Trưởng thôn "ăn chặn" tiền đền bù
Theo đơn trình bày của vợ chồng anh Trần Thanh Hùng (35 tuổi) và chị Nguyễn Thị Thịnh (35 tuổi, trú tổ 4, thôn Mỹ Trà, xã Bình Chánh) thì: Khi dự án đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi đi qua địa bàn xã, gia đình chị Thịnh nằm trong diện phải giải tỏa, đền bù để bàn giao mặt bằng cho dự án. Hộ của chị Thịnh được đền bù 930 triệu đồng (làm tròn số) trên tổng diện tích đất ở và đất ruộng là 2.500m2 và những công trình khác.
Tuy nhiên, khi vợ chồng chị Thịnh đi nhận tiền ở Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Thăng Bình thì họ chỉ cho nhận hơn 720 triệu đồng, còn lại gần 210 triệu đồng bị "ách" lại với lý do có 5% đất công ích của xã chứ không phải đất khai hoang của gia đình như hồ sơ trước đó nên không đền bù.
Trước sự việc đó, gia đình chị Thịnh đã gửi đơn khiếu nại lên các cơ quan chức năng và UBND xã Bình Chánh. Lý giải cho việc "ách" tiền đền bù này, tại Quyết định số 1671/QĐ-UBND ngày 3-7-2015 của UBND huyện Thăng Bình giải quyết khiếu nại bồi thường của hộ chị Thịnh, anh Hùng do ông Nguyễn Văn Ngữ, Chủ tịch UBND huyện Thăng Bình ký (nay đã nghỉ hưu - PV) nêu rõ tổng giá trị bồi thường cho hộ anh Hùng, chị Thịnh là 930 triệu đồng (làm tròn số) gồm đất vườn, đất ruộng, nhà, tiền hỗ trợ di dời cơ sở sản xuất...
Nhưng tới ngày 10-8-2015, ông Huỳnh Văn Hoàng, Chủ tịch UBND xã Bình Chánh lại ký gửi tờ trình lên UBND huyện Thăng Bình đề nghị không tiếp tục chi trả tiền đền bù đất cho gia đình anh Hùng, chị Thịnh 4 khoảnh đất trong số các khoảnh đất đã được chính xã này làm thủ tục, hồ sơ đền bù gửi lên huyện trước đó.
 |
| Bản cam kết phi lý chia phần 80% trên 20% tiền đền bù của vị trưởng thôn gây bất bình trong dư luận. |
Lãnh đạo UBND xã Bình Chánh cũng đưa ra lý do, các diện tích đất này không phải là đất khai hoang, không thuộc sở hữu của gia đình anh Hùng, mà là đất 5% do xã quản lý. Vì vậy, Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện Thăng Bình đã tham mưu cho UBND huyện Thăng Bình dừng chi trả tiền đền bù (gần 210 triệu đồng - PV) 4 khoảnh đất này.
Nhưng đó vẫn chưa là vấn đề bi hài mà gia đình chị Thịnh gặp phải. Nguyên cớ là khi thấy gia đình chị Thịnh chạy đôn chạy đáo đi tìm công bằng cho mảnh đất mà liên tục có hai quyết định "đá xéo" nhau này, thì lại xuất hiện một sự "đục nước thả câu" của vị trưởng thôn Trần Thế Vinh. Ông Trần Thế Vinh, trưởng thôn Mỹ Trà (xã Bình Chánh) đã tự viết tay một "Bản cam kết" với gia đình anh Hùng nhận thay số tiền 210 triệu đồng còn lại với điều kiện thôn giữ lại 80% số tiền để… xây dựng nhà văn hóa thôn!?.
Thấy quá vô lý cho việc "nhảy vào cuộc chia phần" của trưởng thôn Vinh, vợ chồng chị Thịnh cương quyết không đồng ý. Chị Thịnh cho biết: "Vợ chồng tôi xuống Trung tâm Phát triển quỹ đất huyện nhận tiền thì họ không cho, trong lúc đó ông trưởng thôn Trần Thế Vinh lại nói và cam kết là sẽ nhận được số tiền còn lại này với điều kiện trích lại 80% để xây nhà văn hóa thôn". Điều đáng nói, không chỉ riêng gia đình chị Thịnh được vị trưởng thôn Vinh viết bản cam kết nhận thay tiền, mà còn có nhiều hộ gia đình thuộc diện giải tỏa cũng được ông Vinh làm với hình thức tương tự.
 |
| Chủ tịch xã Bình Chánh, ông Huỳnh Văn Hoàng. |
Tắc trách tiếp diễn sai phạm
Để làm rõ thực hư sự việc đã xảy ra tại xã Bình Chánh, PV Chuyên đề CSTC đã trực tiếp về xã để làm việc với ông Huỳnh Văn Hoàng, Chủ tịch UBND xã Bình Chánh, đồng thời liên lạc làm việc với trưởng thôn Trần Thế Vinh để xác minh thông tin. Do trưởng thôn Vinh "bận đi công việc" nên qua điện thoại, trưởng thôn Vinh đã thừa nhận mình có viết "Bản cam kết" với người dân.
Ông cũng ký vào đó với nội dung chia 80% trên 20% số tiền đền bù còn lại, nếu ông ra mặt nhận giúp để "xây nhà văn hóa thôn". Cũng không bác bỏ việc ngoài trường hợp vợ chồng anh Hùng thì ông còn làm "Bản cam kết" tỷ lệ "ăn chia" nói trên với nhiều hộ khác như hộ Phan Đình Chung, Phạm Khánh… Chủ tịch UBND xã Bình Chánh cho rằng Trưởng thôn Vinh viết bản cam kết nhận tiền thay cho gia đình anh Hùng, chị Thịnh là việc tự ý của ông Vinh. UBND xã không biết và xã cũng không có chủ trương xây dựng nhà văn hóa thôn bằng cách huy động tiền như thế.
 |
| Vợ chồng chị Nguyễn Thị Thịnh và anh Trần Thanh Hùng bức xúc trình bày với PV về sự tắc trách của cán bộ xã. |
"Chúng tôi sẽ tiến hành họp và sẽ có hình thức xử lý đối với trưởng thôn Vinh về chuyện này, có lẽ mức xử lý cao nhất là cách chức trưởng thôn", ông Hoàng cho biết. Trả lời về việc vì sao UBND xã lại "mâu thuẫn" khi làm hồ sơ đền bù cho hộ gia đình anh Hùng và chị Thịnh như trên, ông Hoàng cho rằng sau khi rà soát lại, UBND xã thấy "sai sót" trong việc xác định hồ sơ của hộ anh Hùng nên làm lại, cụ thể xác định 5% đất công ích.
Trường hợp đền bù cho hộ gia đình anh Hùng sau khi xác định lại có 5% đất công ích, xã cho gia đình này thuê và có thu thuế hàng năm… Có điều lạ, tuy khẳng định tiền đền bù của gia đình chị Thịnh bị ách lại vì lý do đất khai hoang thì dân hưởng tiền đền bù, còn là đất 5% công ích thì xã hưởng.
Nhưng khi được đề nghị cung cấp hợp đồng mà UBND xã cho hộ anh Hùng, chị Thịnh thuê đất cũng như biên lai trả tiền thuê đất như lời ông nói, thì ông Hoàng lại thoái thác, viện cớ cán bộ phụ trách hồ sơ này đi vắng nên không cung cấp được. Trong lúc đó, chị Thịnh khẳng định: "Gia đình chị không thuê đất này của xã, nếu xã nói có hợp đồng, thì phải có phiếu thu tiền hàng năm, và phải đưa ra để đối chứng chứ chính quyền không thể nói miệng"...
 |
| Công trình dự án đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi đi qua xã Bình Chánh - huyện Thăng Bình, tỉnh Quảng Nam. |
Trở lại với vợ chồng anh Hùng, chị Thịnh, anh chị cũng tiếp tục phản ánh thêm một sự tắc trách nối tiếp sai phạm của cán bộ địa chính xã Bình Chánh, đó là: Khi bị giải tỏa, gia đình chị Thịnh được UBND xã tư vấn, và được mua một thửa đất ở tổ 2, thôn An Bình, xã Bình Chánh với diện tích 300m2, giá 27 triệu đồng để làm nhà ở.
Ngày 7-7-2015, UBND huyện Thăng Bình đã cấp Giấy chứng nhận quyền sử dụng đất (sổ đỏ) cho vợ chồng anh Hùng, chị Thịnh. Tuy nhiên, điều trớ trêu thay, sau khi có sổ đỏ, vợ chồng anh Hùng cùng với cán bộ địa chính xã Bình Chánh tới hiện trường nhận đất để làm nhà ở thì phát hiện thửa đất đó đã có chủ sở hữu từ lâu. "Họ bán đất rồi cấp sổ đỏ cho vợ chồng tôi mà không xác minh đất thực tế, để khi chúng tôi lấy đất làm nhà thì mới tá hỏa đó là đất của người khác.
 |
Vợ chồng tôi đã chấp nhận đền bù giải tỏa đi nơi ở mới nhưng bị xã làm như thế, chúng tôi không biết làm sao", chị Thịnh nói. Trả lời vấn đề này, Chủ tịch UBND xã Bình Chánh Huỳnh Văn Hoàng xác nhận do cán bộ địa chính xã tham mưu cho huyện… chưa chính xác nên xảy ra cơ sự như trên. Khi PV hỏi, trách nhiệm của chính quyền xã trước sự việc là hồ sơ đền bù tham mưu cho huyện chưa chính xác, cán bộ địa chính không nắm được vị trí đất mà đã tham mưu cho huyện bán đất cho dân nhưng không biết đất đã có chủ… thì ông Hoàng thừa nhận xã đã sai và đang tiến hành rà soát những sai sót của cán bộ địa chính để "sửa sai" bằng việc sẽ tiến hành họp để xử lý, rút kinh nghiệm đối với cán bộ địa chính. Riêng việc cán bộ thôn viết giấy cam kết nhận tiền, ăn chia gây bất bình trong dư luận, ông Hoàng cho biết: "Cán bộ thôn làm vậy là quá sai rồi. Về vụ việc này, hiện Công an huyện Thăng Bình đang vào cuộc xác minh làm rõ".
Thiết nghĩ, dự án đường cao tốc Đà Nẵng - Quảng Ngãi là một công trình trọng điểm quốc gia. Là một phần của tuyến đường bộ cao tốc Bắc - Nam, sau khi hoàn thành tuyến cao tốc sẽ rút ngắn khoảng cách và thời gian đi lại giữa các trung tâm kinh tế và khu vực các tỉnh, thành phố Đà Nẵng, Quảng Nam và Quảng Ngãi, đồng thời mở ra cơ hội đầu tư vào khu vực Miền Trung, tạo điều kiện thúc đẩy và phát triển kinh tế, an ninh quốc phòng, nâng cao đời sống của nhân dân.
Dự án cũng góp phần kết nối vận chuyển quốc tế trong khu vực tam giác kinh tế Việt Nam - Lào - Campuchia qua hành lang kinh tế Đông - Tây. Ngoài ra tuyến đường còn góp phần quan trọng cho việc đảm bảo giao thông thông suốt, cứu trợ khẩn cấp cho nhân dân trong khu vực thường xuyên bị ngập lụt trong mùa mưa lũ. Tuy nhiên, việc tắc trách, sai phạm của những cán bộ địa chính, những vị trưởng thôn trục lợi trên sự kém hiểu biết của người dân đã gián tiếp gây ảnh hưởng đến tiến độ dự án, trực tiếp gây bất bình trong người dân ở vùng giải tỏa nơi dự án đi qua.
Không thể chỉ dừng lại ở việc thấy sai chỉ xử lý bằng hình thức "nội bộ, họp kiểm điểm" đối với những cá nhân sai phạm. Để đảm bảo quyền lợi người dân, tiến độ của công trình trọng điểm, cơ quan chức năng cần sớm vào cuộc xác minh làm rõ những sai phạm tại xã Bình Chánh!.
