World Cup - Chi nhiều, lãi lớn?

Nặng vốn hạ tầng và an ninh - Kỳ 1

Chi phí đăng cai FIFA World Cup của các nước chủ nhà liên tục tăng chóng mặt qua các kỳ. Chỉ trong vòng 20 năm, chi phí này đã tăng gấp 10 lần từ khoảng 1,4 tỷ USD tại Pháp năm 1998 lên gần 14 tỷ USD ở Nga năm nay. Chi nhiều, nhưng các nước chủ nhà cũng hy vọng sẽ thu về lợi lớn tương xứng.

Theo tính toán của giới chuyên môn, nước Nga đã chi khoảng 14 tỷ USD, tức 1% GDP cho mùa World Cup 2018 năm nay. Chi phí này gồm việc cải tạo và xây mới các sân vận động, khách sạn, đường sá và quảng bá, chưa tính công tác bảo đảm an ninh

12 sân bóng, 27 khách sạn

Cho đến nay, Nga cho biết đã chi hơn 4 tỷ USD (tương đương 91.200 tỷ VNĐ) cho 12 sân vận động (SVĐ). Thủ đô Moskva có 2 sân, gồm SVĐ quốc gia Luzhniki và sân Otkrytiye Arena của đội bóng đá Spartak Moskva, trong đó sân Luzhniki được nâng cấp lên 81.000 chỗ ngồi, trở thành SVĐ lớn nhất, là nơi diễn ra các trận đấu quan trọng của giải, trong đó có khai mạc và trận chung kết, còn sân Otkrytiye Arena đang được đội bóng Spartak sử dụng với 45.360 chỗ ngồi, chỉ sửa sang lại chút đỉnh. 

SVĐ xây lâu nhất, đắt đỏ nhất và sáng tạo nhất của nước Nga thuộc về Saint Petersburg. Công trình này bắt đầu xây dựng từ năm 2005 đến 2017 với kinh phí hơn 700 triệu USD (khoảng 16 nghìn tỷ VNĐ), được thiết kế như con tàu vũ trụ, mái có thể thu vào tự động với trên 68.000 chỗ ngồi.

Ngoài ra, Moskva còn chi bạo để xây gần 30 khách sạn phục vụ World Cup. Ngày 30-4, Phó Thị trưởng Moskva phụ trách về phát triển đô thị và xây dựng Marat Khusnullin tuyên bố: “Kể từ thời điểm công bố về việc chuẩn bị cho World Cup 2018 vào năm 2014, đến nay Moskva đã xây dựng 27 khách sạn với 5.000 phòng. Trong thành phố đã bổ sung thêm lượng lớn các số phòng khách sạn để đáp ứng nhu cầu cao của khách du lịch mùa World Cup”.

Từ trước đó, Nga đã ngăn chặn việc tăng giá phòng khách sạn mùa World Cup. Các khách sạn, motel không đạt tiêu chuẩn trong việc đăng ký kinh doanh dịch vụ lưu trú sẽ bị phạt. 

Theo Hãng thông tấn TASS, Cơ quan Bảo vệ Quyền lợi người tiêu dùng của Nga (Rospotrebnadzor) cho biết sau các đợt kiểm tra đồng loạt đã phát hiện tổng cộng 591 trường hợp tăng giá phòng khách sạn, 135 khách sạn không đạt tiêu chuẩn tại các thành phố đăng cai tổ chức các trận đấu World Cup 2018, và phạt những trường hợp vi phạm trên với tổng mức phạt gần 6 triệu rúp (khoảng 97.800USD).

Nâng cấp đường sá

Mặc dù có hệ thống tàu điện ngầm nối các thành phố với nhau và hệ thống sân bay vô cùng hiện đại, nhưng song song với việc xây dựng SVĐ Nga còn không ngừng nâng cấp lại hệ thống giao thông đường bộ nhằm kết nối các điểm thi đấu lại với nhau để người xem khi cần có thể di chuyển dễ dàng hơn. 

Khoảng cách trung bình giữa các thành phố đăng cai World Cup tại Nga năm nay là 400 dặm, trong khi giữa Yekaterinburg và Kaliningrad, các thành phố cực Tây và cực Đông, khoảng cách là 2.000 dặm. Chính quyền Nga và các chuyên gia vận tải nói khoảng cách như vậy đòi hỏi một cách tiếp cận đặc biệt để tổ chức vận chuyển cho giải đấu.

Chính phủ Nga phân bổ khoảng 5 tỷ USD cho phát triển cơ sở hạ tầng giao thông. Do cuộc khủng hoảng kinh tế đang diễn ra trong nước, tổng số tiền cuối cùng đã giảm gần gấp 3 lần. Chỉ riêng năm 2016 ngân sách đã bị cắt giảm 2 lần: Trong tháng 6, chi phí khách sạn đã bị cắt giảm 30 triệu rúp (450.000USD), trong khi vào tháng 8 thêm 150 tỷ rúp (1.350.000USD) đã bị cắt giảm từ ngân sách ban đầu. Một trong những việc cắt giảm mạnh nhất là một tháp truyền hình cao 240m được xây dựng ở Samara.

Tuy nhiên, ngân sách dành cho giao thông ít bị cắt giảm. Số tiền này sẽ được dành cho việc tái thiết và xây dựng hơn 100 địa điểm và phương tiện giao thông, với cơ sở hạ tầng sân bay và mạng lưới đường bộ là những ưu tiên hàng đầu. 

Theo Bộ trưởng Giao thông vận tải Nga Nikolai Asaul, chính quyền liên bang và địa phương đã phát triển các giải pháp hậu cần dựa trên ước tính lưu lượng hành khách. Sân bay Pulkovo ở St. Petersburg đã được xây dựng lại và một nhà ga mới đã được thêm vào Sân bay Quốc tế Kurumoch của Samara. Việc xây dựng lại sân bay của St. Petersburg mất 3 năm. 

Ban đầu có kế hoạch kết nối sân bay Pulkovo với trung tâm thành phố bằng một đường xe điện đường sắt nhẹ, nhưng do cuộc khủng hoảng kinh tế, chính quyền địa phương đã từ bỏ ý tưởng này. Người hâm mộ sẽ được chuyển đến thành phố bằng xe buýt với các tuyến đường đặc biệt.

Trong khi đó, chính quyền khu vực đã xây dựng đường cho World Cup để cải thiện kết nối giữa các khu vực thành phố. Theo Thống đốc Yevgeny Kuibashev của Yekaterinburg, Moskva đã phân bổ 1,5 tỷ rúp (22,5 triệu USD) để hoàn thành một đường vành đai ở Yekaterinburg đã được bắt đầu cách đây hơn 20 năm, vào năm 1994.

Tận dụng giao thông công cộng

Theo Konstantin Trofimenko, người đứng đầu Trung tâm Nghiên cứu Vấn đề Giao thông đô thị Trường cao đẳng Kinh tế Moskva, người hâm mộ sẽ được đưa đến các thành phố chủ nhà bằng phương tiện công cộng và xe buýt đưa đón. 

"Trong các thành phố lớn có tàu điện ngầm, như Moskva, St. Petersburg và Kazan, người hâm mộ (50.000-80.000 người) sẽ thống nhất với dòng hành khách, trong khi ở các thành phố khác họ sẽ sử dụng xe buýt", Trofimenko nói.

Tuy nhiên, việc vận chuyển người hâm mộ từ thành phố này sang thành phố khác sẽ yêu cầu các giải pháp gốc từ Nga, do lịch thi đấu dày đặc và khoảng cách dài giữa các điểm. "Trong 18 giờ cách biệt giữa các trận đấu, việc vận chuyển người hâm mộ sẽ được miễn phí", ông Trofimenko nói. 

Tuy nhiên, rõ ràng là giao thông giữa các thành phố sẽ được cung cấp bằng phương tiện xe buýt, xe lửa và máy bay. Ở đây, Nga có thể áp dụng kinh nghiệm của Brazil, trong đó người hâm mộ đi lại giữa các thành phố miễn phí.

Tại World Cup 2018, người khuyết tật sẽ được cung cấp thiết bị điện tử để có thể “nghe được tường thuật chi tiết cầu thủ nào dùng chân trái hay phải để sút bóng". Ngoài ra, rất nhiều tình nguyện viên hỗ trợ người khuyết tật được đào tạo với mục tiêu “ai cũng có thể đến xem bóng đá”.

Lo ngại an ninh

Ước tính chi phí cho World Cup vào khoảng 14 tỷ USD, nhưng theo Forbes, con số thực tế có thể gấp đôi, lý do là  Moskva sẽ phải chi mạnh cho an ninh, nhưng con số chi phí này không được tính hết. Kể từ khi Nga tham gia cuộc chiến ở Syria, nước này đã trở thành mục tiêu của các nhóm khủng bố như IS, Al-Qaeda ở Syria, Arhar al Sham và quân đội Hồi giáo, hay bị đe dọa từ các phần tử ly khai Chechen và những người Takfiri (những người theo đạo Hồi cuồng tín) có hộ chiếu Nga.

Khoảng 2.400 người Nga - chủ yếu đến từ các vùng Chechnya và Dagestan, khu vực Hồi giáo chủ yếu của Nga - đang chiến đấu cho IS ở Syria, theo Cơ quan An ninh Liên bang Nga (FSB). Việc những người này trở về Nga là một mối đe dọa lớn cho Điện Kremlin. Và World Cup sẽ là một mục tiêu chính cho những kẻ khủng bố. Sự căng thẳng chính trị của Nga với khối các nước phương Tây và Mỹ khiến nguy cơ này trở nên lớn hơn.

Ngoài ra, World Cup tại Nga còn đối mặt với nguy cơ cổ động viên quá khích (hooligan). Trên thực tế, hooligan là một trong những mối quan tâm chính của vòng chung kết World Cup đang diễn ra. Vì vậy, tất cả khán giả đến sân đều phải nộp đơn đăng ký “FAN ID” theo yêu cầu của Chính phủ Nga. Thủ tục này nhằm đảm bảo những người có liên quan đến các nhóm khán giả thường xuyên có các hành động bạo lực, côn đồ, phá hoại xung quanh các trận đấu bóng đá sẽ không thể vào các sân.

(Còn tiếp)

Văn Cường

Các tin khác

Bỏ quy định cấm hát nhép, cơ hội cho những ca sĩ giả

Bỏ quy định cấm hát nhép, cơ hội cho những ca sĩ giả

Lâu nay, việc một số ca sĩ hát nhép khi lên sân khấu đã bị công chúng lên án vì họ không có thực lực. Thế nhưng, Nghị định 144/2020/NĐ-CP quy định về hoạt động nghệ thuật biểu diễn, vừa được ban hành đã bỏ quy định cấm hát nhép khi biểu diễn nghệ thuật. Nhiều người lo ngại quy định mới sẽ tạo điều kiện cho những ca sĩ “thích” hát nhép…
Bất cập trong quản lý phát hành phim trên mạng

Bất cập trong quản lý phát hành phim trên mạng

Câu chuyện mới nhất làm nóng dư luận là 2 bộ phim “Vũ điệu tử thần” và “Những người viết huyền thoại” mới đây “tự dưng” được phát hành trên kênh Netflix - một nền tảng xem phim có trả phí nổi tiếng của Mỹ.
Cần thay đổi tư duy tổ chức Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc

Cần thay đổi tư duy tổ chức Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc

Triển lãm Mỹ thuật Toàn quốc 5 năm diễn ra một lần, nhưng năm nay đã xảy ra hiện tượng xước tranh, mất tượng… Giới họa sĩ và công chúng yêu hội họa thất vọng và bất bình. Đó còn chưa kể đến câu chuyện chất lượng của triển lãm, cũ và nhàm. Vấn đề đặt ra là làm thế nào để Triển lãm Mỹ thuật toàn quốc được tổ chức đúng với giá trị phải có? Phóng viên Chuyên đề Cảnh sát toàn cầu đã có cuộc trò chuyện với nhà nghiên cứu, phê bình nghệ thuật Vũ Huy Thông về thực trạng này.
Đằng sau màn chơi lớn của tân binh Bình Định

Đằng sau màn chơi lớn của tân binh Bình Định

Mới trở lại V-League sau 12 năm vắng bóng, Bình Định đã chiêu mộ hàng loạt tân binh ấn tượng. Người ta nói đội bóng đất võ chơi lớn, thậm chí là chơi trội so với nhiều ông lớn trên thị trường chuyền nhượng trước mùa giải năm nay. Nhưng ít ai biết rằng  từ hai năm trước, Bình Định đã sẵn sàng cho cuộc chơi lắm tiền nhiều của này với kế hoạch dài hơi cùng tiềm lực tài chính, để qua đó hiện thực hoá tham vọng của đội bóng.
Người đắm đuối với "dòng tranh Hàng Trống"

Người đắm đuối với "dòng tranh Hàng Trống"

Sau khi xuất bản cuốn "Dòng tranh dân gian Kim Hoàng vào năm 2019, nhà sưu tập Nguyễn Thị Thu Hòa lại vừa cho ra mắt cuốn sách "Dòng tranh dân gian Hàng Trống", một dòng tranh dân gian độc đáo nhất của Hà Nội. Tranh dân gian đang hồi sinh từ những con người tâm huyết và yêu văn hóa dân gian như nhà sưu tập Nguyễn Thị Thu Hòa.
Bùi Thị Thu Thảo và hành trình vượt khó của "nữ hoàng"

Bùi Thị Thu Thảo và hành trình vượt khó của "nữ hoàng"

Trong đoàn đại biểu của Bộ Văn hóa- Thể thao và Du lịch dự Đại hội Thi đua yêu nước toàn quốc lần thứ X vừa tổ chức tại Hà Nội tuần qua, có 2 vận động viên, đó là Đoàn Văn Hậu (Bóng đá), Bùi Thị Thu Thảo (Nhảy xa).
Nhóm Action C, đam mê làm phim về đề tài Công an

Nhóm Action C, đam mê làm phim về đề tài Công an

Họ đều là những người làm phim chuyên nghiệp, đến với nhau vì đam mê. Những lúc rảnh rỗi, họ cùng nhau làm những clip ngắn để giải trí, thế nhưng nhờ sự đầu tư công phu và tâm huyết, cùng tài năng võ thuật thực sự của những thành viên mà nhóm Action C đã tạo được những clip có sức hấp dẫn riêng, đặc biệt là đề tài về Công an.
Hồng Lĩnh Hà Tĩnh liệu có trở thành thế lực ở V..League 2021?

Hồng Lĩnh Hà Tĩnh liệu có trở thành thế lực ở V..League 2021?

Gần 3 thập kỷ, bóng đá Hà Tĩnh nép mình trước cái bóng khổng lồ của người hàng xóm Sông Lam Nghệ An. Nhưng thời thế đổi thay. Sự xuất hiện của Hồng Lĩnh Hà Tĩnh, theo một cách đặc biệt, đang giúp người hâm mộ bóng đá nơi đây có được một niềm tự hào.
Rapper và Gangster - Hai đầu sợi xích

Rapper và Gangster - Hai đầu sợi xích

Làng giải trí Mỹ cách đây hơn một năm có dịp ồn ào vì chuyện rapper nổi tiếng Takeshi 69 (tên thật Daniel Hernandez) đã phải hầu toà vì tội hành hung bạn gái. Trước đó, cả toà án và công luận đều tin rằng, Takeshi 69 là thành viên của băng đảng Nine Trey Gansta Bloods khét tiếng ở Brooklyn, New York.
Một SEA Games bớt… nặng nề

Một SEA Games bớt… nặng nề

40 môn với 520 nội dung là số lượng mà SEA Games 31 với chủ nhà Việt Nam chốt lại. Nhìn từ đó, người ta thấy được một kỳ SEA Games mà số lượng môn Olympic cao nhất trong lịch sử. Rất nhiều môn thi đấu "trời ơi đất hỡi" đã bị lược bỏ, tránh tình trạng vận động, o bế cho chủ nhà đứng nhất toàn đoàn như nhiều quốc gia khác từng làm trước đó.
Sân khấu nhạc kịch "nóng" trở lại

Sân khấu nhạc kịch "nóng" trở lại

Những ngày tháng 11 này, sân khấu nhạc kịch Hà Nội "nóng" với hai vở diễn được chờ đợi, "Những người khốn khổ" của Nhà hát Nhạc vũ kịch Việt Nam và "Tôi đọc báo sáng nay" của Nhà hát Ca múa nhạc Thăng Long. Đó là một tín hiệu vui cho sân khấu nhạc kịch nước nhà khá lâu im ắng.
Bóng đá Hải Phòng, Quảng Ninh và cú trượt dài

Bóng đá Hải Phòng, Quảng Ninh và cú trượt dài

Từng là địa phương sở hữu các CLB thế lực một thời của bóng đá Việt Nam, nhưng giờ đây Hải Phòng và Quảng Ninh đều đang loay hoay tìm hướng phát triển bóng đá trong tương lai. Không có tầm nhìn dài hạn, đầu tư theo cảm hứng,... khiến cho trận derby máu lửa ngày nào của vùng Đông Bắc càng ngày càng đìu hiu cả trên sân cỏ lẫn khán đài.
Cử tạ Việt Nam với quả tạ ngàn cân

Cử tạ Việt Nam với quả tạ ngàn cân

6 tháng trước khi Olympic 2020 diễn ra “bù” tại Tokyo, cử tạ Việt Nam nhận tin sét đánh: Nguyễn Thị Thu Trang và Bùi Đình Sáng bị cấm thi đấu 4 năm vì dương tính với doping.
Kiatisak và ân tình với bầu Đức

Kiatisak và ân tình với bầu Đức

"Tôi bắt Kiatisak lúc nào mà chẳng được", bầu Đức của Hoàng Anh Gia Lai (HAGL) đã nói như thế cách đây 5 năm. Và quả thực, đúng là chỉ sau 1-2 cú điện thoại, bầu Đức đã nhận được cái gật đầu của Kiatisak Senamuang. Đáng nói hơn, ông làm như vậy là để… chiều những cầu thủ trẻ tại HAGL hiện tại.
Đạo, nhái trong nghệ thuật, chưa bao giờ là chuyện cũ

Đạo, nhái trong nghệ thuật, chưa bao giờ là chuyện cũ

Đạo, nhái trong nghệ thuật, chuyện không mới, nhưng chưa khi nào cũ. Mặc dù báo chí đã nhiều lần lên tiếng nhưng xem ra công chúng vẫn tiếp tục đau đầu về những thông tin liên quan đến đạo đức, lòng tự trọng của một số người làm nghệ thuật.