Lại nói chuyện văn hóa ứng xử trong bóng đá

V-League 2019 khởi tranh trong niềm vui hân hoan của bóng đá nước nhà sau một năm đại thắng. Nhưng ngay khi những dấu hiệu tích cực manh nha, căn bệnh trầm kha và những điều chẳng mấy hay ho lại xuất hiện, buộc người ta phải đặt ra câu hỏi: Đến bao giờ, bóng đá Việt mới thật sự chuyên nghiệp?

Xây khó, phá dễ

Một lần nữa, V-League lại khiến người ta phải chú ý, nhưng là theo cách chẳng mong muốn chút nào. Màn “đấu võ” giữa Hải Phòng và SHB.Đà Nẵng ở vòng 5 làm những khán giả dễ tính nhất cũng phải lắc đầu ngao ngán. Rốt cuộc, cầu thủ trên sân đá bóng hay đá người vậy? 

Những pha thượng cẳng chân hạ cẳng tay mang tính triệt hạ biến trận đấu trên sân Lạch Tray thành một võ đài theo đúng nghĩa đen. Đành rằng, va chạm là khó tránh trong các môn thể thao đối kháng, và trò tiểu xảo trong giới hạn cho phép từ lâu đã trở thành đặc trưng trong bóng đá. Nhưng điều khiến người hâm mộ (NHM) ngán ngẩm là cách cầu thủ và ban huấn luyện hai đội phản ứng với lối chơi nhuốm màu bạo lực.

HLV Trương Việt Hoàng thẳng thừng nhận xét: “Bóng đá phải có tiểu xảo, hiền lành làm sao đá bóng được. Nếu trọng tài thấy cần thiết thì cứ đuổi thêm 1,2 cầu thủ nữa để cho họ hiểu, tôi nghĩ cũng không sao cả”. Ông Hoàng “bộp” nói không sai, nhưng giáo dục cầu thủ là một hành trình kiến tạo văn hóa từ nội bộ đội bóng, chứ không phải đợi xô xát trên sân diễn ra rồi lại phó mặc cho tiếng còi của trọng tài.

Trận đấu giữa Hải Phòng và SHB.Đà Nẵng nhuốm màu bạo lực.
Trận đấu giữa Hải Phòng và SHB.Đà Nẵng nhuốm màu bạo lực.

Trong 5 năm qua, FIFA đã hai lần cải biên bộ luật bóng đá, nhấn mạnh sự thay đổi lớn nhất là khuyến khích trọng tài hạn chế tối đa rút thẻ đỏ đuổi cầu thủ khỏi sân nhằm nâng cao tinh thần Fair-Play của môn thể thao vua. Thông điệp của FIFA rất rõ ràng, thay vì “đẩy” trọng tài vào các tình huống rút thẻ như những con robot, bản thân các CLB cũng phải thay đổi cách tiếp cận trận đấu, chủ trương chơi thứ bóng đá “sạch mắt” và tránh các va chạm không đáng có.

Khi bóng đá Việt Nam chỉ mới tìm lại niềm tin nơi NHM sau những thành công vang dội và đầy… bất ngờ của HLV Park Hang-seo, các CLB ở V-League càng phải nhận thức việc giữ gìn hình ảnh của giải đấu và chính họ. Đây là thời điểm không thể tốt hơn để V-League thật sự bước lên tiến trình chuyên nghiệp sau 19 năm hô hào khẩu hiệu. Mà niềm tin giành được thì lâu, chứ phá bỏ thì cực dễ và nhanh. 

Tính quyết liệt tạo ra sự hấp dẫn riêng của bóng đá, nhưng nếu bị đẩy lên mức độ bạo lực thì chẳng mấy chốc, V-League sẽ trở về thời đồ đá với biệt danh “Võ League”. Lúc ấy, chính CLB, rồi cả miếng cơm manh áo của cầu thủ và HLV sẽ bị ảnh hưởng trực tiếp bởi chẳng có nhà tài trợ nào muốn gắn bó cùng một giải đấu xấu xí.

Ứng xử thời 4.0

Cách vùng Đông Bắc Bộ 1.300km, ở cao nguyên Gia Lai chứng kiến cuộc khẩu chiến trên mạng xã hội giữa Than Quảng Ninh và HAGL. Một vài cầu thủ số má thay vì ngồi lại nói chuyện phải trái như những người đàn ông trưởng thành lại tìm cách cà khịa, kích bác lẫn nhau trên môi trường không gian mạng do không hài lòng với các quyết định của trọng tài. 

Đành rằng, công tác cầm cân nảy mực trận đấu ở Việt Nam là vấn đề gây nhức nhối làng bóng nhiều năm qua. Song những người trong cuộc, mà cụ thể ở đây là những nhân vật của công chúng, không thể dùng những cái sai để giải thích cho những cái sai khác.

Tính chuyên nghiệp của một nền bóng đá, một tập thể và từng cá nhân không chỉ gói gọn trong phạm trù chuyên môn. Các khóa tập huấn của FIFA luôn nhấn mạnh cách ứng xử, kỹ năng giao tiếp với truyền thông của cầu thủ. 

Trong thời đại 4.0, một dòng trạng thái trên facebook dễ dàng được chia sẻ chỉ nhờ một cái nhấp chuột máy tính, các thành phần tham gia bóng đá chuyên nghiệp càng phải hiểu điều này hơn ai hết. Tiếng nói, suy nghĩ của họ là thương hiệu của họ, là hình ảnh của đội bóng và là căn cứ xác thực cho sự “chuyên nghiệp” của nền bóng đá.

Chưa bao giờ, bóng đá Việt Nam hội tụ nhiều điều kiện để phát triển đến thế. Chúng ta có ĐTQG nằm trong nhóm 8 đội mạnh châu Á. Chúng ta có đội U23 ngạo nghễ vùi dập người Thái 4 bàn không gỡ. Chúng ta có giải VĐQG với lượng khán giả tới sân tăng đột biến nhờ hiệu ứng Park Hang-seo. 

Một năm trước, VPF phải chật vật đi tìm nhà tài trợ cho V-League thì giờ đây, hàng loạt nhãn hàng lớn tìm tới bóng đá như một kênh quảng bá thương hiệu uy tín. V-League có hợp đồng tài trợ khủng kéo dài 5 năm, Cúp Quốc gia và giải hạng nhất đều có nhà tài trợ uy tín.

Và trên tất cả, sau nhiều năm chật vật định nghĩa nền bóng đá, chúng ta đã nhìn thấy ánh sáng. Nhưng thấy ánh sáng không có nghĩa là chạm tới mặt trời, bởi xây dựng thương hiệu và duy trì tính bền vững là công việc đòi hỏi sự chung tay, đồng lòng của tất cả các tập thể và cá nhân tham gia bóng đá. 

Bài học về sự “tẩy chay ngầm” của Toyota với V-League giai đoạn đen tối nhất vẫn còn đó, khi nhà sản xuất xe hơi Nhật Bản từ bỏ thị trường Việt Nam và mang tiền tài trợ qua…Thái Lan đúng 1 tháng sau ngày hết hạn hợp đồng.

Sự phát triển của Internet, của thương mại và giao thoa văn hóa là con dao hai lưỡi. Biết khai thác, đấy là nguồn tài nguyên vô tận đưa bóng đá Việt lên tầm cao mới. Còn nếu dễ dãi và thiếu bộ nguyên tắc ứng xử cơ bản, ánh sáng sẽ trở thành bóng tối.

Đau đầu chuyện trọng tài

Từ ngày 1 đến 5-4 vừa qua, VFF đã mời hai giảng viên cao cấp của FIFA (từ Singapore và Malaysia) qua tập huấn cho các trọng tài tham gia điều hành các giải bóng đá chuyên nghiệp của Việt Nam nhằm củng cố, nâng cao chất lượng trọng tài. 

Nhưng sau 5 vòng đấu, thật khó để nói công tác điều hành trận đấu khiến các CLB và NHM hài lòng. Đơn cử như trận đấu giữa Hải Phòng và SHB.Đà Nẵng, trọng tài chính Trần Trung Hiếu mắc sai lầm tai hại khi rút thẻ đỏ… nhầm người, chỉ bẻ còi sau khi tổ trợ lý kịp thời tư vấn. 

Trưởng ban trọng tài Dương Văn Hiền thừa nhận, ông rất mong chờ công nghệ VAR xuất hiện trong giai đoạn hai của mùa giải, đồng thời hy vọng NHM hãy “thông cảm” cho trọng tài vì đâu chỉ riêng Việt Nam, trên thế giới hàng ngày vẫn xảy ra rất nhiều sai số.

Hà My

Các tin khác

Cục Thể dục Thể thao Việt Nam lên tiếng về quy trình tuyển chọn đội tuyển cờ vua dự Olympiad 2026

Cục Thể dục Thể thao Việt Nam lên tiếng về quy trình tuyển chọn đội tuyển cờ vua dự Olympiad 2026

Sau những tranh cãi liên quan đến danh sách đội tuyển cờ vua Việt Nam tham dự Olympiad 2026 (giải vô địch đồng đội cờ vua lớn nhất thế giới do Liên đoàn Cờ vua Thế giới (FIDE) tổ chức định kỳ 2 năm/lần), Cục Thể dục Thể thao Việt Nam khẳng định, việc lập nhóm Zalo chỉ là bước rà soát ban đầu của Liên đoàn Cờ vua Việt Nam, chưa phải quyết định tuyển chọn chính thức đội tuyển quốc gia.

Phát triển bóng rổ, pickleball trong các trường Công an nhân dân

Phát triển bóng rổ, pickleball trong các trường Công an nhân dân

Ngày 12/5, tại Hà Nội, Hiệp hội Thể thao Công an nhân dân (CAND) Việt Nam và Công ty Cổ phần New Sports chính thức triển khai chương trình phối hợp phát triển bóng rổ, pickleball trong các trường CAND. Chương trình hướng tới xây dựng môi trường rèn luyện thể chất chuyên nghiệp, hiện đại cho cán bộ, học viên lực lượng Công an, đồng thời từng bước hình thành hệ thống thể thao thành tích cao trong CAND.

U17 Việt Nam và câu chuyện giành vé dự World Cup

U17 Việt Nam và câu chuyện giành vé dự World Cup

Trận thua ngược 1-4 trước U17 Hàn Quốc mang đến nhiều bài học quý giá cho thầy trò HLV Cristiano Roland, đồng thời đặt ra yêu cầu phải nhanh chóng đứng dậy để hướng tới trận quyết định với U17 UAE. Trong bối cảnh vẫn nắm quyền tự quyết, đội tuyển trẻ Việt Nam đang đứng trước cơ hội chứng minh sự trưởng thành cả về chuyên môn lẫn tinh thần thi đấu trên hành trình chinh phục tấm vé World Cup.

Bàn Văn Hoàng để thua đáng tiếc trước Châu La tại LION Championship 31

Bàn Văn Hoàng để thua đáng tiếc trước Châu La tại LION Championship 31

Thi đấu đầy nỗ lực và từng tạo ra thế trận áp đảo trước đối thủ Châu La (Trung Quốc), võ sĩ Bàn Văn Hoàng vẫn phải nhận thất bại đầy tiếc nuối ở những giây cuối hiệp 2 trong trận đấu tâm điểm của LION Championship 31. Màn so tài hấp dẫn giữa hai võ sĩ hạng 70kg đã để lại nhiều cảm xúc cho người hâm mộ MMA Việt Nam.

Việt Nam chung bảng với Hàn Quốc, UAE tại Asian Cup 2027

Việt Nam chung bảng với Hàn Quốc, UAE tại Asian Cup 2027

Lễ bốc thăm chia bảng Vòng chung kết Asian Cup 2027 diễn ra tối 9/5 tại Riyadh, Arab Saudi (tức rạng sáng 10/5 giờ Hà Nội). Kết quả bốc thăm đưa ĐTQG Việt Nam vào bảng E cùng Hàn Quốc, UAE và đội thắng trong cặp play-off Lebanon/Yemen. Dù thử thách lớn, thầy trò HLV Kim Sang Sik vẫn có cơ hội cạnh tranh vé đi tiếp.

Hơn 4.700 VĐV tranh tài tại mùa IRONMAN lớn nhất Việt Nam ở Đà Nẵng

Hơn 4.700 VĐV tranh tài tại mùa IRONMAN lớn nhất Việt Nam ở Đà Nẵng

Hơn 4.700 vận động viên trong nước và quốc tế đã hội tụ về Đà Nẵng tham gia VNG IRONMAN Việt Nam 2026 và VNG IRONMAN 70.3 Đà Nẵng 2026 – mùa giải được xem có quy mô lớn nhất từ trước đến nay tại Việt Nam. Không khí thể thao sôi động đang bao trùm thành phố biển khi các nội dung thi đấu chính thức bước vào cao trào vào các ngày 9 -10/5.

LION Championship 31 "nóng" trước giờ khởi tranh với hàng loạt màn so tài đáng chú ý

LION Championship 31 "nóng" trước giờ khởi tranh với hàng loạt màn so tài đáng chú ý

Tối 8/5, sự kiện võ thuật tổng hợp LION Championship 31 (LC31) sẽ diễn ra tại Nhà thi đấu Xuân Đỉnh (Hà Nội), quy tụ nhiều võ sĩ hàng đầu Việt Nam và quốc tế. Với 9 trận đấu thuộc các nội dung MMA Pro và MMA Striking, LC31 được kỳ vọng tiếp tục tạo nên sức hút lớn cho phong trào MMA Việt Nam trong năm 2026.

U17 Việt Nam thắng nghẹt thở Yemen, mở ra cơ hội dự World Cup

U17 Việt Nam thắng nghẹt thở Yemen, mở ra cơ hội dự World Cup

Rạng sáng 7/5 (giờ Việt Nam), U17 Việt Nam có màn ra quân thuận lợi tại bảng C VCK U17 châu Á 2026 khi đánh bại U17 Yemen với tỷ số 1-0. Chiến thắng tối thiểu nhưng đầy giá trị này giúp thầy trò HLV Cristiano Roland giành 3 điểm quan trọng, qua đó tiến gần hơn tới mục tiêu góp mặt tại U17 World Cup 2026.

PSG vượt Bayern: Khi bản lĩnh đánh bại lịch sử

PSG vượt Bayern: Khi bản lĩnh đánh bại lịch sử

Không còn là tập thể dễ sụp đổ ở những thời khắc quyết định, Paris Saint-Germain (PSG) cho thấy sự trưởng thành rõ rệt khi vượt qua Bayern Munich (Bayern) ngay tại “chảo lửa” Allianz Arena bằng sự lạnh lùng và bản lĩnh của một ứng viên vô địch thực thụ.

U17 Việt Nam và phép thử cho chiến lược phát triển bóng đá trẻ

U17 Việt Nam và phép thử cho chiến lược phát triển bóng đá trẻ

U17 Việt Nam bước vào Vòng chung kết (VCK) U17 châu Á 2026 với tâm thế của một đội bóng trẻ giàu khát vọng, nhưng phía sau trận ra quân gặp U17 Yemen không chỉ là câu chuyện điểm số. Đây còn là phép thử quan trọng cho quá trình phát triển bóng đá trẻ Việt Nam, nơi mỗi giải đấu châu lục đều trở thành thước đo về chất lượng đào tạo, bản lĩnh thi đấu và khả năng cạnh tranh của thế hệ kế cận.

Đình Bắc bùng nổ đúng thời điểm vàng, giúp CAHN rộng đường tới ngôi vô địch V.League

Đình Bắc bùng nổ đúng thời điểm vàng, giúp CAHN rộng đường tới ngôi vô địch V.League

Tối 2/5, trên sân Sân vận động Lạch Tray đầy áp lực, CLB Công an Hà Nội (CAHN) giành chiến thắng quan trọng 2-0 trước Hải Phòng FC ở vòng 21 V.League 2025/2026. Trong đó, Nguyễn Đình Bắc tiếp tục là cái tên nổi bật nhất khi ghi bàn, nối dài chuỗi phong độ bùng nổ và trở thành nhân tố then chốt trong giai đoạn quyết định của mùa giải.

Lan tỏa mạnh mẽ tinh thần thể thao hòa nhập và sẻ chia

Lan tỏa mạnh mẽ tinh thần thể thao hòa nhập và sẻ chia

Ngày 2/5, tại Nhà thi đấu Thể thao tỉnh Bắc Ninh, Chuỗi Giải Para Natuh Pickleball Bắc Ninh 2026 chính thức khai mạc với quy mô toàn quốc, quy tụ hàng chục đội thi đấu đến từ nhiều tỉnh, thành trên cả nước. Sự kiện do Ủy ban Paralympic Việt Nam phối hợp cùng Sở Văn hóa, Thể thao và Du lịch tỉnh Bắc Ninh và Công ty Cổ phần Đầu tư Natuh tổ chức.