Không để khoảng trống pháp lý khi tổ chức chính quyền và Công an địa phương 2 cấp

Mặc dù thời gian gấp, khối lượng công việc lớn nhưng Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp, Bộ Công an đã phát huy tinh thần “vừa chạy vừa xếp hàng” để đẩy nhanh tiến độ xây dựng văn bản quy phạm pháp luật, nhờ đó, hệ thống văn bản quy phạm pháp luật về an ninh trật tự (ANTT) đã được rà soát, sửa đổi, bổ sung và ban hành kịp thời, không tạo khoảng trống pháp lý khi vận hành chính quyền và Công an địa phương 2 cấp. Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp là đơn vị tham mưu lãnh đạo Bộ Công an xây dựng và tham gia xây dựng văn bản quy phạm pháp luật về bảo vệ an ninh quốc gia, bảo đảm trật tự, an toàn xã hội.

Chuyên mục Trò chuyện Chủ nhật của Báo CAND đã có cuộc trao đổi với Trung tướng Phạm Công Nguyên, Cục trưởng Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp, Bộ Công an xoay quanh công tác xây dựng pháp luật, hoàn thiện thể chế, đáp ứng yêu cầu tổ chức chính quyền và Công an địa phương 2 cấp.

PV: Để đáp ứng với yêu cầu tổ chức chính quyền và Công an địa phương 2 cấp, Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp đã kịp thời rà soát và đề xuất sửa đổi, bổ sung cũng như ban hành các văn bản quy phạm pháp luật như thế nào, thưa Cục trưởng?

Trung tướng Phạm Công Nguyên: Thực hiện chủ trương, chỉ đạo của Trung ương, Quốc hội, Chính phủ, Bộ Công an về việc triển khai mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp đã tiến hành rà soát, đề xuất sửa đổi, bổ sung 73 văn bản quy phạm pháp luật để thực hiện phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền theo mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, trong đó có 9 luật; 1 nghị quyết của Quốc hội; 30 nghị định của Chính phủ; 1 quyết định của Thủ tướng Chính phủ; 32 thông tư, thông tư liên tịch.

Đồng thời, để kịp thời hoàn thiện pháp luật đáp ứng yêu cầu đẩy mạnh phân cấp, phân quyền, phân định thẩm quyền theo phương châm “địa phương quyết, địa phương làm, địa phương chịu trách nhiệm”, phù hợp với kết quả sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước, chính quyền địa phương 2 cấp, Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp đã tham mưu lãnh đạo Bộ Công an phối hợp ban hành 3 thông tư liên tịch, ban hành theo thẩm quyền 4 thông tư, 11 quyết định của Bộ trưởng Bộ Công an, 12 hướng dẫn và 4 công văn của Bộ Công an hướng dẫn việc thực hiện các chức năng, nhiệm vụ, hoạt động thuộc lĩnh vực quản lý nhà nước của Bộ Công an. Đặc biệt, nhằm triển khai thực hiện Nghị quyết của Ban Chấp hành Trung ương, Quốc hội, Chính phủ, các kết luận của Bộ Chính trị, Ban Bí thư về sắp xếp, tổ chức lại đơn vị hành chính các cấp và xây dựng mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp, Bộ Công an đã tham mưu, trình Chính phủ ban hành Nghị định số 184/2025/NĐ-CP ngày 1/7/2025 của Chính phủ quy định phân định thẩm quyền khi tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp và sửa đổi, bổ sung một số điều của các nghị định của Chính phủ trong lĩnh vực ANTT. Nghị định này quy định nội dung phân định thẩm quyền tại 2 luật và sửa đổi, bổ sung các nội dung của 25 nghị định của Chính phủ trong lĩnh vực ANTT chịu tác động bởi kết quả sắp xếp tổ chức bộ máy, chính quyền địa phương 2 cấp.

PV: Thưa Cục trưởng, đây thực sự là một khối lượng công việc lớn và phải hoàn thiện trong thời gian gấp…

Trung tướng Phạm Công Nguyên: Hoàn thiện thể chế, pháp luật về ANTT phục vụ hoạt động của lực lượng CAND phù hợp với kết quả sắp xếp tổ chức bộ máy, chính quyền địa phương 2 cấp là nhiệm vụ khẩn trương, cấp bách, yêu cầu cao về tiến độ và chất lượng, số lượng văn bản quy phạm pháp luật cần rà soát, sửa đổi, bổ sung lớn. Thời gian qua, Đảng, Nhà nước đã ban hành nhiều văn bản định hướng, chỉ đạo, hướng dẫn; Đảng ủy Công an Trung ương, lãnh đạo Bộ Công an thường xuyên lãnh đạo, chỉ đạo trực tiếp công tác này. Bên cạnh đó, Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp đã kịp thời báo cáo, xin ý kiến chỉ đạo của lãnh đạo Bộ đối với những vấn đề quan trọng còn nhiều ý kiến khác nhau và phát huy tinh thần “vừa chạy vừa xếp hàng” để đẩy nhanh tiến độ xây dựng văn bản quy phạm pháp luật.

Do đó, đến nay, Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp đã tham mưu lãnh đạo Bộ Công an đề xuất cấp có thẩm quyền ban hành và ban hành theo thẩm quyền các văn bản quy phạm pháp luật về ANTT để kịp thời phục vụ hoạt động của lực lượng CAND phù hợp với kết quả sắp xếp tổ chức bộ máy, chính quyền địa phương 2 cấp.

PV: Đối với những văn bản quy phạm pháp luật chưa kịp thời ban hành, Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp đã có những giải pháp như thế nào để không tạo khoảng trống pháp lý khi tổ chức chính quyền và Công an địa phương 2 cấp, thưa Cục trưởng?

Trung tướng Phạm Công Nguyên: Ngày 19/2/2025, Quốc hội ban hành Nghị quyết số 190/2025/QH15 quy định về xử lý một số vấn đề liên quan đến sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước, tại Điều 11 Nghị quyết này quy định cơ quan, người có thẩm quyền phải ban hành văn bản quy phạm pháp luật theo thẩm quyền hoặc trình cấp có thẩm quyền ban hành văn bản quy phạm pháp luật để xử lý các văn bản chịu sự tác động do sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước. Tại Điều 13 Nghị quyết này quy định cơ quan, người có thẩm quyền có thể ban hành văn bản hành chính để hướng dẫn giải quyết các vấn đề phát sinh khi sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước trong trường hợp chưa kịp ban hành các văn bản quy phạm pháp luật.

Từ ngày 1/3/2025, Bộ Công an hoạt động theo mô hình bộ máy mới (không tổ chức Công an cấp huyện) và tiếp nhận các chức năng, nhiệm vụ mới (quản lý nhà nước về an toàn thông tin mạng; quản lý nhà nước và thực hiện bảo đảm an ninh hàng không; quản lý nhà nước về cai nghiện ma túy và quản lý sau cai nghiện ma túy; quản lý nhà nước về sát hạch, cấp giấy phép lái xe cơ giới đường bộ; quản lý nhà nước về lý lịch tư pháp và thực hiện dịch vụ công cấp phiếu lý lịch tư pháp). Từ ngày 1/7/2025, mô hình tổ chức chính quyền địa phương 2 cấp chính thức hoạt động. Do đó, căn cứ quy định của Nghị quyết số 190/2025/QH15, Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp đã chủ động rà soát, tham mưu lãnh đạo Bộ Công an đề xuất cấp có thẩm quyền ban hành và ban hành các văn bản quy phạm pháp luật, văn bản hành chính theo thẩm quyền, kịp thời điều chỉnh các quy định về chức năng, nhiệm vụ, hoạt động, phân cấp, phân quyền của lực lượng CAND để giải quyết các vấn đề phát sinh, không tạo khoảng trống pháp lý khi tổ chức mô hình Công an địa phương 2 cấp, chính quyền địa phương 2 cấp. Đồng thời, Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp đang tiếp tục tham mưu lãnh đạo Bộ Công an đề xuất cấp có thẩm quyền sửa đổi, bổ sung các văn bản quy phạm pháp luật chịu sự tác động do sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước, chính quyền địa phương 2 cấp theo đúng quy định.

PV: Xin Cục trưởng cho biết kế hoạch sắp tới của Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp trong công tác xây dựng pháp luật, hoàn thiện thể chế đáp ứng yêu cầu của chính quyền và Công an địa phương 2 cấp, phục vụ xây dựng công dân số, Chính phủ số?

Trung tướng Phạm Công Nguyên: Trong thời gian tới, Cục Pháp chế và Cải cách hành chính, tư pháp tiếp tục thực hiện công tác rà soát các văn bản quy phạm pháp luật; tập trung theo dõi tình hình thi hành pháp luật, kịp thời phát hiện những quy định chưa phù hợp với thực tiễn vận hành mô hình Công an địa phương 2 cấp, chính quyền địa phương 2 cấp, yêu cầu phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; rà soát các công việc phát sinh sau khi mô hình tổ chức bộ máy mới hoạt động; bám sát các chủ trương, chỉ đạo có liên quan của Đảng, Nhà nước, đặc biệt là 4 nghị quyết quan trọng của Bộ Chính trị (Nghị quyết số 57-NQ/TW ngày 22/12/2024 về đột phá phát triển khoa học, công nghệ, đổi mới sáng tạo và chuyển đổi số quốc gia; Nghị quyết số 59-NQ/TW ngày 24/01/2025 về hội nhập quốc tế trong tình hình mới; Nghị quyết số 66-NQ/TW ngày 30/4/2025 về đổi mới công tác xây dựng và thi hành pháp luật đáp ứng yêu cầu phát triển đất nước trong kỷ nguyên mới; Nghị quyết số 68-NQ/TW ngày 04/5/2025 về phát triển kinh tế tư nhân) để tham mưu lãnh đạo Bộ Công an về công tác xây dựng pháp luật, hoàn thiện thể chế đáp ứng yêu cầu của sắp xếp tổ chức bộ máy nhà nước, công cuộc chuyển đổi số quốc gia, xây dựng Chính phủ điện tử, Chính phủ số, kinh tế số, xã hội số.

PV: Xin trân trọng cảm ơn đồng chí Cục trưởng!