chợ Cồn thì phát mìn nổ, Hồ Diệp cùng 3 tên khác đang ngồi trên xe chết tại chỗ. Đồng chí Dũng dùng súng tấn công địch để đồng chí Phương thoát ra vòng ngoài an toàn.

Gặp lại Anh hùng LLVTND, Thượng tá Trần Công Dũng trong không khí trang trọng của Lễ kỷ niệm 80 năm Ngày truyền thống lực lượng An ninh nhân dân (12/7/1946 - 12/7/2026), chúng tôi không khỏi xúc động. Thời gian đã phủ bạc mái đầu người đội trưởng trinh sát năm nào, nhưng mỗi khi nhắc đến căn cứ cách mạng K20, ánh mắt ông vẫn ánh lên niềm tự hào của người chiến sĩ An ninh từng bám trụ, chiến đấu ngay giữa lòng địch.

Điều khiến chúng tôi ấn tượng không chỉ là những chiến công, những phần thưởng cao quý, mà còn là sự khiêm nhường của người Anh hùng. Hơn nửa thế kỷ đã đi qua, K20 hôm nay trở thành địa chỉ đỏ giáo dục truyền thống cách mạng, còn với ông, đó mãi là nơi ghi dấu những năm tháng tuổi trẻ sống, chiến đấu và trưởng thành cùng đồng đội, đồng bào trong cuộc kháng chiến chống Mỹ, cứu nước.

Sau ngày đất nước thống nhất, Thượng tá Trần Công Dũng tiếp tục công tác trong lực lượng Công an tỉnh Quảng Nam - Đà Nẵng, rồi Công an TP Đà Nẵng, bền bỉ cống hiến cho sự nghiệp bảo vệ an ninh Tổ quốc. Với những chiến công đặc biệt xuất sắc trong kháng chiến chống Mỹ, cứu nước, năm 2009, ông được Đảng, Nhà nước phong tặng danh hiệu Anh hùng Lực lượng vũ trang nhân dân.

Những căn hầm bí mật vẫn lặng lẽ kể câu chuyện về một "pháo đài lòng dân" giữa lòng địch, nơi viết nên những chiến công của lực lượng An ninh Quảng Đà. Với Anh hùng LLVTND Trần Công Dũng, K20 không chỉ là ký ức của một thời hoa lửa, mà còn là biểu tượng của thế trận lòng dân - cội nguồn sức mạnh đã làm nên truyền thống vẻ vang của lực lượng An ninh nhân dân suốt 80 năm xây dựng, chiến đấu và trưởng thành.

Căn cứ cách mạng K20 trong cuộc kháng chiến chống Mỹ cứu nước

Tháng 9/1964, Quận ủy III quyết định xây dựng khu vực Đa Mặn, Mỹ Thị và Bà Đa - trong đó Đa Mặn là địa bàn trọng yếu nhất - thành căn cứ lõm mang mật danh K20.

Từ đầu năm 1965 đến ngày giải phóng Đà Nẵng (tháng 3/1975), K20 trở thành trung tâm đầu não của cách mạng Quận III. Đây là nơi tiếp nhận, phổ biến và truyền đạt các chỉ thị, nghị quyết của Thành ủy Đà Nẵng, Đặc khu ủy Quảng Đà về xây dựng và phát triển phong trào cách mạng của quận III và thành phố Đà Nẵng.

Là căn cứ cách mạng, K20 còn là trung tâm huấn luyện, bồi dưỡng phương pháp, hình thức hoạt động đấu tranh cách mạng cho lực lượng cơ sở trên toàn địa bàn; đồng thời là nơi triển khai kế hoạch, tổ chức các trận tiến công của lực lượng vũ trang cách mạng.

Tiêu biểu là trận tập kích sân bay Nước Mặn đêm 27/10/1965 của Đại đội 1 Đặc công Đà Nẵng và Đại đội 2/489 Quảng Đà. Kết quả, ta tiêu diệt 140 lính Mỹ, làm bị thương hơn 100 tên, phá hủy và làm hư hỏng hàng chục máy bay trực thăng cùng nhiều nhà xưởng, đài chỉ huy và kho tàng của địch.

Ngày 29/3/1975, từ căn cứ K20, lệnh khởi nghĩa được phát đi. Đúng 9 giờ cùng ngày, lá cờ Mặt trận Dân tộc Giải phóng miền Nam Việt Nam tung bay trên sân bay Nước Mặn, đánh dấu thắng lợi hoàn toàn của quân và dân khu căn cứ K20, khẳng định vai trò của một căn cứ kháng chiến ngay trong lòng địch, góp phần quan trọng vào thắng lợi của sự nghiệp giải phóng dân tộc.