Chiều 26/8, tại Hà Nội, Cục Cảnh sát PCCC và CNCH tổ chức Hội nghị đánh giá hiệu quả hoạt động của các mô hình an toàn PCCC và lực lượng dân phòng. Thiếu tướng Dương Đức Hải, Cục trưởng Cục Cảnh sát PCCC và CNCH dự và chỉ đạo hội nghị.
Báo cáo tại hội nghị cho thấy, những năm qua, tình hình cháy, nổ, sự cố, tai nạn trên cả nước tiếp tục diễn biến phức tạp. Quá trình đô thị hóa, công nghiệp hóa diễn ra nhanh; nhiều loại hình cơ sở, công trình mới xuất hiện; nhà ở kết hợp sản xuất, kinh doanh, khu dân cư có mật độ xây dựng cao, ngõ sâu, hẻm nhỏ còn tiềm ẩn nhiều nguy cơ cháy, nổ.
Khi xảy ra cháy, thời gian vàng để cứu người, cứu tài sản và khống chế đám cháy chỉ được tính bằng những phút đầu tiên. Vì vậy, dù lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH được tổ chức chuyên nghiệp, nhưng nếu không phát huy tốt lực lượng và phương tiện tại chỗ thì rất khó hạn chế thiệt hại do cháy, nổ gây ra.
Từ thực tiễn đó, việc xây dựng lực lượng dân phòng và các mô hình an toàn về PCCC tại địa bàn dân cư, nhất là “Tổ liên gia an toàn PCCC”, “Điểm chữa cháy công cộng”, cùng nhiều mô hình phù hợp với đặc điểm từng địa phương đã trở thành một giải pháp quan trọng nhằm cụ thể hóa phương châm “bốn tại chỗ”, đưa công tác PCCC đến từng khu dân cư, từng hộ gia đình và từng người dân.
Phát biểu chỉ đạo hội nghị, Thiếu tướng Dương Đức Hải nhấn mạnh, các mô hình an toàn về PCCC đã góp phần tích cực nâng cao nhận thức, kỹ năng của người dân; từng bước hình thành cơ chế tự phòng ngừa, tự quản, tự bảo vệ và hỗ trợ nhau khi xảy ra cháy, nổ, sự cố, tai nạn. Từ đầu năm 2025 đến nay, lực lượng tại chỗ đã kịp thời dập tắt 1.110 vụ cháy, chiếm 21,55% tổng số vụ, qua đó cứu được nhiều người, bảo vệ tài sản của Nhà nước và nhân dân, hạn chế không để nhiều vụ cháy nhỏ phát triển thành cháy lớn gây hậu quả nghiêm trọng.
Tuy nhiên, Thiếu tướng Dương Đức Hải cũng chỉ rõ, bên cạnh những kết quả đạt được, hoạt động của các mô hình an toàn về PCCC tại một số địa phương vẫn còn những tồn tại, hạn chế cần được nhìn nhận nghiêm túc. Do đó, hội nghị là dịp để đánh giá khách quan, toàn diện, đúng thực chất từng mô hình, từng lực lượng; làm rõ mô hình nào đang hoạt động hiệu quả để tiếp tục củng cố, nhân rộng; mô hình nào còn hình thức, không phù hợp thì phải kịp thời chấn chỉnh, điều chỉnh hoặc tổ chức lại.
Hiện nay, toàn quốc có 40 mô hình an toàn về PCCC được duy trì hoạt động. Việc xây dựng, nhân rộng các mô hình này nhằm hướng tới nâng cao nhận thức, ý thức chấp hành các quy định về PCCC và CNCH của người dân, tăng cường khả năng tự phòng ngừa, tự chữa cháy và thoát nạn khi xảy ra cháy, nổ.
Đã có 28/34 địa phương tham mưu HĐND tỉnh ban hành Nghị quyết quy định về tiêu chí thành lập Đội dân phòng và tiêu chí về số lượng thành viên Đội dân phòng trên địa bàn. Thực tiễn triển khai cho thấy, lực lượng dân phòng đã từng bước phát huy vai trò nòng cốt trong công tác phòng ngừa cháy, nổ tại thôn, tổ dân phố.
Theo thống kê từ ngày 1/7/2025 đến nay, cả nước xảy ra 2.583 vụ cháy và sự cố tại khu dân cư. Lực lượng dân phòng đã trực tiếp triển khai chữa cháy, CNCH ngay từ ban đầu đối với 477 vụ (chiếm 18,5%), trong đó dập tắt kịp thời 182 vụ (đạt 38,1% số vụ trực tiếp xử lý ban đầu), ngăn chặn không để cháy lan, cháy lớn và hạn chế thiệt hại. Đồng thời, Đội dân phòng đã được huy động tham gia phối hợp chữa cháy, CNCH đối với 403/2.583 vụ (chiếm 15,6%).
Tại hội nghị, đại diện các đơn vị, địa phương đã trình bày tham luận, tập trung đánh giá thực trạng xây dựng, duy trì và hoạt động của các mô hình an toàn về PCCC tại địa bàn dân cư, từng địa phương và hoạt động của lực lượng dân phòng; đánh giá thực chất khả năng phòng ngừa, phát hiện, xử lý cháy, nổ ngay từ cơ sở; làm rõ những kết quả đạt được, những khó khăn, hạn chế trong tổ chức lực lượng, trang bị phương tiện, huấn luyện…
Một trong những nội dung được chú trọng là hoàn thiện cơ chế phối hợp, thông tin liên lạc giữa lực lượng dân phòng, các mô hình an toàn về PCCC với lực lượng Cảnh sát PCCC và CNCH, nhất là trong tiếp nhận, xử lý tin báo và tổ chức chữa cháy, CNCH.
Theo Cục Cảnh sát PCCC và CNCH, ngay sau hội nghị, các đơn vị phải chuyển mạnh từ tư duy “thành lập mô hình” sang “duy trì và đo lường hiệu quả hoạt động”; từ quản lý bằng số lượng, hồ sơ sang đánh giá bằng năng lực xử lý tình huống thực tế. Mỗi mô hình phải bảo đảm “bốn thực chất”: lực lượng thực chất, phương tiện thực chất, kỹ năng thực chất và hiệu quả thực chất, góp phần củng cố vững chắc thế trận PCCC toàn dân, phát huy hiệu quả phương châm “bốn tại chỗ”, bảo vệ an toàn tính mạng, tài sản của nhân dân, phục vụ nhiệm vụ phát triển kinh tế - xã hội và bảo đảm ANTT của đất nước.
Sáng cùng ngày, Cục Cảnh sát PCCC và CNCH đã tổ chức Hội nghị đánh giá hiệu quả hoạt động và nâng cao năng lực của lực lượng PCCC và CNCH cơ sở, chuyên ngành.
Tại hội nghị, các đơn vị đã thống nhất nhận thức về yêu cầu xây dựng lực lượng PCCC và CNCH cơ sở, chuyên ngành hoạt động thực chất, đủ năng lực xử lý các tình huống ngay từ ban đầu. Những nội dung được trao đổi sẽ là cơ sở để tiếp tục hoàn thiện cơ chế, nâng cao chất lượng công tác huấn luyện, đầu tư phương tiện phù hợp và tăng cường phối hợp, chi viện giữa các lực lượng; đáp ứng tốt yêu cầu PCCC và CNCH tại các địa bàn, cơ sở có nguy cơ cháy, nổ cao.
