HĐBA LHQ ngày 16/8 đã đưa ra tuyên bố sau khi Tổng thư ký Antonio Guterres kêu gọi cơ quan này “sử dụng mọi biện pháp nhằm ngăn chặn mối đe dọa khủng bố toàn cầu ở Afghanistan” và đảm bảo tôn trọng nhân quyền. “Chúng ta không thể và không được bỏ rơi người dân Afghanistan”, ông Guterres nhấn mạnh.
Một cuộc họp khẩn cấp của HĐBA LHQ về Afghanistan đã được tổ chức ngày 16/8 tại New York sau khi Taliban tiến vào Kabul và Tổng thống Ashraf Ghani rời khỏi Afghanistan.
HĐBA nhấn mạnh tầm quan trọng của việc chống “chủ nghĩa khủng bố” ở Afghanistan để đảm bảo các quốc gia khác không bị đe dọa hoặc bị tấn công, đồng thời cho biết, “Taliban cũng như bất kỳ nhóm hoặc cá nhân Afghanistan nào khác không nên hỗ trợ những kẻ khủng bố hoạt động trên lãnh thổ của bất kỳ quốc gia nào khác”.
HĐBA cũng kêu gọi chấm dứt ngay lập tức mọi hành động thù địch và thành lập một chính phủ mới có sự tham gia của phụ nữ, thông qua các cuộc đàm phán.
Ông Guterres nhấn mạnh trước HĐBA rằng ông nhận được những “báo cáo ớn lạnh về những hạn chế nghiêm trọng đối với nhân quyền trên khắp Afghanistan” và bày tỏ quan ngại về các vụ vi phạm nhân quyền đối với phụ nữ và trẻ em gái tại nước này.
Tổng thư ký LHQ đã kêu gọi tất cả các bên, đặc biệt là Taliban, “thực hiện kiềm chế tối đa để bảo vệ tính mạng và đảm bảo đáp ứng các nhu cầu nhân đạo”. Dưới sự cai trị của Taliban từ năm 1996 đến 2001, trẻ em gái không được phép đến trường và phụ nữ phải che mặt và đi cùng với một người thân nam nếu họ muốn ra khỏi nhà.
“Các cuộc tấn công nhằm vào dân thường hoặc các đối tượng dân sự phải dừng lại. Các quyền con người và quyền tự do cơ bản của tất cả công dân Afghanistan, đặc biệt là phụ nữ, trẻ em gái và các thành viên của các nhóm thiểu số, phải được tôn trọng”, Đại sứ Mỹ tại LHQ Linda Thomas-Greenfield phát biểu trước HĐBA.
Hàng nghìn người đã ào đến sân bay Kabul để cố gắng chạy trốn khỏi đất nước sau khi Taliban giành quyền kiểm soát, bất chấp việc các quan chức Taliban đã đưa ra các tuyên bố nhằm xoa dịu cơn hoảng loạn.
Đại sứ Afghanistan tại LHQ Ghulam Isaczai cho biết, ông phát biểu đại diện cho hàng triệu người có “số phận chưa thể định đoạt”, bao gồm cả phụ nữ và trẻ em gái “sắp mất tự do trong việc đi học, đi làm và tham gia vào chính trị, kinh tế, và đời sống xã hội của đất nước”.
Ông Isaczai kêu gọi HĐBA và LHQ không công nhận bất kỳ chính quyền nào đạt được quyền lực thông qua vũ lực. Ông kêu gọi thành lập ngay lập tức một chính phủ chuyển tiếp toàn diện.
LHQ có khoảng hơn 3.000 nhân viên làm nhiệm vụ tại Afghanistan. Cuối tuần trước, LHQ cho biết một số nhân viên đã được chuyển đến Kabul nhưng không ai được sơ tán.
Tổng thư ký LHQ cho biết, LHQ “sẽ ở lại và hỗ trợ người dân Afghanistan vào thời điểm họ cần”.
