Nạn buôn bán chất cấm dần vượt khỏi các thị trường truyền thống

Nhân Ngày Thế giới phòng chống ma túy 26/6, một báo cáo mới công bố của Văn phòng Liên hợp quốc về Phòng chống Ma túy và Tội phạm (UNODC) đã chỉ ra rằng, cung và cầu đối với chất cấm đang ngày một gia tăng trên toàn cầu và dần vượt khỏi các thị trường truyền thống.

Giới chuyên gia nhận định, đây là một thực tế đáng buồn. Tuy vậy, báo cáo cũng nhấn mạnh rằng tốc độ phát hiện và thu giữ cocaine đang được các cơ quan chức năng liên quan đẩy nhanh, đồng thời kêu gọi ngăn chặn sự mở rộng của thị trường ma túy bất hợp pháp.

Aljazeera ngày 26/6 dẫn Báo cáo về tình hình ma túy thế giới hàng năm của UNODC cho biết, trên phạm vi toàn cầu, có khoảng 296 triệu người sử dụng ma túy vào năm 2021 - năm gần nhất ghi nhận được dữ liệu, tăng 23% kể từ năm 2011 với khoảng 240 triệu người. Trong đó, UNODC nêu rõ, chỉ một nửa mức tăng nêu trên có thể viện cớ cho việc dân số thế giới tăng ở giai đoạn này. Trong khi đó, số người mắc chứng rối loạn sử dụng ma túy vọt lên đến 39,5 triệu người vào năm 2021, tăng 45% trong vòng 10 năm và chỉ 1/5 số người có liên quan được điều trị vào năm 2021. Ngoài ra, việc trồng cây cocaine và tổng sản lượng cocaine đạt mức cao kỷ lục vào năm 2021 vẫn đang tiếp tục tăng đều đặn.

356793509_990518705619970_2886166444951165647_n.png -0
Khối lượng lớn ma túy bị phát hiện và thu giữ trong một chiến dịch truy quét của cảnh sát Honduras hồi tháng 12/2022. Nguồn: Reuters.

Theo báo cáo của UNODC, lưu vực sông Amazon hiện phải gánh chịu ảnh hưởng đặc biệt nặng nề do hoạt động mua bán và sản xuất cocaine đang phát triển với mức độ chưa từng có, và tình trạng buôn lậu đang làm gia tăng tội phạm và tàn phá môi trường, trong đó có cả các hoạt động như khai thác gỗ, khai thác mỏ, chiếm đất và buôn bán động vật hoang dã trái phép. UNODC nhấn mạnh, không chỉ khiến ngày càng nhiều người lâm vào tình trạng nghiện ma túy, các nhóm tội phạm còn lợi dụng xung đột và khủng hoảng toàn cầu để mở rộng hoạt động sản xuất chất cấm.

Báo cáo của UNODC có đoạn: “Thế giới hiện đang chứng kiến sự gia tăng kéo dài cả về cung và cầu đối với cocaine, hiện đang được cảm nhận trên toàn cầu và có khả năng thúc đẩy sự phát triển của các thị trường mới vượt ra ngoài giới hạn truyền thống”. Báo cáo cũng chỉ rõ, mặc dù thị trường cocaine toàn cầu tiếp tục tập trung ở châu Mỹ, khu vực Tây và Trung Âu (với tỉ lệ lưu hành cao ở Australia), nhưng các khu vực như châu Phi, châu Á, Đông Nam châu Âu có vẻ đang chứng kiến tốc độ tăng trưởng nhanh nhất.

Đối với methamphetamine hay còn gọi là ma túy đá, dù Đông Á - Đông Nam Á và Bắc Mỹ là những thị trường được ghi nhận có tỉ lệ giao dịch lớn, nạn buôn bán vẫn gia tăng ở những nơi khác, chẳng hạn như Trung Đông và Tây Phi. Hơn nữa, các vụ bắt giữ liên quan đến methamphetamine được sản xuất ở Afghanistan cho thấy nền kinh tế của quốc gia sản xuất 80% cây thuốc phiện bất hợp pháp trên thế giới đang thay đổi.

“Sự sụt giảm mạnh diện tích trồng thuốc phiện ở Afghanistan sau lệnh cấm trồng cây thuốc phiện ở quốc gia Tây Nam Á có thể thúc đẩy xu hướng dịch chuyển sang sản xuất ma túy tổng hợp tại khu vực, vốn là một trong những nơi sản xuất ma túy đá, chất gây nghiện được buôn bán và sử dụng nhiều nhất hiện nay trên thế giới. Nhưng hiện tại, vẫn còn các câu hỏi liên quan đến mối liên hệ giữa sản xuất bất hợp pháp heroin và methamphetamine ở Afghanistan và liệu hai thị trường sẽ phát triển song song hay liệu thị trường này sẽ thay thế thị trường kia hay không”, báo cáo chia sẻ.

Giới chuyên gia nhận định, việc sản xuất ma túy tổng hợp giá rẻ, dễ dàng và nhanh chóng sẽ biến đổi hoàn toàn nhiều thị trường ma túy bất hợp pháp. Tội phạm sản xuất methamphetamine - loại ma túy tổng hợp được sản xuất bất hợp pháp chiếm ưu thế trên thế giới, đang sử dụng mọi thủ đoạn để trốn tránh các cơ quan thực thi pháp luật. Tuy vậy, báo cáo cũng nhấn mạnh rằng tốc độ phát hiện và thu giữ cocaine đang được các cơ quan chức năng liên quan phối hợp và đẩy nhanh.

Phía UNODC còn đặc biệt lưu ý tới chất fentanyl, được sử dụng như một loại thuốc giảm đau nhưng mạnh hơn morphine 100 lần và mạnh hơn heroin 50 lần (theo Cơ quan phòng chống ma túy Mỹ - DEA). Theo đó, fentanyl đã làm thay đổi mạnh mẽ thị trường opioid - nhóm thuốc được sử dụng giảm đau, ở Bắc Mỹ với những hậu quả nghiêm trọng. Vào năm 2021, phần lớn trong số khoảng 90.000 ca tử vong do dùng quá liều opioid ở Bắc Mỹ đều liên quan đến fentanyl sản xuất trái phép.

Trước tình trạng trên, Giám đốc điều hành UNODC Ghada Waly kêu gọi: “Chúng ta cần đẩy mạnh việc chống lại các đường dây buôn bán ma túy đang lợi dụng các cuộc khủng hoảng toàn cầu để mở rộng việc trồng và sản xuất ma túy trái phép, nhất là ma túy tổng hợp nhằm ngăn chặn sự mở rộng thị trường ma túy bất hợp pháp cũng như hạn chế tác hại mà nó gây ra cho cộng đồng”.

Trong một diễn biến có liên quan, hồi đầu tháng 6, Liên hợp quốc cảnh báo rằng các mạng lưới buôn bán chất cấm tại châu Á đang gia tăng sử dụng các tuyến đường biển để vận chuyển methamphetamine từ Myanmar. UNODC nêu rõ: “Ma túy đá từ bang Shan thuộc vùng Đông Bắc Myanmar - trung tâm sản xuất ma túy trong khu vực, đang được vận chuyển bằng thuyền để tránh các cuộc tuần tra chặt chẽ hơn trên các tuyến đường bộ qua Trung Quốc và Thái Lan. Khối lượng lớn ma túy đá do Myanmar sản xuất còn đang được tuồn đến Bangladesh và Ấn Độ”.

Kim Khánh

Các tin khác

Sập diện rộng, nhiều dịch vụ Microsoft tê liệt

Sập diện rộng, nhiều dịch vụ Microsoft tê liệt

Hàng loạt dịch vụ cốt lõi của Microsoft như Outlook, Teams và Copilot đã gặp sự cố gián đoạn nghiêm trọng kéo dài từ Mỹ sang khu vực châu Á - Thái Bình Dương trong ngày 13/11, khiến hoạt động của nhiều cơ quan chính phủ và tập đoàn lớn bị ảnh hưởng nặng nề.

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Nga đồng ý để châu Âu tham gia đàm phán hòa bình Ukraine

Tổng thống Nga Vladimir Putin ngày 12/11 đã đồng ý để các đại diện châu Âu tham gia vòng đàm phán hòa bình tiếp theo về Ukraine, theo lời đặc phái viên Mỹ. Tuy nhiên, nhà lãnh đạo Nga yêu cầu Washington phải làm rõ với các đồng minh châu Âu xem họ thực sự muốn "hòa bình hay chiến tranh" tại Ukraine.

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Xả súng gần Nhà Trắng khiến nhiều người thương vong

Một kẻ đã nổ súng tại một phòng tập thể dục ở khu vực sầm uất của thủ đô Washington, D.C. (Mỹ) ngày 12/11 (giờ địa phương), khiến một người thiệt mạng và bốn người khác bị thương, trước khi cố thủ trong căn hộ riêng và tự sát.

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

CEO Nvidia bất ngờ từ chức

Ông Jensen Huang đã từ chức Tổng Giám đốc điều hành (CEO) Nvidia, có hiệu lực ngay lập tức, sau khi xuất hiện thông tin về mối quan hệ giữa ông và một người bị nghi là điệp viên Trung Quốc.

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Đại sứ Nga tại Mỹ qua đời sau hơn một năm nhậm chức

Trong thông báo chính thức, Bộ Ngoại giao Nga bày tỏ tiếc thương trước sự ra đi của Đại sứ Darchiev, đánh giá ông là một nhà ngoại giao xuất sắc, nhà lãnh đạo giàu kinh nghiệm và chuyên gia am hiểu sâu sắc các vấn đề liên quan đến Mỹ.

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Italy: 300 trường học sơ tán khẩn cấp vì đe dọa đánh bom hàng loạt

Ít nhất 300 trường học tại Italy đã buộc phải sơ tán trong ngày 11/11 sau khi đồng loạt nhận được cùng một thông điệp đe dọa đánh bom. Sự việc gây xáo trộn này xảy ra trong bối cảnh châu Âu đang ngày càng lo ngại về các mối đe dọa "chiến tranh hỗn hợp" nhắm vào nhiều cơ sở hạ tầng và dịch vụ dân sự.

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Iran liệt Hải quân và Không quân Argentina vào danh sách tổ chức khủng bố

Bộ Ngoại giao Iran ngày 11/11 thông báo Tehran đã chính thức liệt lực lượng Hải quân và Không quân của Argentina vào danh sách "các tổ chức khủng bố". Đây là động thái trả đũa trực tiếp sau khi Buenos Aires có quyết định tương tự đối với Lực lượng Vệ binh Cách mạng Hồi giáo Iran (IRGC) hồi tháng 4 vừa qua.

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Đức gây sức ép về viện trợ Ukraine, Slovakia phản đối

Thủ tướng Đức Friedrich Merz phát tín hiệu sẽ phủ quyết ngân sách EU nếu các quốc gia thành viên không đạt được thỏa thuận về viện trợ tài chính cho Ukraine, đồng thời cho rằng gánh nặng hỗ trợ hiện chủ yếu do một số ít quốc gia thành viên gánh vác.

Mỹ rút máy bay quân sự khỏi Anh

Mỹ rút máy bay quân sự khỏi Anh

Ngày 9/11, quân đội Mỹ đã sơ tán nhiều máy bay khỏi căn cứ không quân RAF Mildenhall tại Anh do lo ngại về một mối đe dọa an ninh được cho là có liên quan đến Iran.

Meta áp dụng AI đoán tuổi để bảo vệ thanh thiếu niên

Meta áp dụng AI đoán tuổi để bảo vệ thanh thiếu niên

Bắt đầu từ tháng này, gã khổng lồ mạng xã hội Meta sẽ mở rộng quy mô toàn cầu cho công nghệ tự động ước tính độ tuổi. Động thái này được đưa ra sau hàng loạt thỏa thuận pháp lý trị giá hàng tỷ USD và những chỉ trích gay gắt về việc các nền tảng của hãng thất bại trong việc bảo vệ thanh thiếu niên khỏi những rủi ro trực tuyến.